Σχετικά Άρθρα
Eurobank Research: Διατηρείται η αναπτυξιακή δυναμική της ελληνικής οικονομίας - Στο 2,3% η πρόβλεψη για το 2027
Η ελληνική αγορά πήρε ανάσες το καλοκαίρι, τα ταμεία των επιχειρήσεων είδαν περισσότερη κίνηση και η απασχόληση έδωσε πολύτιμη ώθηση στα εισοδήματα. Όμως, πίσω από τη θετική εικόνα του γ’ τριμήνου, ένα νέο κύμα ακρίβειας απειλεί να αλλάξει το σκηνικό. Ο πληθωρισμός εκτινάσσεται, η καταναλωτική εμπιστοσύνη υποχωρεί και τα νοικοκυριά βρίσκονται ξανά αντιμέτωπα με το δύσκολο δίλημμα: να καταναλώσουν ή να περιορίσουν ακόμη περισσότερο τις δαπάνες τους.
Η ιδιωτική κατανάλωση, ο σημαντικότερος πυλώνας της ελληνικής οικονομίας, εμφανίζει ισχυρές ενδείξεις αντοχής, αλλά η συνέχεια δεν προδιαγράφεται εξίσου εύκολη. Σύμφωνα με την ανάλυση της Eurobank Research, το β’ τρίμηνο του 2026 αυξήθηκε κατά 1,7% σε ετήσια βάση, συνεισφέροντας 1,2 ποσοστιαίες μονάδες στην ανάπτυξη της οικονομίας. Τα διαθέσιμα στοιχεία για το γ’ τρίμηνο ενισχύουν την αισιοδοξία, ωστόσο οι πρώτες μετρήσεις του Οκτωβρίου χτυπούν καμπανάκι για το τελευταίο τρίμηνο της χρονιάς.
Το καλοκαίρι της κατανάλωσης: Άνοδος στις πωλήσεις και περισσότερες θέσεις εργασίας
Η εικόνα στο λιανεμπόριο ήταν ιδιαίτερα θετική. Ο όγκος των λιανικών πωλήσεων αυξήθηκε κατά 5,5% σε ετήσια βάση το δίμηνο Ιουλίου–Αυγούστου, έναντι 2,7% το β’ τρίμηνο, δείχνοντας ότι οι καταναλωτές διατήρησαν τη διάθεση για αγορές. Πρωταγωνιστές ήταν τα έπιπλα, τα ηλεκτρικά είδη και ο οικιακός εξοπλισμός, με αύξηση 8,9%, ενώ κατά 6,2% ενισχύθηκαν οι πωλήσεις στα μεγάλα καταστήματα τροφίμων, στα φαρμακευτικά και καλλυντικά προϊόντα, καθώς και στα τρόφιμα, ποτά και καπνό.
Την ίδια στιγμή, βελτιώθηκε αισθητά το κλίμα στην αγορά. Ο δείκτης εμπιστοσύνης στο λιανεμπόριο ανέβηκε στις 17,6 μονάδες το γ’ τρίμηνο, από 8 μονάδες το προηγούμενο τρίμηνο, ενώ η καταναλωτική εμπιστοσύνη, αν και παρέμεινε βαθιά αρνητική, βελτιώθηκε στις -44,3 μονάδες από -53,2.
Σημαντικό στήριγμα αποτέλεσε και η αγορά εργασίας. Η απασχόληση αυξήθηκε κατά 1,4% σε ετήσια βάση το γ’ τρίμηνο, έναντι 0,6% το β’ τρίμηνο, ενώ η ανεργία υποχώρησε στο 7,6%. Περισσότεροι εργαζόμενοι σημαίνουν δυνητικά περισσότερα εισοδήματα και μεγαλύτερη δυνατότητα κατανάλωσης, δημιουργώντας ένα θετικό υπόβαθρο για την οικονομική δραστηριότητα.
Ωστόσο, η Eurobank επισημαίνει ότι η αύξηση των πωλήσεων αγαθών δεν αποτυπώνει από μόνη της τη συνολική πορεία της ιδιωτικής κατανάλωσης, καθώς σημαντικό ρόλο παίζουν και οι δαπάνες για υπηρεσίες. Επιπλέον, ένα μέρος της καταναλωτικής δαπάνης αφορά εισαγόμενα προϊόντα, γεγονός που περιορίζει την άμεση συμβολή της στην εγχώρια ανάπτυξη.
Ο πληθωρισμός επιστρέφει απειλητικός και τα νοικοκυριά πιέζονται
Το μεγάλο ερωτηματικό αφορά πλέον το δ’ τρίμηνο του 2026. Τον Οκτώβριο ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα επιταχύνθηκε στο 5,6%, σύμφωνα με την προκαταρκτική εκτίμηση, καταγράφοντας την υψηλότερη επίδοση των τελευταίων 43 μηνών. Η άνοδος των τιμών της ενέργειας τροφοδοτεί νέες πληθωριστικές πιέσεις, περιορίζοντας την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.
Την ίδια ώρα, η καταναλωτική εμπιστοσύνη κατέγραψε απότομη επιδείνωση. Ο σχετικός δείκτης υποχώρησε στις -48,9 μονάδες τον Οκτώβριο, από -41,6 τον Σεπτέμβριο, αποτυπώνοντας την αυξανόμενη ανησυχία των πολιτών για την οικονομική τους κατάσταση και τις προοπτικές τους.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο έντονο αν ληφθεί υπόψη ότι τα ελληνικά νοικοκυριά εμφανίζουν ήδη αρνητικό ποσοστό αποταμίευσης, το οποίο διαμορφώθηκε στο -3,9% του διαθέσιμου εισοδήματος το 2025. Με άλλα λόγια, μεγάλο μέρος των οικογενειών καταναλώνει περισσότερα από όσα εισπράττει, πριν ακόμη αποτυπωθούν πλήρως οι επιπτώσεις της νέας ενεργειακής κρίσης.
Το επόμενο διάστημα θα είναι, επομένως, κρίσιμο για την αντοχή της κατανάλωσης και της οικονομίας συνολικά. Εάν οι τιμές της ενέργειας παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα και η αγοραστική δύναμη συνεχίσει να συμπιέζεται, η σημερινή θετική δυναμική ενδέχεται να εξασθενήσει. Και επειδή η ιδιωτική κατανάλωση αποτελεί τον βασικό μοχλό της ελληνικής οικονομίας, μια επιβράδυνσή της θα μπορούσε να μεταφερθεί και στον ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ.
Το στοίχημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο να συνεχίσουν οι Έλληνες να αγοράζουν, αλλά να μπορούν να το κάνουν χωρίς να εξαντλούν τα εισοδήματα και τις αποταμιεύσεις τους. Το καλοκαίρι έδωσε θετικά μηνύματα. Ο χειμώνας, όμως, προμηνύεται πολύ πιο δύσκολος.
www.worldenergynews.gr
