Ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ προκαλεί ένα πολύ μεγαλύτερο πρόβλημα από μια απλή παγκόσμια ενεργειακή κρίση – Ανάμεσα στους πληγέντες η αγορά λιπασμάτων, γράφει η Haley Zaremba από το Oil Price
Τόσο το πετρέλαιο όσο και το φυσικό αέριο είναι κρίσιμα για την ενεργειακή ασφάλεια σχεδόν κάθε χώρας στη Γη. Ωστόσο, το πετρέλαιο βρίσκεται επίσης στον πυρήνα των παγκόσμιων συστημάτων τροφίμων.
Μια έλλειψη αργού πετρελαίου είναι επίσης έλλειψη λιπασμάτων, με δυνητικά καταστροφικές συνέπειες για τους αγρότες και τους καταναλωτές, ειδικά στις φτωχότερες χώρες του κόσμου.
Καθώς ο πόλεμος στο Ιράν παρατείνεται, το ήμισυ των θερμίδων του κόσμου βρίσκεται σε κίνδυνο
Περίπου το μισό των εξαγωγών πρώτων υλών για λιπάσματα παγκοσμίως διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ σε μια τυπική ημέρα.
Χημικές ουσίες όπως η ουρία, η αμμωνία, το θείο, το υδρογόνο, το φυσικό αέριο και το άζωτο αποτελούν κρίσιμα συστατικά των λιπασμάτων με βάση το άζωτο, τα οποία αποτελούν θεμελιώδη εισροή για τις παγκόσμιες αγροδιατροφικές αλυσίδες εφοδιασμού.
Από τότε που τα Στενά του Ορμούζ έκλεισαν σχεδόν για όλη τη ναυτιλιακή κίνηση στις 28 Φεβρουαρίου, οι τιμές των λιπασμάτων έχουν ήδη εκτιναχθεί, υπερδιπλασιαζόμενες σε σχέση με τα προηγούμενα επίπεδα.
Και καθώς η κατάσταση των Στενών παραμένει αβέβαιη, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν δυσκολεύονται να συμφωνήσουν σε όρους κατάπαυσης του πυρός, μπορούμε να αναμένουμε ότι οι τιμές θα συνεχίσουν να αυξάνονται.
Ακόμη και η επαναλειτουργία των Στενών δεν θα προσέφερε άμεση ανακούφιση στα συστήματα τροφίμων
«Όταν επιτευχθεί μια διαρκής ειρήνη, επιτρέποντας στα πλοία να διασχίζουν ξανά τα Στενά, οι εταιρείες λιπασμάτων θα πρέπει ακόμη να περιμένουν μέχρι να αυξηθεί η παραγωγή φυσικού αερίου στον Κόλπο ώστε να αποκαταστήσουν την προμήθεια πρώτων υλών, κάτι που θα πάρει μήνες ή ακόμη και χρόνια», αναφέρει το Semafor, ένα μη κομματικό ειδησεογραφικό μέσο.
Ευτυχώς για τους καταναλωτές, οι τιμές βασικών αγροτικών εμπορευμάτων δεν έχουν ακόμη αντανακλάσει την εκρηκτική αύξηση των τιμών ανάντη.
Ωστόσο, αυτό αφήνει τους αγρότες σε μια σοβαρή και επώδυνη πίεση, ειδικά καθώς δεν υπάρχει εναλλακτική σε εμπορική κλίμακα για τα λιπάσματα με βάση το άζωτο.
Ως αποτέλεσμα, πολλοί αγρότες θα αναγκαστούν να αναβάλουν τα προγράμματα φύτευσης ενώ περιμένουν να σταθεροποιηθούν οι τιμές ή να αποφύγουν εντελώς τη χρήση λιπασμάτων, με δυνητικά καταστροφικά αποτελέσματα για τις παγκόσμιες προμήθειες τροφίμων.
«Αν έχεις ένα ημερολόγιο που ακολουθούσες πάντα για την περίοδο φύτευσης, ουσιαστικά πρέπει να το πετάξεις από το παράθυρο, γιατί όλα έχουν τιναχτεί στον αέρα», δήλωσε πρόσφατα ο Andy DeVries από τη φάρμα DeVries στην Αϊόβα στο The Verge. «Δεν υπάρχει σχεδόν καθόλου περιθώριο ελιγμών και βρίσκεσαι σε αδιέξοδο».
Αντηχώντας αυτό το συναίσθημα, ο Jorge Moreira da Silva των Ηνωμένων Εθνών δήλωσε ότι «Η περίοδος φύτευσης έχει ήδη ξεκινήσει... Έτσι, αν δεν βρούμε κάποια λύση άμεσα, η κρίση θα είναι πολύ σημαντική και σοβαρή, ιδιαίτερα για τις φτωχότερες χώρες και τους φτωχότερους πολίτες».
Τα συστήματα τροφίμων σε χώρες όπως το Σουδάν, η Σομαλία, η Μοζαμβίκη, η Κένυα και η Σρι Λάνκα είναι ιδιαίτερα ευάλωτα, καθώς εξακολουθούν να προσπαθούν να ανακάμψουν από προηγούμενα σοκ της αγοράς
«Η διαταραχή στα Στενά του Ορμούζ μπορεί να οδηγήσει 45 εκατομμύρια περισσότερους ανθρώπους στην πείνα και την ασιτία», συνέχισε ο da Silva.
«Επομένως, είναι σαφές ότι πρέπει να κάνουμε κάτι». Αντίστοιχα, ο da Silva έχει συστήσει μια ομάδα εργασίας του ΟΗΕ αφιερωμένη στην επίλυση προβλημάτων στην αλυσίδα εφοδιασμού για λιπάσματα με βάση το άζωτο και τις πρώτες ύλες τους.
Παρά τις προσπάθειες πολιτικής, ωστόσο, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι μπορούμε να αναμένουμε κρίσιμες ελλείψεις τροφίμων και πληθωρισμό τους επόμενους μήνες.
Αν και οι τιμές των τροφίμων δεν έχουν ακόμη αντικατοπτρίσει την αύξηση των τιμών των λιπασμάτων, είναι μόνο θέμα χρόνου.
Η Διεθνής Ένωση Φρέσκων Προϊόντων εκτιμά ότι το εντεινόμενο σοκ στα λιπάσματα θα μπορούσε να προκαλέσει αύξηση 1% έως 3% στις τιμές στα παντοπωλεία και ελλείψεις φρέσκων τροφίμων παγκοσμίως
Ιστορικά, ο πληθωρισμός βασικών ειδών διατροφής και τα σοκ στις τιμές των τροφίμων αποτελούν σημαντικό παράγοντα πρόκλησης συγκρούσεων.
Πολλοί ειδικοί πιστεύουν ότι το εκτεταμένο χάος της Αραβικής Άνοιξης, για παράδειγμα, ήταν άμεσο αποτέλεσμα της αύξησης του κόστους τροφίμων σε ολόκληρη την περιοχή, που οδήγησε σε μαζική κοινωνική αναταραχή.
Η προσθήκη πληθωρισμού τροφίμων στο ήδη εύθραυστο γεωπολιτικό κλίμα σήμερα θα μπορούσε, επομένως, να εντείνει σημαντικά τις συγκρούσεις και την κοινωνική αναταραχή πριν από το τέλος του έτους, σε πολλές περιοχές του κόσμου.
www.worldenergynews.gr
