Οι εθνικοί διαχειριστές δικτύων θα διατηρούν τα έσοδα που προέρχονται από το εγχώριο εμπόριο ηλεκτρικής ενέργειας - Το προσχέδιο προβλέπει τη μείωση του ποσοστού των διασυνοριακών εσόδων από συμφόρηση που θα διατίθενται σε έργα της ΕΕ στο 10%, με σταδιακή αύξηση στο 25% έως το 2030
Οι κυβερνήσεις των κρατών-μελών περιόρισαν την πρόταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη διάθεση εθνικών πόρων στις ενεργειακές υποδομές του μπλοκ, μετά την απειλή της Σουηδίας να περιορίσει τις εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας εάν εφαρμοζόταν το σχέδιο, σύμφωνα με εσωτερικό διαπραγματευτικό έγγραφο που περιήλθε σε γνώση του Reuters.
Η διαμάχη αφορά μια προτεινόμενη ευρωπαϊκή νομοθεσία που αποσκοπεί στη συγκέντρωση πόρων για μεγάλα διακρατικά ενεργειακά έργα, όπως οι διασυνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας (interconnectors), οι οποίες θεωρούνται απαραίτητες για την ενσωμάτωση περισσότερων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο δίκτυο και για την κάλυψη της αυξανόμενης ζήτησης από κέντρα δεδομένων (data centers) και άλλες χρήσεις.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε τον Δεκέμβριο το 25% των αδιάθετων εσόδων από τη συμφόρηση των δικτύων, που εισπράττουν οι διαχειριστές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, να κατευθύνεται στη χρηματοδότηση έργων που υποστηρίζονται από την ΕΕ.
Ωστόσο, οι χώρες της ΕΕ που διαπραγματεύονται το νομοθέτημα περιόρισαν την πρόταση, έτσι ώστε οι εθνικοί διαχειριστές να μην υποχρεώνονται να αποδίδουν έσοδα από συμφόρηση που προκύπτουν από το εμπόριο ηλεκτρικής ενέργειας εντός της χώρας τους, σύμφωνα με το τελευταίο συμβιβαστικό σχέδιο.
Το προσχέδιο προβλέπει επίσης τη μείωση του ποσοστού των διασυνοριακών εσόδων από συμφόρηση που θα διατίθενται σε έργα της ΕΕ στο 10%, με σταδιακή αύξηση στο 25% έως το 2030.
Ερωτήματα για το πώς θα χρηματοδοτηθούν μεγάλα διασυνοριακά ενεργειακά έργα
Οι αλλαγές αυτές αναμένεται να μειώσουν τα διαθέσιμα κεφάλαια, δημιουργώντας ερωτήματα σχετικά με την εξεύρεση χρηματοδότησης για νέα διασυνοριακά έργα ηλεκτρικών διασυνδέσεων. Ορισμένα από τα μεγαλύτερα προγραμματισμένα έργα διασύνδεσης στην Ευρώπη έχουν καθυστερήσει τα τελευταία χρόνια λόγω έλλειψης χρηματοδότησης και άλλων προβλημάτων.
Η ΕΕ εκτιμά ότι απαιτούνται επενδύσεις ύψους 1,2 τρισεκατομμυρίων ευρώ στα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας έως το 2040.
Οι χώρες επιδιώκουν συμφωνία την επόμενη εβδομάδα
Τα έσοδα από συμφόρηση προκύπτουν όταν οι περιορισμοί του δικτύου εμποδίζουν τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας προς περιοχές με υψηλή ζήτηση — τόσο εντός μιας χώρας όσο και διασυνοριακά — δημιουργώντας σημαντικά έσοδα για τους διαχειριστές δικτύων.
Η Σουηδία, που αποτελεί έναν από τους πιο έντονους επικριτές των σχεδίων της ΕΕ, συγκέντρωσε 30,5 δισεκατομμύρια σουηδικές κορώνες (περίπου 3,3 δισεκατομμύρια δολάρια) από έσοδα συμφόρησης το 2025.
Η Στοκχόλμη είχε απειλήσει νωρίτερα φέτος να περιορίσει τις εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας προς γειτονικές χώρες εάν προχωρούσε η ευρωπαϊκή πρόταση. Η Σουηδία εξάγει το πλεόνασμα ηλεκτρικής ενέργειας μέσω καλωδιακών διασυνδέσεων προς χώρες όπως η Γερμανία, η Δανία και η Φινλανδία.
Οι υπουργοί των κρατών-μελών της ΕΕ επιδιώκουν να εγκρίνουν τη διαπραγματευτική τους θέση για την πρόταση σε συνεδρίαση στις 26 Ιουνίου, μετά την οποία θα ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τη διαμόρφωση του τελικού νόμου.
Εκπρόσωπος της κυπριακής προεδρίας της ΕΕ, η οποία συνέταξε το συμβιβαστικό κείμενο, δήλωσε ότι το σχέδιο διαθέτει ήδη «ευρεία υποστήριξη» μεταξύ των χωρών, αλλά η Κύπρος θα προτείνει «μικρές τροποποιήσεις» ώστε να εξασφαλιστεί η έγκρισή του από μεγάλη πλειοψηφία την επόμενη εβδομάδα.
Σουηδός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι η κυβέρνηση θα συνεχίσει να συνεργάζεται με την Κύπρο για την εξεύρεση λύσης στο ζήτημα των εσόδων από συμφόρηση.
www.worldenergynews.gr
