Το ύψος της αποζημίωσης της ΔΕΗ για τη λειτουργία των λιγνιτικών μονάδων του Σταθμού Αγίου Δημητρίου, προκειμένου να καλυφθούν οι ανάγκες τηλεθέρμανσης της Κοζάνης προσδιορίζεται μέσω της μεθοδολογίας που εξέδωσε η ΡΑΑΕΥ και αφορά τις χειμερινές περιόδους 2024-2025 και 2025-2026.
Η μεθοδολογία προσδιορίστηκε πρόσφατα σε συνέχεια νομοθετικής ρύθμισης που προέβλεπε την κατ εξαίρεση λειτουργία των συγκεκριμένων μονάδων, παρά την πρόθεση της ΔΕΗ να σβήσουν, ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες τηλεθέρμανσης της Κοζάνης.
Μάλιστα αρχικά η πρόβλεψη αφορούσε το διάστημα από τις 15 Οκτωβρίου 2024 έως τις 15 Μαΐου 2025, όμως με νεότερη νομοθετική ρύθμιση παρατάθηκε και για τη χειμερινή περίοδο 2025-2026, καλύπτοντας το διάστημα από 1 Οκτωβρίου 2025 έως 15 Μαΐου 2026.Η ΔΕΗ έχει ανακοινώσει ότι από τον Σεπτέμβριο ο σταθμός του Αγίου Δημητρίου θα σβήσει οριστικά στο πλαίσιο της απολιγνιτοποίησης της επιχείρησης αλλά και του ενεργειακού συστήματος της χώρας.
Έτσι με την απόφαση της ΡΑΑΕΥ καθορίζεται ο τρόπος με τον οποίο υπολογίζεται η εύλογη αποζημίωση της ΔΕΗ για τη λειτουργία των μονάδων κατά τις προαναφερόμενες χειμερινές περιόδους.
Σύμφωνα με την απόφαση της ΡΑΑΕΥ το τελικό ποσό αποζημίωσης υπολογίζεται από τον ΑΔΜΗΕ, ο οποίος εντός ενός μήνα από τη λήξη της θερμαντικής περιόδου 2025-2026, δηλαδή εντός του Ιουνίου, θα υποβάλει εισήγηση προς τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, καθώς και προς τη ΡΑΑΕΥ.
Η χρηματοδότηση των αποζημιώσεων θα πραγματοποιηθεί μέσω ειδικού λογαριασμού που έχει δημιουργηθεί για τον σκοπό αυτό και ο οποίος τροφοδοτείται από το Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης. Με τον τρόπο αυτό το κράτος αναλαμβάνει να καλύψει το επιπλέον κόστος που προκαλεί η διατήρηση σε λειτουργία των λιγνιτικών μονάδων αποκλειστικά για λόγους τηλεθέρμανσης.
Σημειώνεται ότι για τη διαμόρφωση της μεθοδολογίας προηγήθηκε εκτεταμένη διαδικασία διαβούλευσης και η ΡΑΑΕΥ ζήτησε στοιχεία και παρατηρήσεις από τη ΔΕΗ, τον ΑΔΜΗΕ και το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (ΕΧΕ). Σύμφωνα με την Αρχή, δεν υποβλήθηκαν αντιρρήσεις επί της βασικής προσέγγισης, ενώ οι τεχνικές παρατηρήσεις που διατυπώθηκαν από ΑΔΜΗΕ και ΕΧΕ ενσωματώθηκαν στο τελικό κείμενο της απόφασης.
Υπολογισμός μεταβλητού κόστους παραγωγής
Στην καρδιά της μεθοδολογίας βρίσκεται ο υπολογισμός του μεταβλητού κόστους παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας των λιγνιτικών μονάδων. Το κόστος αυτό αποτελείται από πέντε βασικές συνιστώσες: το κόστος εξόρυξης του λιγνίτη, το κόστος αγοράς δικαιωμάτων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, το μεταβλητό κόστος λειτουργίας και συντήρησης, τον βαθμό απόδοσης των μονάδων και το κόστος εκκίνησης ή επανεκκίνησης των εγκαταστάσεων.
Η απόφαση περιλαμβάνει συγκεκριμένες αριθμητικές παραδοχές για κάθε θερμαντική περίοδο. Για το 2024-2025 το κόστος εξόρυξης λιγνίτη ορίζεται στα 23,12 ευρώ/MWh καυσίμου, ενώ για το 2025-2026 μειώνεται στα 21,35 ευρώ/MWh. Ο μέσος βαθμός απόδοσης των μονάδων εκτιμάται στο 33% για την πρώτη περίοδο και στο 32% για τη δεύτερη. Το μεταβλητό κόστος λειτουργίας και συντήρησης αυξάνεται σημαντικά, από 4,87 ευρώ/MWh το 2024-2025 σε 9,45 ευρώ/MWh το 2025-2026, γεγονός που αντανακλά την αυξανόμενη επιβάρυνση λειτουργίας των παλαιών λιγνιτικών εγκαταστάσεων. Αντίστοιχα, το κόστος εκκίνησης και αποσυγχρονισμού των μονάδων αυξάνεται από 3,10 σε 3,33 ευρώ/MWh. Ο μέσος συντελεστής εκπομπών διατηρείται στο ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο των 1,63 τόνων CO₂ ανά παραγόμενη MWh.
Σε ότι αφορά το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών άνθρακα, η ΡΑΑΕΥ ορίζει ότι για κάθε μήνα θα χρησιμοποιείται η μέση τιμή των ευρωπαϊκών δικαιωμάτων εκπομπών (EUA) όπως διαμορφώνεται στην αγορά EEX, γεγονός που σημαίνει ότι η τελική αποζημίωση θα μεταβάλλεται ανάλογα με τις διακυμάνσεις της αγοράς άνθρακα.
Το δεύτερο στάδιο της μεθοδολογίας αφορά τον προσδιορισμό της ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας που πράγματι απαιτήθηκε για την κάλυψη των αναγκών τηλεθέρμανσης.
Σημειώνεται ότι η ΔΕΗ δεν αποζημιώνεται για το σύνολο της παραγωγής των μονάδων αλλά μόνο για το τμήμα εκείνο που ήταν αναγκαίο για την παροχή θερμικής ενέργειας στους καταναλωτές της Κοζάνης.
Για τον καθορισμό του απαιτούμενου επιπέδου λειτουργίας των μονάδων λαμβάνονται υπόψη οι προβλέψεις της ΔΕΥΑ Κοζάνης για τις ανάγκες τηλεθέρμανσης, τα τεχνικά χαρακτηριστικά των μονάδων, οι καμπύλες φόρτισης του κατασκευαστή, η διαθεσιμότητα του εξοπλισμού, τα κόστη λειτουργίας καθώς και οι περιβαλλοντικοί περιορισμοί που ισχύουν για τις λιγνιτικές εγκαταστάσεις. Παράλληλα συνεκτιμάται η πραγματική απόδοση των συστημάτων τηλεθέρμανσης και των εγκαταστάσεων ανάκτησης θερμότητας.
Το τρίτο βήμα αφορά τον υπολογισμό της εύλογης αποζημίωσης που δικαιούται η ΔΕΗ. Η αποζημίωση προκύπτει ως η διαφορά ανάμεσα στο συνολικό μεταβλητό κόστος παραγωγής και στα έσοδα που εισπράττουν οι μονάδες. Στα έσοδα περιλαμβάνονται τόσο οι απολαβές από τη συμμετοχή στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας — Αγορά Επόμενης Ημέρας, Ενδοημερήσια Αγορά και Αγορά Εξισορρόπησης — όσο και τα έσοδα από τις συμβάσεις παροχής θερμικής ενέργειας προς τις επιχειρήσεις τηλεθέρμανσης της Κοζάνης.
www.worldenergynews.gr
