Η Ευρώπη είναι αναγκασμένη να καταρτίσει και επιταχύνει ένα σχέδιο «εφεδρείας» για την άμυνά της, σε περίπτωση που οι Ηνωμένες Πολιτείες αποχωρήσουν από την Ευρωατλαντική Συμμαχία.
Το σχέδιο της Ευρώπης
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, το σχέδιο, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κλίμα ανησυχίας στην Ευρώπη για την αξιοπιστία της Ουάσινγκτον, ιδιαίτερα εν μέσω της έντασης γύρω από τον πόλεμο με το Ιράν.
Αξιωματούχοι που εργάζονται πάνω στο σχέδιο – το οποίο κάποιοι αποκαλούν «ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ» – επιδιώκουν την ενίσχυση της ευρωπαϊκής παρουσίας στις θέσεις διοίκησης και ελέγχου της Συμμαχίας, καθώς και την αντικατάσταση ή συμπλήρωση αμερικανικών στρατιωτικών μέσων με ευρωπαϊκά.
Στόχος δεν είναι η αντικατάσταση του ΝΑΤΟ, αλλά η διασφάλιση της αποτρεπτικής ισχύος έναντι της Ρωσίας, της επιχειρησιακής συνέχειας και της πυρηνικής αξιοπιστίας, ακόμη και αν οι ΗΠΑ αποσύρουν δυνάμεις από την Ευρώπη ή αρνηθούν να την υπερασπιστούν όπως έχει απειλήσει να κάνει ο Τραμπ.
Η στάση του Τραμπ επιταχύνει τις διαδικασίες
Το σχέδιο είχε αρχικά συζητηθεί πέρυσι, ωστόσο επιταχύνθηκε μετά τις απειλές του Τραμπ για αποχώρηση από το ΝΑΤΟ και την πρόθεσή του να καταλάβει τη Γροιλανδία – έδαφος της Δανίας, μέλους της Συμμαχίας. Η ένταση κορυφώθηκε περαιτέρω με τη διαφωνία της Ευρώπης να στηρίξει τον πόλεμο των ΗΠΑ στο Ιράν, γεγονός που ενίσχυσε την αίσθηση ότι η Ευρώπη πρέπει να είναι έτοιμη να σταθεί αμυντικά χωρίς αμερικανική υποστήριξη.
Ορόσημο η στροφή της Γερμανίας
Για δεκαετίες, η Γερμανία απέρριπτε την ιδέα μεγαλύτερης ευρωπαϊκής αυτονομίας στην άμυνα, προτιμώντας τις ΗΠΑ ως βασικό εγγυητή ασφάλειας. Υπό τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, η στάση αυτή αλλάζει, λόγω ανησυχιών για τη μελλοντική αξιοπιστία των ΗΠΑ ως συμμάχου. Η μεταστροφή αυτή άνοιξε τον δρόμο για ευρύτερη συμφωνία μεταξύ χωρών όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, η Πολωνία, οι σκανδιναβικές χώρες και ο Καναδάς, σύμφωνα με αξιωματούχους.
Οι Ευρωπαίοι επιθυμούν να αναλάβουν περισσότερες ευθύνες σε κρίσιμους τομείς όπου μέχρι σήμερα κυριαρχούσαν οι ΗΠΑ – από τη διοίκηση και τις πληροφορίες μέχρι την εφοδιαστική υποστήριξη. Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε ότι η Συμμαχία θα γίνει «πιο ευρωπαϊκή». Η διαφορά σε σχέση με το παρελθόν είναι ότι αυτή η μετάβαση γίνεται πλέον με ευρωπαϊκή πρωτοβουλία και όχι κατόπιν αμερικανικών πιέσεων.
Τι καλείται να αντιμετωπίσει η Ευρώπη
Οι Ευρωπαίοι καλούνται τώρα να καλύψουν κρίσιμα κενά, όπως:
-Η διοίκηση της αεράμυνας και της αντιπυραυλικής άμυνας
-Οι γραμμές ενίσχυσης προς την Πολωνία και τις χώρες της Βαλτικής
-Τα δίκτυα εφοδιασμού και οι μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις
Επιπλέον, oι αξιωματούχοι λένε ότι η επαναφορά της στρατιωτικής θητείας είναι μια άλλη πτυχή κρίσιμη για την επιτυχία του σχεδίου. Πολλά έθνη την εγκατέλειψαν μετά τον Ψυχρό Πόλεμο. «Δεν πρόκειται να δώσω συμβουλές σε καμία ευρωπαϊκή χώρα, αλλά όσον αφορά την πολιτική αγωγή, την εθνική ταυτότητα και την εθνική ενότητα, πιθανότατα δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο από την υποχρεωτική στρατιωτική θητεία», δήλωσε ο Αλεξάντερ Στουμπ.
Οι ευρωπαϊκές χώρες επιδιώκουν επίσης να επιταχύνουν την παραγωγή στρατιωτικού εξοπλισμού σε τομείς όπου υστερούν έναντι των ΗΠΑ. Ενδεικτικό της νέας κατεύθυνσης είναι το κοινό πρόγραμμα Γερμανίας και Ηνωμένου Βασιλείου για την ανάπτυξη πυραύλων Cruise χαμηλής παρατηρησιμότητας και υπερηχητικών όπλων.
Το ζήτημα της πυρηνικής αποτροπής
Ένα από τα πιο κρίσιμα ζητήματα είναι η πυρηνική αποτροπή. Οι ΗΠΑ παρέχουν σήμερα την «πυρηνική ομπρέλα» που αποτελεί θεμέλιο της αποτρεπτικής ισχύος του ΝΑΤΟ. Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι δεν μπορούν να αντικαταστήσουν άμεσα τις αμερικανικές δυνατότητες σε δορυφορικά συστήματα, επιτήρηση και έγκαιρη προειδοποίηση πυραύλων.
Ωστόσο, έχουν ήδη ξεκινήσει συζητήσεις μεταξύ της Γαλλίας και της Γερμανίας για το ενδεχόμενο επέκτασης της γαλλικής πυρηνικής αποτροπής και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Η μετάβαση προς ένα ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ
Η μετάβαση προς ένα πιο «ευρωπαϊκό» ΝΑΤΟ βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, με περισσότερες θέσεις διοίκησης να καταλαμβάνονται από Ευρωπαίους και με μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις να διεξάγονται υπό ευρωπαϊκή ηγεσία – ιδιαίτερα στη βόρεια Ευρώπη.
Ωστόσο, παρά την πρόοδο, οι Ευρωπαίοι εξακολουθούν να υστερούν σε κρίσιμες δυνατότητες, λόγω χρόνιας υποχρηματοδότησης και εξάρτησης από τις ΗΠΑ.
www.worldenergynews.gr
