Επανεξετάζονται οι απαιτήσεις της βιομηχανίας
Μια νέα πραγματικότητα δημιουργείται στον τομέα της πράσινης ενέργειας καθώς νέα δεδομένα κάνουν την εμφάνισης τους στην αγορά προκαλώντας προβληματισμό στις ρυθμιστικές αρχές και τις κυβερνήσεις.
Η χώρα που έχει ταυτισθεί με την αιολική ενέργεια, η Δανία, πατρίδα των μεγαλύτερων εταιρειών ανανεώσιμων πηγών δεν κατάφερε να προσελκύσει καμία προσφορά σε διαγωνισμό για υπεράκτια πάρκα την στιγμή μάλιστα που πίστευε ότι θα είχε μεγάλη επιτυχία.
Η απώλεια ενδιαφέροντος προκάλεσε έκπληξη στην αγορά η οποία πλέον αναζητεί τα αίτια αλλά και τα στοιχεία που οδήγησαν τις επιχειρήσεις να απέχουν εκτιμώντας ότι δεν υπάρχει ισορροπία μεταξύ κόστους και κέρδους.
Το υψηλό κόστος, τα επιτόκια , η έλλειψη επιδοτήσεων και οι απαιτήσεις για την διασφάλιση της βιωσιμότητας περιλαμβάνονται στις πιθανές αιτίες σύμφωνα με τους ειδικούς της αγοράς.
Η αποτυχία του μεγαλύτερου υπεράκτιου διαγωνισμού αιολικής ενέργειας της Δανίας να προσελκύσει προσφορές σημαίνει ότι η κυβέρνησή της πρέπει να επανεξετάσει επειγόντως τους όρους με τους οποίους αναμένει από τους προγραμματιστές να ανταγωνιστούν, επεσήμανε λόμπι ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που προειδοποίησε ότι «οι ανεμογεννήτριες δεν είναι δέντρα χρήματος».
Οι τρεις περιοχές της Βόρειας Θάλασσας που προσφέρθηκαν σε διαγωνισμό 3 GW για τις οποίες η προθεσμία έληξε την Πέμπτη χαρακτηρίστηκαν από την Green Power Denmark ως «από τις καλύτερες στον κόσμο» για υπεράκτια αιολικά πάρκα όσον αφορά τον αιολικό πόρο και το μικρό βάθος της θάλασσας.
«Παρόλα αυτά, δεν υπήρξαν προσφορές», επισημαίνει, περιγράφοντας το αποτέλεσμα ως «ένα τεράστιο πισωγύρισμα για την πράσινη μετάβαση» σε ένα έθνος που θεωρείται ευρέως ως η πατρίδα της αιολικής βιομηχανίας.Οι προγραμματιστές σνομπάρουν τη δανική υπεράκτια προσφορά αιολικής ενέργειας αφήνοντας όλα τα 3 GW στα αζήτητα.«Κανένας επενδυτής δεν πιστεύει ότι θα ήταν καλό να κατασκευαστούν υπεράκτιες ανεμογεννήτριες στη Βόρεια Θάλασσα στην τρέχουσα κατάσταση της αγοράς», ανέφερε ο οργανισμός.
Ο Kristian Jensen, Διευθύνων Σύμβουλος της Green Power Denmark, εντόπισε την αύξηση του κόστους των στροβίλων και άλλων εισροών της εφοδιαστικής αλυσίδας, συν τα υψηλότερα επιτόκια, ως μεταξύ των βασικών αιτιών για την αποτυχία.
Απαιτείται ανταπόκριση
Ωστόσο, υποστήριξε ότι το σύστημα διαγωνισμών στη Δανία που απέτυχε αντανακλά αυτές τις πιέσεις και ανέφερε το Ηνωμένο Βασίλειο, την Πολωνία και τις Κάτω Χώρες ως παραδείγματα χωρών που διαχειρίζονται ανταγωνιστικές προσφορές υπό συνθήκες όπου παρέχεται στήριξη μέσω διαφόρων μορφών κρατικής ενίσχυσης, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων θήκες για συνδέσεις δικτύου.
Οι 30ετείς διαγωνισμοί της Δανίας είναι χωρίς επιδοτήσεις και περιλαμβάνουν προσφορές για τέλη παραχώρησης που καταβάλλονται στο κράτος, το οποίο για πρώτη φορά θα είχε γίνει επίσης συμμετόχος κατά 20% στα έργα. Είχαν επίσης εισαχθεί αρκετές απαιτήσεις για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας και της κοινωνικής ευθύνης στα έργα.
"Στη Δανία, οι επενδυτές δεν γνωρίζουν αν μπορούν να πουλήσουν την ενέργεια από τις ανεμογεννήτριες σε λογική τιμή... Και εξακολουθεί να υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα σχετικά με το εάν είναι δυνατή η πώληση ηλεκτρικής ενέργειας με τη μορφή υδρογόνου." σχολίασε ο Jensen. Το λόμπι προέτρεψε την κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Δανίας να προβούν σε απολογισμό των αποτελεσμάτων το συντομότερο δυνατό.
«Οι πολιτικοί πρέπει να αντιμετωπίσουν το γεγονός ότι οι ανεμογεννήτριες δεν είναι δέντρα χρήματος. Αυτά είναι εργαλεία που θα μας κάνουν ανεξάρτητους από την ορυκτή ενέργεια και τις εχθρικές δυνάμεις», είπε ο Jensen.
Η προσφορά της Βόρειας Θάλασσας ήταν το πρώτο μισό ενός συνολικού διαγωνισμού 6 GW για υπεράκτια αιολικά πάρκα. Μια δεύτερη προσφορά 3 GW περιλαμβάνει τρία υπεράκτια αιολικά πάρκα στα παράκτια ύδατα της Δανίας — που ονομάζονται Hesselo, Kattegat και Kriegers Flak II — αλλά η προθεσμία υποβολής προσφορών για αυτά δεν είναι μέχρι την 1η Απριλίου 2025.
Διάλογος για τα επόμενα βήματα
Η Δανική Υπηρεσία Ενέργειας (DEA) ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι έλαβε εντολή από τον υπουργό Ενέργειας Lars Aagaard να ξεκινήσει διάλογο με την αγορά για να εντοπίσει γιατί δεν υποβλήθηκαν προσφορές, ειδικά «δεδομένου του ενδιαφέροντος για τη διαδικασία διαγωνισμού που εκδηλώθηκε από ορισμένες εταιρείες κατά τον αρχικό διάλογο για την αγορά».
Η αισιοδοξία για το επόμενο στάδιο των διαγωνισμών υπεράκτιας αιολικής ενέργειας της Δανίας οδήγησε τη χώρα να προβλέψει τη δυνατότητα να προχωρήσει ακόμη και άνω των 6 GW, έως και δυνητικά 10 GW.
Η Green Power Denmark προειδοποίησε ότι η αποτυχία προσέλκυσης προσφορών κινδύνευε να βάλει φρένο στην πράσινη μετάβαση στη Δανία. Το αποτέλεσμα περιγράφηκε ως αποδυνάμωση του συνόλου του οράματος παροχής ενέργειας σε εταιρείες και καταναλωτές σε ανταγωνιστικές τιμές και «καθυστέρηση ενός στόχου ανεξαρτησίας από την ενέργεια από εχθρικές χώρες».«Ήλπιζα ότι με αυτόν τον διαγωνισμό θα μπορούσαμε να κάνουμε μεγάλα βήματα προς μια κοινωνία που λειτουργεί με 100% πράσινη ηλεκτρική ενέργεια. Δεν μπορούμε να περιμένουμε να επιτύχουμε αυτόν τον στόχο γύρω στο 2030. Αυτό σημαίνει ότι θα εισάγουμε ενέργεια για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από ό,τι περιμέναμε», είπε ο Jensen.Οι μεγάλοι προγραμματιστές επιβεβαίωσαν ότι οι προσφορές είχαν αποδειχθεί μη ελκυστικές.
Γιατί απείχαν Orsted και Vattenfall
Ο Rasmus Errboe, επικεφαλής εμπορικός διευθυντής και αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος στην Orsted, είπε ότι ο υπεράκτιος αιολικός γίγαντας της Δανίας "επικρότησε τη φιλοδοξία πίσω από τους διαγωνισμούς υπεράκτιων αιολικών υλικών".
"Παρόλα αυτά, δεν είδαμε τρόπο να υποβάλουμε μια προσφορά όπου υπήρχε η σωστή ισορροπία μεταξύ κινδύνου και ανταμοιβής για εμάς. Για αυτόν τον λόγο και μόνο, επιλέξαμε να μην υποβάλουμε προσφορά σε αυτόν τον γύρο για να διασφαλίσουμε ότι χρησιμοποιούμε το κεφάλαιό μας σε υπεύθυνο τρόπο που δημιουργεί αξία για τους μετόχους μας», είπε.
«Είναι γνωστό ότι διάφορα στοιχεία που επηρεάζουν την υπεράκτια αιολική βιομηχανία έχουν αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια, όπως ο υψηλός πληθωρισμός, η αύξηση των επιτοκίων και τα σημεία συμφόρησης στην εφοδιαστική αλυσίδα».
Για να γεφυρωθεί αυτό το χάσμα και να υποστηριχθεί η συνεχιζόμενη επέκταση της υπεράκτιας αιολικής ενέργειας, πρότεινε στη βιομηχανία και τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να συνεργαστούν για να βοηθήσουν στη δημιουργία των απαραίτητων συνθηκών για τη βιώσιμη ανάπτυξη των υπεράκτιων αιολικών.
«Η βιομηχανία πρέπει να επικεντρώνεται στη συνεχή μείωση του κόστους, ενώ τα μέτρα πολιτικής μπορούν να διαδραματίσουν βασικό ρόλο στην περαιτέρω απομάκρυνση των κινδύνων υπεράκτιων αιολικών έργων και στην ενίσχυση της μεγαλύτερης βεβαιότητας για τη μελλοντική ζήτηση πράσινης ενέργειας», δήλωσε ο Errboe.
Η σουηδική Vattenfall ανέφερε ότι : «Μελετήσαμε τον διαγωνισμό και αποφασίσαμε ότι δεν ήταν για εμάς», ενώ αρνήθηκε να σχολιάσει τη γενική κατάσταση πολιτικής
