Ο κόσμος αντιμετωπίζει έλλειψη καυσίμων. Tώρα, και οι πετρελαϊκοί κολοσσοί, όπως οι Shell, Exxon και Chevron, δηλώνουν ότι οι τιμές στα πρατήρια καυσίμων αναμένεται να παραμείνουν υψηλότερες, ανεξάρτητα από την πορεία των τιμών του αργού πετρελαίου
«Το σημείο συμφόρησης στο ενεργειακό σύστημα είναι η διύλιση», δήλωσε ο οικονομικός διευθυντής της Exxon, Neil Hansen, στο Bloomberg σε συνέντευξή του την περασμένη εβδομάδα. Σύμφωνα με τον ίδιο, πρόκειται για «κάτι στο οποίο ίσως η αγορά δεν έχει εστιάσει πλήρως».
Πράγματι, οι περισσότεροι παρατηρητές της αγοράς πετρελαίου έχουν επικεντρωθεί αποκλειστικά στις τιμές των futures, ακόμη και όταν η διαφορά τους από τις τιμές της φυσικής αγοράς πετρελαίου ήταν αρκετά μεγάλη, ως αποτέλεσμα της διαταραχής στις εξαγωγικές ροές στη Μέση Ανατολή, η οποία πλέον έχει επεκταθεί από τα Στενά του Ορμούζ έως και την Ερυθρά Θάλασσα.
Οι τιμές των futures βρίσκονται σήμερα χαμηλότερα από το υψηλό της περασμένης εβδομάδας, μετά την τελευταία δήλωση του Προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump περί ειρηνευτικών συνομιλιών - ωστόσο, οι φυσικές αγορές βρίσκονται σε εντελώς διαφορετική κατάσταση, και αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τα προϊόντα διύλισης.
Το Bloomberg ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ότι οι πόλεμοι στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, σε συνδυασμό με τους περιορισμούς της Κίνας στις εξαγωγές καυσίμων - και την απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ από τη Ρωσία - έχουν ουσιαστικά μειώσει την παγκόσμια δυναμικότητα διύλισης έως και κατά 10%.
Αυτό μπορεί να μη φαίνεται ιδιαίτερα σημαντικό με την πρώτη ματιά, ωστόσο πρόκειται για αρκετά μεγάλο ποσοστό ώστε να προκαλεί ανησυχία σε ορισμένους παρατηρητές.
Ήδη από τον Απρίλιο, οι Energy Aspects και Rystad Energy είχαν προειδοποιήσει ότι τα παγκόσμια αποθέματα καυσίμων πιέζονταν λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, καθώς η περιοχή, εκτός από κορυφαίος εξαγωγέας αργού πετρελαίου, αποτελεί και σημαντικό εξαγωγέα προϊόντων διύλισης.
Τώρα, ακόμη περισσότεροι αναλυτές κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, καθώς ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν εισέρχεται στον έκτο μήνα του.
«Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε αντιμέτωποι με κρίση στην προσφορά ντίζελ, επειδή κανένα από τα διυλιστήρια του Περσικού Κόλπου δεν μπορεί να εξάγει τα προϊόντα του», δήλωσε ο ανώτερος στρατηγικός αναλυτής ενέργειας της Rabobank, Joe DeLaura, όπως ανέφερε η Wall Street Journal την περασμένη εβδομάδα.
«Το αργό πετρέλαιο είναι απλώς η πρώτη ύλη, όμως το ντίζελ είναι αυτό πάνω στο οποίο λειτουργεί ολόκληρη η βιομηχανική οικονομία», πρόσθεσε. «Τα πάντα στη γεωργία, τα πάντα στις κατασκευές, τα πάντα στην εξόρυξη. Επίσης, ολόκληρη η αλυσίδα εφοδιασμού και διανομής λειτουργεί με ντίζελ».
Ο διευθύνων σύμβουλος της Exxon έδωσε ακόμη πιο δραματική διάσταση στο θέμα της στενότητας καυσίμων τον περασμένο μήνα, δηλώνοντας σε τηλεδιάσκεψη με αναλυτές ότι «ποτέ δεν έχω δει τη διαθέσιμη δυναμικότητα σε σχέση με τη ζήτηση να είναι τόσο χαμηλή όσο είναι σήμερα», προσθέτοντας, σύμφωνα με το Bloomberg, ότι «θα χρειαστεί χρόνος μέχρι ο κλάδος να καταφέρει να βγει από αυτή την κατάσταση».
Ο Wael Sawan της Shell, από την πλευρά του, δήλωσε στο CNBC ότι «σήμερα, όλα τα σήματα των τιμών δείχνουν ότι υπάρχει έλλειψη σε ντίζελ και βενζίνη. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει πλέον να επαναβελτιστοποιήσουμε τη λειτουργία στην πλευρά της διύλισης», ανέφερε επίσης ο επικεφαλής της εταιρείας.
Σχολιάζοντας περαιτέρω την κατάσταση των παγκόσμιων αποθεμάτων καυσίμων, η οικονομική διευθύντρια της Chevron, Eimear Bonner, δήλωσε στο Bloomberg ότι «η γεωπολιτική αβεβαιότητα έχει οδηγήσει σε αυστηρότερες συνθήκες στην αγορά και ενισχύει τη σημασία της αξιόπιστης προμήθειας. Οι μηχανισμοί απορρόφησης κραδασμών που περιόριζαν τη μεταβλητότητα μέχρι σήμερα συνεχίζουν να εξαντλούνται».
Αυτός είναι και ο λόγος που τα περιθώρια διύλισης (crack spreads) κινούνται σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, ενώ τα αμερικανικά διυλιστήρια λειτουργούν επίσης σε επίπεδα-ρεκόρ—κάτι που αποτελεί πρόβλημα, καθώς η περίοδος συντήρησης αρχίζει συνήθως τον Σεπτέμβριο και διαρκεί έως τον Οκτώβριο, και η περίοδος συντήρησης σημαίνει μείωση των ρυθμών επεξεργασίας.
Στο παρελθόν, οι εταιρείες διύλισης είχαν αναβάλει τις εργασίες συντήρησης για να εκμεταλλευθούν περιόδους ισχυρότερης ζήτησης, όμως αυτή τη φορά κάτι τέτοιο ενδέχεται να μην είναι συνετό.
Σύμφωνα με το Bloomberg, τα διυλιστήρια της Exxon στις ακτές του Κόλπου λειτουργούν με ποσοστό αξιοποίησης 95%, ενώ τα διυλιστήρια της Chevron λειτουργούν στο 97%.
Τα διυλιστήρια της Shell, εν τω μεταξύ, έχουν ξεπεράσει ακόμη και το 100% της δυναμικότητάς τους, φτάνοντας στο 102% κατά το δεύτερο τρίμηνο.
Αυτό το επίπεδο αξιοποίησης δεν μπορεί να διατηρηθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα χωρίς να αυξάνεται ο κίνδυνος αρνητικών συνεπειών, γεγονός που σημαίνει ότι θα πραγματοποιηθούν εργασίες συντήρησης - και θα μειωθεί η παραγωγή καυσίμων.
«Το φθινόπωρο είναι ιδιαίτερα δύσκολη περίοδος, σχεδόν σαν μια τέλεια καταιγίδα αυτή τη στιγμή», δήλωσε ο ιδιοκτήτης μιας εταιρείας διαμεσολάβησης μεταφορών στη Wall Street Journal.
«Όταν έχουμε τη συγκομιδή, την έναρξη της ζήτησης για θέρμανση και ταυτόχρονα τον πόλεμο, η ασφυκτική πίεση στην προσφορά ντίζελ θα επηρεάσει άμεσα ουσιαστικά ολόκληρη την οικονομία», δήλωσε στην εφημερίδα η Hannah Hurckes της Boss Lady Logistics.
Στις αρχές του πολέμου, ορισμένοι αναλυτές προέβλεπαν ότι οι τιμές του αργού πετρελαίου θα μπορούσαν να φτάσουν ακόμη και τα 200 δολάρια ανά βαρέλι.
Εν τω μεταξύ, στις φυσικές αγορές, η πίεση στην προσφορά από τη Μέση Ανατολή έχει ήδη επηρεάσει την παραγωγή καυσίμων - την ώρα που η ζήτηση παραμένει ισχυρή, λόγω της θεμελιώδους σημασίας των καυσίμων για κάθε οικονομία.
www.worldenergynews.gr
