Έντονους προβληματισμούς για το κατά πόσο το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας μπορεί να επιτύχει τον στόχο της ορθολογικής χωροθέτησης, προκαλούν οι εκτεταμένες μεταβατικές διατάξεις που περιλαμβάνονται στο υπό διαβούλευση σχέδιο ΚΥΑ.
Με κοινοβουλευτική παρέμβασή του, ο βουλευτής Ηρακλείου του ΠΑΣΟΚ, Φραγκίσκος Παρασύρης, ζητά πλήρη διαφάνεια και αναλυτική δημοσιοποίηση όλων των στοιχείων που αφορούν τα έργα τα οποία εξαιρούνται από τους νέους περιορισμούς, προειδοποιώντας ότι η μεταρρύθμιση κινδυνεύει να μετατραπεί σε «κενό γράμμα» πριν ακόμη τεθεί σε εφαρμογή.
Όπως επισημαίνει, ενώ το νέο πλαίσιο εισάγει αυστηρότερες δικλείδες προστασίας για το φυσικό περιβάλλον και το τοπίο, σημαντικός αριθμός επενδύσεων φαίνεται να διατηρεί το προηγούμενο καθεστώς αδειοδότησης μέσω ειδικών εξαιρέσεων, γεγονός που δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των νέων κανόνων.
Το κρίσιμο ζήτημα των εξαιρέσεων
Στην ερώτησή του προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ο Φραγκίσκος Παρασύρης ζητά αναλυτική αποτύπωση του αριθμού και της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος των έργων που εξαιρούνται από το νέο χωροταξικό πλαίσιο.
Η καταγραφή αφορά όλες τις κατηγορίες έργων ΑΠΕ και υποδομών αποθήκευσης ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων αιολικών πάρκων, φωτοβολταϊκών σταθμών, υδροηλεκτρικών έργων, μονάδων βιομάζας και συστημάτων αποθήκευσης.
Παράλληλα, ζητά να παρουσιαστούν στοιχεία ανά Περιφέρεια, ώστε να αποτυπωθεί το πραγματικό γεωγραφικό αποτύπωμα των εξαιρέσεων.
«Για να είναι ουσιαστική η δημόσια διαβούλευση, οφείλουμε να γνωρίζουμε επακριβώς τι εξαιρείται και σε ποια έκταση», υπογραμμίζει χαρακτηριστικά.
Το «παράθυρο» των 1.200 μέτρων
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις προβλέψεις που αφορούν τις ορεινές περιοχές.
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο προβλέπει ότι οι περιοχές σε υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων θα αποτελούν ζώνες αποκλεισμού για νέες αιολικές εγκαταστάσεις.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον βουλευτή, έργα που βρίσκονται ήδη σε αδειοδοτική διαδικασία ενδέχεται να εξαιρεθούν και να προχωρήσουν κανονικά.
Για τον λόγο αυτό ζητά συγκεκριμένα στοιχεία για τον αριθμό των έργων που χωροθετούνται πάνω από το συγκεκριμένο υψομετρικό όριο, καθώς και τη συνολική ισχύ τους, προκειμένου να διαπιστωθεί αν η νέα πρόβλεψη έχει ουσιαστικό περιβαλλοντικό αποτέλεσμα ή παραμένει θεωρητική.
Έλεγχος για Natura, παραδοσιακούς οικισμούς και αρχαιολογικούς χώρους
Στο επίκεντρο της κοινοβουλευτικής παρέμβασης βρίσκονται και οι προστατευόμενες περιοχές.
Ο Φραγκίσκος Παρασύρης ζητά να γίνει σαφές εάν ανάμεσα στα έργα που επωφελούνται από τις μεταβατικές διατάξεις περιλαμβάνονται επενδύσεις εντός ή πλησίον περιοχών Natura 2000, παραδοσιακών οικισμών, αρχαιολογικών χώρων και άλλων ευαίσθητων περιβαλλοντικών ή πολιτιστικών ζωνών.
Όπως τονίζει, η προστασία του φυσικού και πολιτιστικού πλούτου της χώρας δεν μπορεί να υπονομεύεται από εξαιρέσεις που τελικά ακυρώνουν τους ίδιους τους στόχους του χωροταξικού σχεδιασμού.
Το φαινόμενο της «προληπτικής κατάθεσης» φακέλων
Ένα ακόμη κρίσιμο ζήτημα που θέτει αφορά τη μαζική κατάθεση φακέλων περιβαλλοντικής αδειοδότησης λίγο πριν την εφαρμογή του νέου πλαισίου.
Ο βουλευτής ζητά να γνωστοποιηθεί πόσες Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων κατατέθηκαν από την έναρξη της δημόσιας διαβούλευσης μέχρι και την καταληκτική ημερομηνία της 20ής Μαΐου 2026, προκειμένου να διερευνηθεί εάν υπήρξε κύμα «προληπτικών» αιτήσεων με στόχο την αποφυγή των αυστηρότερων κριτηρίων που εισάγει το νέο καθεστώς.
Η απάντηση στο συγκεκριμένο ερώτημα αναμένεται να αποκαλύψει το πραγματικό μέγεθος των επενδυτικών σχεδίων που επιχειρούν να διασφαλίσουν την υπαγωγή τους στο παλαιότερο αδειοδοτικό πλαίσιο.
Σύγκριση με τους στόχους του ΕΣΕΚ
Παράλληλα, ο Φραγκίσκος Παρασύρης ζητά από το Υπουργείο να παρουσιάσει το συνολικό άθροισμα της ισχύος των έργων που εξαιρούνται από τους νέους κανόνες και να το συγκρίνει με τους εθνικούς ενεργειακούς στόχους που έχουν τεθεί για το 2030 μέσω του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ).
Στόχος είναι να διαπιστωθεί εάν οι εξαιρέσεις αφορούν περιορισμένο αριθμό έργων ή αν πρόκειται για τόσο μεγάλη εγκατεστημένη ισχύ που τελικά μεταβάλλει ουσιαστικά τον ενεργειακό και χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας.
«Χωροταξικό με κανόνες ή με εξαιρέσεις;»
Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο βουλευτής καλεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να δώσει άμεσα στη δημοσιότητα όλα τα γεωχωρικά και ποσοτικά δεδομένα που σχετίζονται με τις εξαιρέσεις του νέου πλαισίου.
Όπως επισημαίνει, μόνο μέσα από πλήρη διαφάνεια και δημόσιο έλεγχο μπορεί να διασφαλιστεί ότι η αναθεώρηση του Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ θα αποτελέσει πραγματική ασπίδα προστασίας για το περιβάλλον, το τοπίο και τις τοπικές κοινωνίες και όχι ένα εργαλείο νομιμοποίησης άναρχων επενδύσεων που θα συνεχίσουν να προκαλούν αντιδράσεις και συγκρούσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
www.worldenergynews.gr
