Σειρά μέτρων προετοιμάζει η κυβέρνηση καθώς η κρίση κλιμακώνεται και οι τιμές των καυσίμων δεν θα είναι εύκολο να υποχωρήσουν, ενώ ο πληθωρισμός ανεβαίνει από τις αλυσιδωτές εποπτώσεις του πολέμου.
Σχετικά με τη μείωση του φόρου κατανάλωσης, o κυβερνητικός επρόσωπος μιλώντας στον ΣΚΑΪ εξήγησε ότι «τα κόμματα το ζητούν, χωρίς, ωστόσο, να το κοστολογούν. Είμαστε η κυβέρνηση που έχει μειώσει ή καταργήσει 85 άμεσους και έμμεσους φόρους. Εμείς, επί της αρχής, είμαστε υπέρ της μείωσης όσο το δυνατόν παραπάνω φόρων. Όταν, όμως, είναι δεδομένα τα χρήματα που μπορείς να διαθέσεις, είτε λόγω των δημοσιονομικών περιορισμών της Ευρώπης, είτε γιατί δεν θες η χώρα να επιστρέψει στα χρόνια των χρεών, τότε προτεραιοποιείς. Έχουμε πει πολλές φορές ότι προτεραιοποιούμε τη μείωση των άμεσων φόρων, πχ τον φόρο εισοδήματος».
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι «σε έκτακτες κρίσεις τα μέτρα πρέπει να είναι στοχευμένα. Σεβόμαστε το κάθε ευρώ του Έλληνα φορολογούμενου, κάτι που δεν γινόταν για πολλές δεκαετίες. Η πρώτη δέσμη μέτρων που πήραμε ήταν μια μετρημένη κίνηση που είχε σκοπό να συγκρατήσει τον ρυθμό αύξησης των τιμών στην έναρξη μιας πολύ μεγάλης κρίσης».
Στη συνέχεια, σχολίασε ότι «όταν κριθεί αναγκαίο θα έχουμε μια δεύτερη σειρά ανακοινώσεων», χωρίς, ωστόσο, να είναι σε θέση να δώσει ένα σαφές χρονοδιάγραμμα..
Ο κ. Μαρινάκης σημείωσε ότι «έχουν ληφθεί κάποια μέτρα, όπως το πλαφόν στα καύσιμα και σε είδη στο σούπερ μάρκετ», ενώ ανέφερε ότι «το οικονομικό επιτελείο αξιολογεί καθημερινά τα δεδομένα σε επικοινωνία με τον πρωθυπουργό και με βάση τις εξελίξεις θα υπάρξει επόμενη παρέμβαση». Την ίδια ώρα, υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση «δεν θα κάνει ποτέ τίποτα που θα θέσει σε κίνδυνο τα δημοσιονομικά δεδομένα της χώρας».
Μέχρι το τέλος του μήνα αναμένεται να ανακοινωθούν από την κυβέρνηση τα μέτρα ενίσχυσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων για την ακρίβεια που έχει πυροδοτήσει η πολεμική κρίση και η αύξηση των τιμών στα καύσιμα. Με το ράλι στις τιμές ενέργειας να συνεχίζεται και καθώς δεν διαφαίνονται σημάδια εκτόνωσης της κρίσης, η μεγάλη ανησυχία είναι η διάρκειά της.
Με αυτά τα δεδομένα, Μέγαρο Μαξίμου και υπουργείο Οικονομικών βρίσκονται σε ανοιχτή γραμμή και εξετάζονται όλες οι εναλλακτικές, προκειμένου να αποφασιστεί το καταλληλότερο μείγμα μέτρων και ενισχύσεων. Κυβερνητική πηγή επισημαίνει ότι η κυβέρνηση καταρχάς προσανατολίζεται σε στοχευμένα μέτρα και όχι σε οριζόντια. Αναφορά που μάλλον αποκλείει για την ώρα παρέμβαση στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης ή στον ΦΠΑ.
Κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι υπάρχει ένας «οδικός χάρτης», με βάση τον οποίο ανακοινώνονται τα μέτρα. Η πρώτη παρέμβαση, αυτή με την επιβολή πλαφόν σε καύσιμα και τιμές βασικών αγαθών, αφορούσε την αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας, προκειμένου να μην αξιοποιηθεί η συγκυρία από επιτήδειους, που θα προχωρούσαν σε υπέρογκες αυξήσεις. Τώρα, η επεξεργασία που γίνεται για τα επόμενα μέτρα που θα ανακοινωθούν, αφορά κάποιας μορφής ενισχύσεις, με προτεραιότητα τους πλέον αδύναμους. «Τα περιθώρια της οικονομίας είναι γνωστά» αναφέρει η ίδια κυβερνητική πηγή, παραπέμποντας στο υπερπλεόνασμα του 1 δισ. ευρώ.
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης, μετά τη σύνοδο κορυφής της Ευρωζώνης, υπογράμησε σε ανάρτησή του χθες ότι «ο αντίκτυπος του πολέμου στη Μέση Ανατολή στους πολίτες και την οικονομία αποτελεί τη βασική μας προτεραιότητα», ενώ πρόσθεσε ότι η Ευρώπη σχεδιάζει να δώσει απαντήσεις σε τρία επίπεδα: κόστος ενέργειας, επενδύσεις και ψηφιοποίηση της οικονομίας.
Σε κάθε περίπτωση, τα επόμενα βήματα της κυβέρνησης σχεδιάζονται ως εξής:
- από τώρα ως το Πάσχα:
• Fuel Pass με εισοδηματικά κριτήρια,
• εθνικό πακέτο για το ενεργειακό κόστος στη βιομηχανία,
• μέτρα για την ακτοπλοΐα
• επιδοτήσεις αγροτικών εφοδίων και λιπασμάτων
- Απρίλιος – Μάιος:
• επιδοτήσεις λογαριασμών ρεύματος Power Pass για νοικοκυριά και επιδοτήσεις ενεργοβόρων επιχειρήσεων (αναμένοντας και την εργαλειοθήκη της Κομισιόν),
• Market Pass (υπό όρους),
• μείωση Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης σε ενέργεια (αναμένοντας ρήτρα διαφυγής).
- από Ιούνιο και μετά:
• φορολογία ρεύματος,
• διαρθρωτικές αλλαγές αγοράς στην Ενέργεια,
• Ευρωπαϊκές αποφάσεις για την τιμολόγηση του άνθρακα (ETS)
Ειδικότερα εξετάζονται:
• Μέτρα για τα νοικοκυριά:
- στα καύσιμα: το πρώτο και πιο ώριμο μέτρο είναι η επιδότηση αγοράς καυσίμων, με τη μορφή Fuel Pass, στοχευμένη βάσει εισοδηματικών και κοινωνικών κριτηρίων όπως το 2022.
- στο ρεύμα: Power Pass για μέρος της κατανάλωσης. Η επιδότηση λογαριασμών ρεύματος βρίσκεται στο τραπέζι, αλλά μόνο για ένα τμήμα της οικιακής κατανάλωσης. Ο λόγος είναι ότι οι ακριβείς όροι και τα κριτήρια συνδέονται με τις κατευθύνσεις που θα δώσει η Κομισιόν, η οποία κλήθηκε να παρουσιάσει «στοχευμένα μέτρα για όλες τις συνιστώσες των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας», σύμφωνα με το επίσημο κείμενο της δήλωσης της Συνόδου Κορυφής.
Πρακτικά, το Power Pass αναμένεται μετά τις αποφάσεις Κομισιόν — ενδεχομένως εντός Απριλίου.
- στα τρόφιμα: στο υπουργείο Οικονομικών επίσημα λένε ότι η επιταγή ακρίβειας (Market Pass) «δεν είναι της ώρας» -ακόμη τουλάχιστον. Ωστόσο οι εξελίξεις μπορεί να προλάβουν τις αποφάσεις: αν οι τιμές κατά την πασχαλινή αγορά επιδεινωθούν, η απόφαση μπορεί να επιταχυνθεί. Το μέτρο παραμένει σε «αναμονή» — ως εφεδρεία δεύτερης γραμμής.
• Εθνικά μέτρα για παραγωγή και επιχειρήσεις
- Αγρότες: ήδη έχει αποφασιστεί η πλήρης επιστροφή ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο. Στο επόμενο βήμα εξετάζονται επιδοτήσεις σε λιπάσματα και αγροτικά εφόδια — κρίσιμες για τις καλλιέργειες από τον Απρίλιο — καθώς και μειώσεις ρεύματος για ενργοβόρες χρήσεις στο πλαίσιο των γενικότερων ενεργειακών αποφάσεων.
- Μεταφορές και ντίζελ: ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αύξηση στο πετρέλαιο κίνησης (ΕΦΚ 41 λεπτά/λίτρο), που διαχέεται στο κόστος μεταφοράς και ανεβάζει τελικές τιμές σε ολόκληρη την αγορά — από το αρτοποιείο έως το σούπερ μάρκετ. Παρεμβάσεις για βιοτεχνίες και ενεργοβόρες μικρές επιχειρήσεις εξετάζονται στο πλαίσιο του ίδιου πακέτου.
- Βιομηχανία: αναμένεται ειδικό «πακέτο» στα τέλη Μαρτίου ή αρχές Απριλίου. Για τη βιομηχανία —όπου οι αποφάσεις σε επίπεδο ΕΕ είναι καθοριστικές — η κυβέρνηση δεν θα περιμένει. Από το καλοκαίρι έχει προαναγγείλει (αλλά οι εξελίξεις επισπεύδουν) ειδικό εθνικό «πακέτο» για το ενεργειακό κόστος στη βιομηχανία που αναμένεται να παρουσιαστεί στα τέλη Μαρτίου ή αρχές Απριλίου, όπως είχε προαναγγείλει ο ίδιος ο πρωθυπουργός.
• Επόμενη φάση: μείωση ΕΦΚ με «ρήτρα διαφυγής»
Η μείωση των Ειδικών Φόρων Κατανάλωσης στην ενέργεια αποτελεί το πιο δημοσιονομικά «βαρύ» εθνικό μέτρο και τοποθετείται σε επόμενη φάση. Η Ελλάδα ζητά ρήτρα διαφυγής (escape clause) για να δικαιολογηθεί το κόστος, αναμένοντας ευρωπαϊκή κάλυψη
Mε πληροφορίες από το newmoney.gr
www.worldenergynews.gr
