Στους λόγους που ώθησαν τη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και το Πακιστάν να υπογράψουν τη Συμφωνία της Μέκκας αναφέρεται ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Middle East Eye σε εκτεταμένη ανάλυσή του.
Η υπογραφή της Συμφωνίας
Η υπογραφή της Κοινής Αμυντικής Συμφωνίας της Μέκκας από τη Σαουδική Αραβία, το Πακιστάν και την Τουρκία αυτόν τον μήνα δεν ήταν προϊόν της αντίδρασης του Ριάντ σε μια συγκεκριμένη, άμεση απειλή, όπως πολλοί έχουν υποθέσει, τονίζεται. Μια βαθύτερη ανάγνωση αποκαλύπτει μια σύγκλιση στρατηγικών συμφερόντων μεταξύ των τριών υπογραφουσών χωρών, τα οποία εντούτοις διαφέρουν ως προς τη γεωγραφία τους, τις πηγές ισχύος τους και τις επικείμενες απειλές και προκλήσεις που αντιμετωπίζει η καθεμία.
Η συμφωνία θα πρέπει να γίνει κατανοητή ως η απαρχή ενός μετασχηματισμού στη φιλοσοφία ασφαλείας της περιοχής: από την εξάρτηση από την ομπρέλα μιας μεμονωμένης εξωτερικής δύναμης, σε ένα δίκτυο περιφερειακών εταιρικών σχέσεων ικανό να διανέμει τους κινδύνους και να μεγιστοποιεί την αποτροπή.
Η θέση της Σαουδικής Αραβίας
Η πιο λογική ερμηνεία είναι ότι η Σαουδική Αραβία θέλει να εκπέμψει ένα μήνυμα σε όλες τις περιφερειακές και διεθνείς δυνάμεις: ότι το κόστος της επίθεσης στο βασίλειο δεν μπορεί πλέον να υπολογίζεται μόνο με βάση τη σαουδαραβική ισχύ, αλλά πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψη ένα ευρύτερο δίκτυο δυνατοτήτων και συμμαχιών.
Αλλεπάλληλες αναλύσεις έχουν καταστήσει σαφές ότι η συμφωνία μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν δεν γεννήθηκε εν μία νυκτί. Αντίθετα, κατασκευάστηκε πάνω σε μια μακροχρόνια βάση στρατιωτικής συνεργασίας, εκπαίδευσης και αμυντικών σχέσεων. Η είσοδος της Τουρκίας σε αυτήν την εξίσωση βασίζεται έτσι σε ένα δίκτυο που υπάρχει ήδη εδώ και δεκαετίες.
Η Τουρκική εξωτερική πολιτική
Γιατί η Άγκυρα χρειάζεται μια αμυντική συμφωνία με τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν; Η Τουρκία έχει γίνει ολοένα και πιο ανεξάρτητη στη διαμόρφωση της εξωτερικής της πολιτικής τα τελευταία χρόνια, θεωρώντας το περιφερειακό της περιβάλλον ως άμεση σφαίρα των συμφερόντων ασφαλείας της - που εκτείνονται στη Συρία, το Ιράκ, τον Λίβανο, τη Λιβύη, την Ανατολική Μεσόγειο, τη Μαύρη Θάλασσα, τον Καύκασο, τη Ρωσία, το Ιράν και την Ευρώπη.
Πακιστανικοί υπολογισμοί
Από την ίδρυση του πακιστανικού κράτους, η ασφάλειά του συνδέεται βαθιά με τη σύγκρουσή του με την Ινδία. Ακόμα και όταν το μέτωπο Ινδίας-Πακιστάν είναι σχετικά ήρεμο, το ζήτημα του Κασμίρ, οι συνοριακές διαφορές και ο στρατιωτικός ανταγωνισμός μεταξύ των δύο πυρηνικών δυνάμεων συνεχίζουν να επηρεάζουν τους στρατηγικούς τους υπολογισμούς.
Από αυτή την οπτική γωνία, το Ριάντ γίνεται ένας εξαιρετικά σημαντικός εταίρος. Η Σαουδική Αραβία δεν είναι απλώς μια χώρα του Κόλπου ή μια αραβική χώρα. Είναι ένα οικονομικό, ενεργειακό, θρησκευτικό και πολιτικό κέντρο - τόσο σε περιφερειακό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο.
«Πολιτικός σεισμός»
Η συμφωνία της Μέκκας προκάλεσε έναν πολιτικό σεισμό, του οποίου οι επιπτώσεις συνεχίζουν να εκτυλίσσονται. Τα περισσότερα, αν όχι όλα, διεθνή ερευνητικά κέντρα με κύρος την έχουν καταστήσει σημαντικό θέμα συζήτησης, καταλήγοντας σχεδόν ομόφωνα στο συμπέρασμα ότι αντιπροσωπεύει έναν στρατηγικό μετασχηματισμό στην αρχιτεκτονική ασφάλειας και συμμαχίας ασφάλειας της Μέσης Ανατολής.
Η επιλογή της Μέκκας ως τόπου υπογραφής της συμφωνίας έχει βαθιά πολιτική και συμβολική σημασία. Η Μέκκα δεν είναι απλώς μία από τις πόλεις της Σαουδικής Αραβίας. Είναι η Κίμπλα, ο τόπος προς τον οποίο στρέφουν τις καρδιές τους οι Μουσουλμάνοι, και το μεγαλύτερο σύμβολο της ενότητάς τους.
Προβλέπεται ότι η συμφωνία θα επεκταθεί ώστε να συμπεριλάβει και άλλες αραβικές και μουσουλμανικές χώρες. Εάν αυτό το πείραμα επιτύχει, το ερώτημα από χρόνια μπορεί να μην είναι πλέον: γιατί η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και το Πακιστάν συνήψαν συμμαχία; Αναμένεται ότι η συμφωνία θα διευρυνθεί ώστε να περιλάβει και άλλες αραβικές και μουσουλμανικές χώρες. Εάν αυτό το εγχείρημα πετύχει, το ερώτημα μετά από χρόνια μπορεί να μην είναι πλέον: γιατί η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και το Πακιστάν συγκρότησαν μια συμμαχία; Αντίθετα, μπορεί να είναι: πώς μπόρεσαν τρεις χώρες, αντιμέτωπες η καθεμία με τις δικές της απειλές και αποκλίνοντα συμφέροντα, να ξεκινήσουν τη οικοδόμηση μιας περιφερειακής τάξης ασφαλείας, της οποίας οι κανόνες δεν διαμορφώνονταν πλέον αποκλειστικά από εξωτερικές δυνάμεις;
www.worldenergynews.gr
