Οι Ευρωπαίοι ηγέτες αντιμετωπίζουν έναν νέο κίνδυνο καθώς η αντιπαράθεση του Ντόναλντ Τραμπ με το Ιράν πρόκειται να μετατραπεί από οικονομικό σοκ σε πολιτική κρίση για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι κυβερνήσεις πρέπει να προετοιμαστούν για μια νέα κρίση
Με τις τιμές της ενέργειας να αυξάνονται και την ανάπτυξη να αποδυναμώνεται, οι κυβερνήσεις προετοιμάζονται για μια κρίση που έχουν μικρή δυνατότητα να αποτρέψουν -και που θα μπορούσε να διαβρώσει το ήδη αποδυναμωμένο πολιτικό κατεστημένο της Ένωσης.
Σε όλη την Ευρώπη, αντιδημοφιλείς κυβερνήσεις βρίσκονται αντιμέτωπες με ένα λαϊκιστικό κύμα αντιδράσεων που θα μπορούσε να πλήξει αρκετά ισχυρές χώρες, -πιθανότατα να οδηγήσει την επόμενη χρονιά, τον Εθνικό Συναγερμό στη Γαλλία σε νίκη, φέρνοντας την ακροδεξιά στο Μέγαρο των Ηλυσίων, προκαλώντας παράλληλα παγκόσμιους τριγμούς.
«Το ενεργειακό κόστος μετακυλίεται στα τρόφιμα, τις μεταφορές και τη στέγαση, πλήττοντας περισσότερο τα νοικοκυριά χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος», δήλωσε στο Politico ο Σίμους Μπόλαντ, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής. «Πολιτικά, αυτό δημιουργεί χώρο για δυσπιστία -όχι μόνο απέναντι στις εθνικές κυβερνήσεις, αλλά και ως προς την ικανότητα των ευρωπαϊκών θεσμών να προστατεύσουν τους πολίτες από εξωτερικά σοκ. Ενέχει τον κίνδυνο να επιταχυνθούν πιο προστατευτικές ή εσωστρεφείς προσεγγίσεις», σημείωσε.
Ο χώρες με τα μεγαλύτερα προβλήματα
Η Γαλλία είναι το μεγαλύτερο διακύβευμα. Στη Βουλγαρία, η νίκη του φιλορώσου πρώην προέδρου Ρούμεν Ράντεφ, έχει θέσει σε επιφυλακή τις κυβερνήσεις σε όλη την Ευρώπη. Στη Ρουμανία, μια κρίση στον κυβερνώντα συνασπισμό θα μπορούσε σύντομα να εκτοπίσει από την εξουσία τον φιλοευρωπαίο πρωθυπουργό Ίλιε Μπολοζάν. Στη Γερμανία, η ακροδεξιά «Εναλλακτική για τη Γερμανία» στοχεύει σε άνοδο των ποσοστών της στις εκλογές του Σεπτεμβρίου στο κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ, έχοντας ήδη διεισδύσει σε περιοχές της δυτικής Γερμανίας, μακριά από την παραδοσιακή της βάση στα ανατολικά.
Με τους υφυπουργούς Οικονομικών από τις 27 κυβερνήσεις της ΕΕ να συναντώνται στην Αθήνα για να συζητήσουν πώς θα προστατεύσουν το μπλοκ από τις οικονομικές επιπτώσεις χωρίς να το οδηγήσουν σε κρίση χρέους, σύμφωνα με δύο διπλωμάτες της Ε. Οι προϊστάμενοί τους, οι υπουργοί Οικονομικών, θα συνεχίσουν τη συζήτηση την επόμενη εβδομάδα στις Βρυξέλλες, καθώς τα υπουργεία Οικονομικών ξεκινούν το δύσκολο έργο της κατάρτισης των εθνικών προϋπολογισμών για το επόμενο έτος.
Δυσκολεύεται η Ευρώπη να ξεπεράσει το σοκ
Όταν οι Ευρωπαίοι ηγέτες πραγματοποίησαν τη διήμερη σύνοδό τους στην Κύπρο την περασμένη εβδομάδα, ενώ οικονομικοί αξιωματούχοι και ειδικοί συγκεντρώνονταν στην Ελλάδα, ένα κοινό νήμα κυριαρχούσε σε ιδιωτικές συναντήσεις, ανεπίσημες συνομιλίες και δημόσιες δηλώσεις: η ευρωπαϊκή οικονομία είναι ήδη αδύναμη και το σοκ από το Ιράν απειλεί να την καταστήσει πολιτικά «γυμνή».
Η Ευρώπη κινδυνεύει, εκτός αν οι ηγέτες προχωρήσουν σε εκτεταμένες μεταρρυθμίσεις για να καλύψουν την απόσταση από την ταχύτερα αναπτυσσόμενη Κίνα και τις ΗΠΑ», είχε προειδοποιήσει το 2024 ο πρώην επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Μάριο Ντράγκι.
«Δεν πρέπει να υποτιμούμε ότι πρόκειται για μια μοναδική στιγμή, όπου ένας Αμερικανός πρόεδρος, ένας Ρώσος πρόεδρος και ένας Κινέζος πρόεδρος είναι όλοι αντίθετοι με τους Ευρωπαίους», δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν στην Αθήνα την Παρασκευή, όπου είχε συνομιλίες με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, μετά τη σύνοδο της ΕΕ. «Άρα, αυτή είναι η κατάλληλη στιγμή για να ξυπνήσουμε», επεσήμανε.
Οι οικονομικές προβλέψεις
Η οικονομική υποτονικότητα που ταλανίζει την Ευρώπη εδώ και χρόνια μετατρέπεται σε κάτι πιο επείγον: στασιμοπληθωρισμό. Οι αυξανόμενες τιμές που προκαλούνται από τον πόλεμο συγκρούονται με την ασθενική ανάπτυξη στην ΕΕ.
Στη σύνοδο της περασμένης εβδομάδας, οι ηγέτες της ΕΕ εξέτασαν προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον μετριασμό των επιπτώσεων της ενεργειακής κρίσης, μεταξύ των οποίων μειώσεις στους φόρους ηλεκτρικής ενέργειας, κοινωνικά προγράμματα για ευάλωτα νοικοκυριά, μειώσεις ΦΠΑ, στοχευμένες επιδοτήσεις για καθαρές τεχνολογίες, επενδύσεις σε ενεργειακά δίκτυα και συντονισμένη αναπλήρωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου.
Ωστόσο, υπάρχουν όρια στο τι μπορεί να κάνουν οι Βρυξέλλες — ή οι οικονομικά πιεσμένες εθνικές κυβερνήσεις. Η οικονομική απαισιοδοξία επαναφέρει επίσης μία από τις παλαιότερες γραμμές ρήξης στην ΕΕ: τη σύγκρουση μεταξύ των «φειδωλών» χωρών του Βορρά και των χωρών του Νότου που ζητούν περισσότερη στήριξη από τις Βρυξέλλες.
www.worldenergynews.gr
