Ισχυρότερες από τις προβλέψεις ήταν οι επιδόσεις του κρατικού προϋπολογισμού στο εννεάμηνο Ιανουαρίου–Σεπτεμβρίου 2026, με τα φορολογικά έσοδα να υπερβαίνουν τον στόχο κατά 1,426 δισ. ευρώ ή 2,6%, αφού αφαιρεθούν έκτακτες εισπράξεις από παραχωρήσεις. Την ίδια περίοδο, το πρωτογενές πλεόνασμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε στα 7,554 δισ. ευρώ, έναντι στόχου 5,129 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Το συνολικό ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού εμφάνισε πλεόνασμα 127 εκατ. ευρώ, ενώ ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε έλλειμμα 1,897 δισ. ευρώ για το ίδιο διάστημα. Το αντίστοιχο πρωτογενές πλεόνασμα του εννεαμήνου του 2025 είχε ανέλθει σε 9,449 δισ. ευρώ, ενώ το συνολικό ισοζύγιο είχε διαμορφωθεί σε πλεόνασμα 2,401 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, η υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος έναντι του στόχου περιορίζεται στα 305 εκατ. ευρώ, εφόσον αφαιρεθούν συγκεκριμένες χρονικές μετατοπίσεις πληρωμών και έκτακτες εισπράξεις που δεν αποτυπώνουν ισόποση βελτίωση του δημοσιονομικού αποτελέσματος. Στις προσαρμογές περιλαμβάνονται 695 εκατ. ευρώ από πληρωμές του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, 385 εκατ. ευρώ από εξοπλιστικά προγράμματα, 905 εκατ. ευρώ από μεταβιβάσεις προς φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την άδεια λειτουργίας καζίνο στο Ελληνικό.
Το υπουργείο διευκρινίζει ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε ταμειακή βάση διαφέρει από εκείνο που υπολογίζεται με δημοσιονομικούς όρους. Επιπλέον, τα συγκεκριμένα στοιχεία αφορούν την Κεντρική Διοίκηση και όχι το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης.
Τα καθαρά έσοδα και η συμβολή των φόρων
Τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 57,811 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο, αυξημένα κατά 2,501 δισ. ευρώ έναντι του στόχου. Στην αρχική πρόβλεψη περιλαμβανόταν είσπραξη 1,258 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας τον Ιούνιο. Από το ποσό αυτό, 884 εκατ. ευρώ εισπράχθηκαν νωρίτερα, τον Απρίλιο, ενώ τα υπόλοιπα 374 εκατ. ευρώ αναμένονται εντός του έτους. Χωρίς να συνυπολογιστεί η συγκεκριμένη εισροή, η υπέρβαση των καθαρών εσόδων έναντι του στόχου ανέρχεται σε 2,876 δισ. ευρώ.
Τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν συνολικά σε 55,967 δισ. ευρώ. Στο ποσό περιλαμβάνονται 306 εκατ. ευρώ που συνδέονται με τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για το καζίνο στο Ελληνικό. Εξαιρουμένων αυτών των εισπράξεων, τα φορολογικά έσοδα διαμορφώθηκαν σε 55,526 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 1,426 δισ. ευρώ.
Σημαντική συμβολή είχε ο ΦΠΑ, τα έσοδα του οποίου ανήλθαν σε 23,062 δισ. ευρώ. Χωρίς τα 306 εκατ. ευρώ που σχετίζονται με την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού, οι εισπράξεις από ΦΠΑ ήταν υψηλότερες κατά 1,093 δισ. ευρώ από τον στόχο.
Οι φόροι εισοδήματος απέφεραν 20,171 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τις προβλέψεις κατά 360 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων ήταν αυξημένα κατά 408 εκατ. ευρώ, ενώ ο φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων κινήθηκε 58 εκατ. ευρώ χαμηλότερα από τον στόχο. Οι λοιποί φόροι εισοδήματος εμφάνισαν υπέρβαση 10 εκατ. ευρώ.
Αντίθετα, οι εισπράξεις από ειδικούς φόρους κατανάλωσης διαμορφώθηκαν σε 5,326 δισ. ευρώ, υπολειπόμενες κατά 239 εκατ. ευρώ των προβλέψεων. Οι φόροι ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 2,1 δισ. ευρώ, υψηλότερα κατά 63 εκατ. ευρώ από τον στόχο.
Στις υπόλοιπες κατηγορίες, τα έσοδα από μεταβιβάσεις ανήλθαν σε 4,764 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 79 εκατ. ευρώ, ενώ οι πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών απέφεραν 1,465 δισ. ευρώ. Εξαιρουμένων των 306 εκατ. ευρώ από την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού, η συγκεκριμένη κατηγορία παρουσίασε υπέρβαση 274 εκατ. ευρώ. Τα λοιπά τρέχοντα έσοδα διαμορφώθηκαν σε 2,3 δισ. ευρώ, υψηλότερα κατά 518 εκατ. ευρώ από τον στόχο.
Οι επιστροφές εσόδων έφτασαν τα 6,727 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τις προβλέψεις κατά 520 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ που συνδέεται με τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού. Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ανήλθαν σε 3,518 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 278 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Η εικόνα του Σεπτεμβρίου
Τον Σεπτέμβριο, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 6,460 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον μηνιαίο στόχο κατά 170 εκατ. ευρώ.
Τα έσοδα από φόρους διαμορφώθηκαν σε 6,486 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 74 εκατ. ευρώ ή 1,1% έναντι των προβλέψεων. Ο ΦΠΑ απέφερε 2,518 δισ. ευρώ, με υπέρβαση 188 εκατ. ευρώ, ενώ οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης ανήλθαν σε 665 εκατ. ευρώ, χαμηλότερα κατά 8 εκατ. ευρώ από τον στόχο.
Οι φόροι ακίνητης περιουσίας διαμορφώθηκαν σε 123 εκατ. ευρώ, κοντά στις προβλέψεις. Αντίθετα, τα έσοδα από φόρους εισοδήματος υποχώρησαν στα 2,490 δισ. ευρώ, υπολειπόμενα κατά 79 εκατ. ευρώ του στόχου. Από τη διαφορά αυτή, 25 εκατ. ευρώ αφορούν τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, 49 εκατ. ευρώ τον φόρο εισοδήματος νομικών προσώπων και 5 εκατ. ευρώ τους λοιπούς φόρους εισοδήματος.
Οι εισπράξεις από μεταβιβάσεις ανήλθαν σε 271 εκατ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 146 εκατ. ευρώ, ενώ τα λοιπά τρέχοντα έσοδα διαμορφώθηκαν σε 264 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 31 εκατ. ευρώ. Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 626 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου 548 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων διαμορφώθηκαν σε 94 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ έναντι των προβλέψεων.
Αυξημένες δαπάνες και επιτάχυνση επενδύσεων
Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 57,683 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο, αυξημένες κατά 477 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου των 57,206 δισ. ευρώ. Σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, ήταν υψηλότερες κατά 5,423 δισ. ευρώ, εξέλιξη που το υπουργείο συνδέει κυρίως με την επιτάχυνση των πληρωμών του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές ήταν χαμηλότερες κατά 1,094 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο. Μεταξύ των σημαντικότερων χρηματοδοτήσεων περιλαμβάνονται 1,544 δισ. ευρώ προς τον ΕΟΠΥΥ, 1,994 δισ. ευρώ προς τον ΟΠΕΚΑ και 917 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας για φαρμακευτικά σκευάσματα, προϊόντα και υπηρεσίες που προορίζονται για τα δημόσια νοσοκομεία.
Παράλληλα, μεταβιβάστηκαν 1,032 δισ. ευρώ προς νοσοκομεία και δομές Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, ενώ οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ ανήλθαν σε 327 εκατ. ευρώ. Στις πληρωμές περιλαμβάνονται επίσης 131 εκατ. ευρώ για το Fuel Pass, 136 εκατ. ευρώ για την επιδότηση του diesel κίνησης και 232 εκατ. ευρώ ως έκτακτη οικονομική ενίσχυση οικογενειών με παιδιά.
Ιδιαίτερη βαρύτητα είχαν οι επενδυτικές δαπάνες, οι οποίες ανήλθαν σε 10,395 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 1,571 δισ. ευρώ. Η αύξηση αποδίδεται στην επιτάχυνση των έργων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Σε σχέση με το εννεάμηνο του 2025, οι επενδυτικές δαπάνες ήταν αυξημένες κατά 2,209 δισ. ευρώ.
Η συνολική εικόνα αποτυπώνει ισχυρότερες φορολογικές εισπράξεις από τις προβλεπόμενες και ταχύτερη εκτέλεση επενδυτικών πληρωμών. Ωστόσο, για την αξιολόγηση της δημοσιονομικής πορείας απαιτείται διάκριση μεταξύ των ταμειακών επιδόσεων της Κεντρικής Διοίκησης και του αποτελέσματος της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, καθώς και συνεκτίμηση των έκτακτων εισπράξεων και των χρονικών μετατοπίσεων πληρωμών.
www.worldenergynews.gr
