Το Ιράν επέλεξε τον Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, τον σκληροπυρηνικό γιο του δολοφονηθέντος Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ως νέο ανώτατο ηγέτη, στέλνοντας μήνυμα ότι η Τεχεράνη δεν προτίθεται να υποχωρήσει στον πόλεμο που μαίνεται αυτή τη στιγμή στη Μέση Ανατολή και προκαλεί αναταράξεις στις αγορές ενέργειας.
Η επιλογή αυτή δέχθηκε άμεση κριτική από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος βρίσκεται υπό αυξανόμενη πίεση καθώς οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύονται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων σχεδόν τεσσάρων ετών.
Το ουσιαστικό κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ έχει αναγκάσει τους παραγωγούς του Κόλπου, από το Ιράκ έως το Κουβέιτ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, να μειώσουν την παραγωγή τους. Η κύρια ενεργειακή εταιρεία του Μπαχρέιν, Bapco Energies, έγινε η τελευταία που κήρυξε ανωτέρα βία στις δραστηριότητές της.
Η τιμή του Brent αυξήθηκε περίπου 9% στα 101 δολάρια το βαρέλι στις 9:55 π.μ. στο Λονδίνο τη Δευτέρα, φτάνοντας νωρίτερα σχεδόν τα 120 δολάρια, πριν περιορίσει τα κέρδη της, καθώς πηγές με γνώση του θέματος ανέφεραν ότι οι υπουργοί Οικονομικών της Ομάδας των Επτά (G7) προετοιμάζονται να συζητήσουν ενδεχόμενη κοινή απελευθέρωση πετρελαίου από τα αποθέματα.
Η Γαλλία, η οποία ασκεί αυτή τη στιγμή την προεδρία της G7, ανακοίνωσε ότι εξετάζεται η χρήση στρατηγικών αποθεμάτων, ενώ το Financial Times ανέφερε πρώτος ότι οι ΗΠΑ υποστηρίζουν την ιδέα.
Οι μετοχές κατέρρευσαν και οι παγκόσμιες αγορές ομολόγων βίωσαν έντονη πτώση, ενώ το δολάριο άγγιξε το υψηλότερο επίπεδο επτά εβδομάδων. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, που δέχεται ήδη κριτική λόγω της εκτόξευσης των τιμών βενζίνης την προηγούμενη εβδομάδα, χαρακτήρισε το πετρέλαιο στα 100 δολάρια «μικρό τίμημα» και δήλωσε ότι το κόστος «θα μειωθεί γρήγορα μόλις εξαλειφθεί η απειλή από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα».
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ συνεχίζουν τις επιθέσεις κατά του Ιράν, το οποίο εξακολουθεί να πλήττει το Ισραήλ και τα αραβικά κράτη του Κόλπου με drones και πυραύλους. Η Τεχεράνη δηλώνει ότι μπορεί να διατηρήσει τον πόλεμο σε αυτό το επίπεδο για τουλάχιστον έξι μήνες.
Ποιος είναι ο νέος ηγέτης
Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, 56 ετών, γιος του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ που κυβέρνησε το Ιράν για σχεδόν 37 χρόνια και σκοτώθηκε με τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου, εξελέγη νέος ανώτατος ηγέτης με «αποφασιστική ψήφο» στην Συνέλευση Εμπειρογνωμόνων, έχοντας στενούς δεσμούς με τη Στρατιωτική Φρουρά της Ισλαμικής Επανάστασης, την ισχυρότερη στρατιωτική και οικονομική οργάνωση της χώρας.
Η εκλογή του, όπως σημειώνει η αναλύτρια γεοοικονομίας του Bloomberg, Dina Esfandiary, «υποδηλώνει ότι το Ιράν δεν πρόκειται να αλλάξει πορεία στον πόλεμο της Μέσης Ανατολής» και ότι «μοιράζεται τις ιδεολογικές πεποιθήσεις του πατέρα του και θα επιδιώξει τη συνέχεια, ακόμη και στον πόλεμο».
Την ίδια στιγμή, ο Πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, δήλωσε ότι η χώρα δεν θα υποχωρήσει, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Η ιδέα ότι θα παραδοθούμε άνευ όρων – πρέπει να την πάρουν στον τάφο».
Η Σαουδική Αραβία σκληραίνει τη στάση της έναντι του Ιράν, αντιμετωπίζοντας νέες επιθέσεις με πυραύλους και drones, συμπεριλαμβανομένων επιθέσεων στο πεδίο Shaybah της Aramco και γύρω από τη Ριάντ. Το υπουργείο Εξωτερικών προειδοποίησε ότι οι ενέργειες της Τεχεράνης ενέχουν τον κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης, στην οποία το Ιράν «θα είναι ο μεγαλύτερος χαμένος». Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία τόνισε ότι οι επιθέσεις θα επηρεάσουν βαθιά τις μελλοντικές σχέσεις. Οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν ότι οι διπλωματικές προσπάθειες της Σαουδικής Αραβίας για συγκράτηση του πολέμου δεν έχουν αποτέλεσμα.
Τη Δευτέρα, οι ΗΠΑ διέταξαν την αποχώρηση των μη Αμερικανών διπλωματών από τη Σαουδική Αραβία, επικαλούμενες κινδύνους ασφαλείας, σημειώνοντας την πρώτη «εντολή αποχώρησης» από την αρχή του πολέμου. Την ίδια στιγμή, η Ριάντ κατέγραψε τους πρώτους θανάτους από την έναρξη των εχθροπραξιών, με δύο θύματα σε κατοικημένη περιοχή κοντά στη βάση Πρίγκιπα Σουλτάν, όπου βρίσκονται Αμερικανοί στρατιώτες.
Οι Ιρανοί αξιωματούχοι αναφέρουν πάνω από 1.300 νεκρούς από τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ. Το Ισραήλ έπληξε πολλές αποθήκες καυσίμων στην Τεχεράνη, προκαλώντας προειδοποίηση από τον Ερυθρό Ημισέληνο για τοξική όξινη βροχή σε μια πόλη 9,5 εκατομμυρίων κατοίκων. Αμερικανοί αξιωματούχοι εξέφρασαν ανησυχία ότι οι επιθέσεις μπορεί να έχουν στρατηγικά αντίθετο αποτέλεσμα, ενώ ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ ζήτησε από το Ισραήλ «να είναι προσεκτικό στους στόχους», καθώς η ενεργειακή υποδομή θα είναι κρίσιμη για την ανάκαμψη του Ιράν όταν το καθεστώς καταρρεύσει.
Ο Τραμπ εξετάζει επίσης την αποστολή ειδικών δυνάμεων για την κατάσχεση ουρανίου σχεδόν βόμβας στο Ιράν, φοβούμενος ότι τα αποθέματα μπορεί να έχουν μετακινηθεί. Την ίδια στιγμή, εγκατάσταση αφαλάτωσης στο Μπαχρέιν υπέστη ζημιές από ιρανικό drone, χωρίς να επηρεαστεί η παροχή νερού, ενώ το Ιράν είχε προηγουμένως κατηγορήσει τις ΗΠΑ για επίθεση σε δικό του εργοστάσιο αφαλάτωσης. Οι χώρες του Κόλπου βασίζονται σε τέτοιες εγκαταστάσεις για το μεγαλύτερο μέρος του πόσιμου νερού τους, και οι επιθέσεις θα μπορούσαν να εντείνουν τις συνέπειες του πολέμου.
www.worldenergynews.gr
