Η απασχόληση στην Έρευνα και Καινοτομία στην Ελλάδα παραμένει αισθητά χαμηλότερη από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ και της ΕΕ, σύμφωνα με τη νέα έκθεση του Παρατηρητηρίου ReICO (Research and Innovation Careers Observatory) Το ReICO αποτελεί μια κοινή πρωτοβουλία της ΕΕ και του ΟΟΣΑ και καταγράφει την εξέλιξη, την παρουσία στην αγορά εργασίας και την κυκλοφορία του εργατικού δυναμικού στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας (Ε&Κ) σε περισσότερες από 50 χώρες.
Έχουμε επιστήμονες, αλλά όχι χρήματα
Τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου για την Ελλάδα είναι αφορμή προβληματισμού καθώς δείχνουν μια αντιφατική εικόνα. Παράγουμε πολλούς και αξιόλογους ερευνητές – επιστήμονες αλλά δεν τους αξιοποιούμε κατάλληλα. Ιδίως σε ό,τι αφορά το μισθολογικό κόστος, έχουμε το πιο κακοπληρωμένο ερευνητικό-επιστημονικό προσωπικό στις χώρες μέλη του ΟΟΣΑ. Ακόμα και η Βουλγαρία (που δεν είναι ακόμα πλήρες μέλος του ΟΟΣΑ) έχει υψηλότερο μισθολογικό κόστος για τους εργαζόμενους Έρευνας και Ανάπτυξης (Ε&Α), σε Ισοτιμίες Αγοραστικής Δύναμης (PPP). Η μόνη χώρα με ακόμα χειρότερους μισθούς είναι η Κίνα, η οποία επίσης δεν είναι μέλος του ΟΟΣΑ. Το μισθολογικό κόστος για τους Έλληνες εργαζόμενους σε E&A είναι σχεδόν το μισό από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ (50.100 δολάρια PPP ετησίως, έναντι 96.400)
Όπως δείχνουν τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Σταδιοδρομίας στην Έρευνα και την Καινοτομία, οι ερευνητές επιστήμονες που μένουν Ελλάδα, σε πείσμα των δυσκολιών, είναι πολλοί, αξιόλογοι και πολύτιμοι. Αυτό που αποδεικνύεται δυστυχώς λίγο δεν είναι μόνο το κράτος, που υποχρηματοδοτεί την έρευνα, αλλά και το ελληνικό οικονομικό – παραγωγικό μοντέλο. Μια οικονομία που βασίζεται υπέρμετρα σε κλάδους υπηρεσιών χαμηλής παραγωγικότητας και χαμηλών μισθών (λιανεμπόριο, εστίαση, καταλύματα) και εξακολουθεί να υστερεί σε επενδύσεις σε καινοτομία, έρευνα και τεχνολογική αναβάθμιση.
Αυξάνονται οι εργαζόμενοι σε Έρευνα και Καινοτομία
Το επαγγελματικό εργατικό δυναμικό στους τομείς της επιστήμης, της τεχνολογίας, της μηχανικής και των μαθηματικών (STEM) συνέχισε να αυξάνεται στις οικονομίες του ΟΟΣΑ και της ΕΕ, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του ReICO. Το ποσοστό των επαγγελματιών στους τομείς της Eπιστήμης και της Mηχανικής (Science & Engineering – S&E) αυξήθηκε από 3,2% σε 3,7% της συνολικής απασχόλησης στις χώρες του ΟΟΣΑ μεταξύ 2017 και 2024. Οι επαγγελματίες στον τομέα των Τεχνολογιών Πληροφοριών και Επικοινωνιών (ΤΠΕ), που περιλαμβάνουν προγραμματιστές και αναλυτές λογισμικού και εφαρμογών, καθώς και επαγγελματίες βάσεων δεδομένων και δικτύων, αυξήθηκαν κατά μέσο όρο από 2% σε 3,1% στις οικονομίες του ΟΟΣΑ.
Μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ χωρών
Οι επαγγελματίες των Επιστημών και της Μηχανικής και των ΤΠΕ αντιπροσωπεύουν περίπου το 7% της συνολικής απασχόλησης στις οικονομίες του ΟΟΣΑ και της ΕΕ. Αυτά τα επαγγέλματα απαιτούν υψηλά επίπεδα επιστημονικής και τεχνικής εμπειρογνωμοσύνης και, αν και δεν ασχολούνται όλα άμεσα με την Έρευνα και Ανάπτυξη (Ε&Α), συμβάλλουν στην ικανότητα των οικονομιών να αναπτύσσουν, να υιοθετούν, να εφαρμόζουν και να διαδίδουν νέες γνώσεις και καινοτομίες.
Οι διαφορές μεταξύ των χωρών είναι μεγάλες. Μεταξύ των κρατών μελών του ΟΟΣΑ, το συνολικό μερίδιο των επαγγελματιών των Επιστημών και της Τεχνολογίας και των ΤΠΕ υπερβαίνει το 10% στη Φινλανδία, το Ισραήλ, το Λουξεμβούργο την Ολλανδία και τη Σουηδία, αλλά υπολείπεται του 3% στην Κολομβία, το Μεξικό και την Τουρκία. Η Ελλάδα, με μερίδιο 5,2% βρίσκεται στην 9η θέση από το τέλος, από τις 38 χώρες μέλη του ΟΟΣΑ.
Σύμφωνα με τους πίνακες του REiCO, οι επαγγελματίες των Επιστημών και της Μηχανικής στην Ελλάδα αποτελούν το 3,9% του συνόλου της απασχόλησης, ποσοστό υψηλότερο από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ και της ΕΕ (3,7% και 3,8% αντίστοιχα). Στον αντίποδα, οι επαγγελματίες Τεχνολογιών Πληροφορίας Επικοινωνιών (ΤΠΕ) αποτελούν το 1,3% της απασχόλησης, έναντι 3,1% στον ΟΟΣΑ και 3,2% στην ΕΕ.
Στην Ελλάδα η αντιστοιχία είναι 13,4 θέσεις Ε&Α ανά 1000 εργαζόμενους, επίπεδο υψηλότερο από την Ιταλία, αλλά πίσω από την Ισπανία. Από αυτούς η μεγάλη πλειοψηφία (9,4) είναι ερευνητικό προσωπικό, δηλαδή απασχολούνται πρωτίστως στα πανεπιστήμια και όχι στις επιχειρήσεις-βιομηχανία. Πρόκειται για αριθμό σχετικά κοντά στον μέσο όρο της ΕΕ και του ΟΟΣΑ (10 και 9,8 αντίστοιχα). Αποδεικνύεται δηλαδή ότι εκεί που υστερεί πρωτίστως η Ελλάδα είναι στην ενίσχυση των τμημάτων Έρευνας και Ανάπτυξης στον ιδιωτικό τομέα, γεγονός που συνδέεται με τη δομή της οικονομίας.
www.worldenergynews.gr
