Τι αναφέρει το δημοσίευμα
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης μεγάλωσε στην Ελλάδα, σε μια χώρα που βρέθηκε στο χείλος της οικονομικής αβύσσου. Σήμερα είναι Πρόεδρος του Eurogroup. Ιδού η οδύσσεια ενός μεταρρυθμιστή με σημείο αναφοράς τον Μάριο Ντράγκι, αναφέρει μεταξύ άλλων το δημοσίευμα. Στις 11 Δεκεμβρίου 2025, οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης εξέλεξαν επικεφαλής του συντονιστικού τους οργάνου έναν άνθρωπο του οποίου η χώρα, δέκα χρόνια νωρίτερα, είχε φτάσει κοντά στην έξοδο από το ενιαίο νόμισμα. Ο συμβολισμός δεν διέφυγε από κανέναν.
Ο Ρολάν Λεσκίρ, υπουργός Οικονομίας της Γαλλίας, υπενθύμισε ότι στην ίδια ακριβώς αίθουσα είχαν αποφασιστεί τα προγράμματα διάσωσης της Αθήνας. Ο Κυριάκος Πιερρακάκης ανέλαβε καθήκοντα για θητεία δυόμισι ετών, διαδεχόμενος τον Ιρλανδό Πασκάλ Ντόναχιου, ο οποίος αποχώρησε για να αναλάβει τη Παγκόσμια Τράπεζα. Είναι ο πέμπτος μόνιμος πρόεδρος του Eurogroup και ο πρώτος Έλληνας πρόεδρος. Ένας ισχυρός συμβολισμός για μια χώρα που βρέθηκε στα πρόθυρα της χρεοκοπίας.
Το Eurogroup δεν ψηφίζει ούτε νομοθετεί. Εκεί, όμως, διαμορφώνονται οι συναινέσεις. Και ακριβώς γι’ αυτό η προεδρία του έχει ιδιαίτερη βαρύτητα. Ο πρόεδρος καθορίζει την ημερήσια διάταξη, επιλέγει πότε ένα ζήτημα είναι ώριμο προς συζήτηση, διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στις σημαντικότερες θεσμικές επιλογές προσώπων της Ευρωζώνης και την εκπροσωπεί στο ΔΝΤ, την Παγκόσμια Τράπεζα και το G7 των υπουργών Οικονομικών. Προεδρεύει επίσης του Συμβουλίου Διοικητών του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), του μηχανισμού διάσωσης που δημιουργήθηκε στην κορύφωση της κρίσης και ο οποίος μάλιστα χρηματοδότησε την Ελλάδα.
Οι στόχοι για το Eurogroup
Οι στόχοι του Πιερρακάκη για την προεδρία του Eurogroup συγκεντρώνουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, πολύ πέρα από την Αθήνα. Ο Πιερρακάκης ταράζει τα νερά του συνήθως άχρωμου κόσμου των υπουργών Οικονομικών με τον βολονταρισμό του, τις γλαφυρές διατυπώσεις του, τις λογοτεχνικές αναφορές του και το εύρος των θεμάτων που θέτει προς συζήτηση.
Ο φάκελος που θέλει να κλείσει πριν από το τέλος του έτους είναι ένα από τα εκκρεμή ζητήματα της Ένωσης: η Ένωση Κεφαλαιαγορών. Συζητείται ήδη από το 2015. Η Ευρώπη αποταμιεύει περισσότερο από τις ΗΠΑ, αλλά χρηματοδοτεί λιγότερο αποτελεσματικά τις επιχειρήσεις της. Ο Πιερρακάκης προσθέτει σε αυτή την ατζέντα και την ανάγκη τραπεζικής ενοποίησης, ένα εξαιρετικά ακανθώδες ζήτημα, καθώς κάθε πρωτεύουσα προστατεύει τα τραπεζικά της ιδρύματα περίπου σαν ιερά κειμήλια.
Η απόδειξη στην πράξη
Το αγαπημένο του παράδειγμα προέρχεται από αλλού: τις τηλεπικοινωνίες, έναν από τους λίγους τομείς στους οποίους η Ευρώπη δεν έχει μείνει πίσω. Η Nokia και η Ericsson εξακολουθούν να ανταγωνίζονται τη Huawei, καθεμία με περίπου το ένα τέταρτο της παγκόσμιας αγοράς τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού. Θα πρέπει, όμως, να αποκτήσουν και μια αγορά αντίστοιχη του μεγέθους τους.
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης προτείνει τη διοργάνωση, σε ολόκληρη την Ευρώπη, μίας ενιαίας δημοπρασίας συχνοτήτων 5G και 6G αντί για 27 διαφορετικές. Επίσης , προτείνει μία ενιαία ρυθμιστική αρχή αντί για ένα πλήθος εθνικών αρχών. Τα έσοδα από τις δημοπρασίες του τηλεπικοινωνιακού φάσματος θα μπορούσαν έτσι να ενισχύσουν τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
Η ψηφιοποίηση του ελληνικού κράτους
Πρώτα η ψηφιακή διακυβέρνηση, από το 2019 έως το 2023. Έχοντας ενταχθεί στην ομάδα του Κυριάκου Μητσοτάκη αρκετούς μήνες πριν από τη νίκη στις βουλευτικές εκλογές, ο Πιερρακάκης είχε ήδη επεξεργαστεί μια μεταρρύθμιση του κράτους έτοιμη να εφαρμοστεί από την πρώτη ημέρα της υπουργικής του θητείας: μια ενιαία πύλη δημόσιων υπηρεσιών με το όνομα «Gov.gr». Εγκαινιάστηκε τον Μάρτιο του 2020, λίγο πριν από το lockdown, συγκεντρώνοντας αρχικά 500 υπηρεσίες, οι οποίες σήμερα έχουν ξεπεράσει τις 2.250. Την ώρα που οι Γάλλοι συμπλήρωναν τις βεβαιώσεις μετακίνησής τους σε χαρτί, οι Έλληνες μπορούσαν να εξασφαλίσουν τη δική τους με ένα απλό SMS.
Το επίτευγμα ήταν εξίσου νομικό όσο και τεχνολογικό: να μπορεί το κράτος να διακινεί δεδομένα από τη μία υπηρεσία στην άλλη χωρίς να αποκτά το δικαίωμα να τα διαβάζει, αντιμετωπίζοντας μέσω του θεσμικού πλαισίου την ανησυχία της κρατικής καταγραφής των πολιτών. Εξασφάλισε επίσης, μέσω του νόμου, απόλυτο δικαίωμα βέτο έναντι των άλλων υπουργείων, ώστε να αποφεύγεται η ατέρμονη αλυσίδα υπογραφών που παρέλυε το σύστημα. Περισσότερο αντανακλαστικό πολιτικού παρά μηχανικού.
Είχε αναζητήσει στο Χάρβαρντ έναν ειδικό, τον Ντέιβιντ Ιβς, ο οποίος σήμερα διδάσκει στο Λονδίνο. Ο Βρετανός θυμάται έναν υπουργό «πολυμήχανο, με ακατάβλητη αποφασιστικότητα» και συνοψίζει το πραγματικό δίδαγμα της ελληνικής εμπειρίας: αντί μεμονωμένων υπηρεσιών, η δημιουργία μιας ενιαίας υποδομής, με κεντρική πρόσβαση στα δημόσια δεδομένα και με βάση την εσθονική αρχή «πες το μας μία φορά». Μια επανάσταση για το ελληνικό κράτος, η οποία συνέβαλε επίσης στην εξάλειψη της καθημερινής μικροδιαφθοράς και εξοικονόμησε αμέτρητες ώρες από τους πολίτες, απαλλάσσοντάς τους από τις ατελείωτες ουρές. Και όλα αυτά, υπενθυμίζει ο Ντέιβιντ Ιβς, με εξαιρετικά χαμηλό κόστος.
Ποτέ ξανά μνημόνια
Τον Μάρτιο του 2025 ανέλαβε το υπουργείο Οικονομικών. Η γραμμή του συνοψίζεται σε τρεις λέξεις: «ποτέ ξανά μνημόνια» και ποτέ ξανά η ταπείνωση της τρόικας. Τα στοιχεία που κληρονόμησε αποτυπώνουν μια εντυπωσιακή ανάκαμψη. Το δημόσιο χρέος είχε κορυφωθεί κοντά στο 210% του ΑΕΠ το 2020. Έχει πλέον υποχωρήσει περίπου στο 130%, μετά και την πρόωρη αποπληρωμή 6,9 δισ. ευρώ προς τους πρώτους Ευρωπαίους πιστωτές. Στα τέλη του 2026, η Ελλάδα ενδέχεται να πάψει να είναι η πλέον υπερχρεωμένη χώρα της ευρωζώνης, με την Ιταλία να παίρνει τη θέση της.
Η ανεργία, που στο αποκορύφωμα της κρίσης πλησίαζε το 28%, υποχώρησε στο 8,2% στα τέλη του 2025, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008. Η χώρα καταγράφει πρωτογενή πλεονάσματα κάθε χρόνο από το 2016, με εξαίρεση την περίοδο της πανδημίας.
Τα δημοσιονομικά πλεονάσματα
Με τον υπουργό Οικονομικών, το ερώτημα είναι πλέον το εξής: πού πρέπει να κατευθυνθεί το πλεόνασμα των φορολογικών εσόδων; «Δεν θέλω (η χώρα) να αρκεστεί στη στασιμότητα, θέλω ανάπτυξη», δηλώνει. Ο Πιερρακάκης κάνει λόγο για τη μεγαλύτερη μείωση φόρων στην ιστορία της Ελλάδας.
Το δημογραφικό αποτελεί πάγια προτεραιότητα του. Ήδη από το 2016, ως διευθυντής του think tank διαΝΕΟσις, προειδοποιούσε ότι η Ελλάδα κινδύνευε να γίνει «η γηραιότερη χώρα της Γηραιάς Ηπείρου». Δέκα χρόνια αργότερα, διαθέτει πλέον τα εργαλεία πολιτικής: διαφοροποίηση της φορολογίας ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών, την ηλικία και τον τόπο κατοικίας – μια μεταρρύθμιση που, όπως λέει, είναι «εμπνευσμένη από το γαλλικό οικογενειακό μοντέλο».
Όσοι τον παρακολουθούν να κινείται στις Βρυξέλλες περιγράφουν έναν ασυνήθιστο τρόπο σκέψης, διαμορφωμένο από την πληροφορική και τα μαθηματικά. Το περιστατικό που διηγούνται στη βελγική πρωτεύουσα αφορά τη διαδοχή του Λουίς ντε Γκίντος στην αντιπροεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Για πρώτη φορά υπήρχαν έξι υποψήφιοι, ενώ συνήθως η συναίνεση διαμορφώνεται γύρω από ένα μόνο όνομα. Χρειάστηκε λοιπόν να επινοηθεί ένας τρόπος ψηφοφορίας. Η διαδικασία ήταν απολύτως κλειστή: μόνο οι χώρες των υποψηφίων θα γνώριζαν τα αποτελέσματα της μυστικής ψηφοφορίας – και, φυσικά, ο πρόεδρος του Eurogroup. Σε κάθε γύρο, καθένας ήταν ελεύθερος να αποσυρθεί.
Φίλος των Γάλλων
Η ευρωπαϊκή του άνοδος δεν έγινε χωρίς τη στήριξη της Γαλλίας και της Γερμανίας. Στη μάχη για την προεδρία του Eurogroup, ο Ρολάν Λεσκίρ τον στήριξε απέναντι στον Βέλγο αντίπαλό του, Βίνσεντ Βαν Πέτεγκεμ, ο οποίος τελικά αποσύρθηκε.
Η συμμαχία αυτή δεν είναι συγκυριακή. «Υπάρχουν τόσα πεδία στα οποία η Γαλλία και η Ελλάδα μοιράζονται το ίδιο όραμα για την Ευρώπη: η τεχνολογική κυριαρχία, η ευρωπαϊκή άμυνα και, πάνω απ’ όλα, η αναγκαία Ένωση Κεφαλαιαγορών», απαριθμεί.
www.worldenergynews.gr
