Ποια είναι τα βασικά σημεία του μνημονίου που αναμένει την έγκριση του Trump - Ο σχεδιασμός για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και το αγκάθι του εμπλουτισμένου ουρανίου - Κατά πόσο θα συμφωνήσει το Ιράν
Αμερικανοί αξιωματούχοι πλησιάζουν σε ένα πλαίσιο διαπραγματεύσεων με το Ιράν, το οποίο θα μπορούσε να οδηγήσει στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, ενώ οι δύο χώρες διαπραγματεύονται σχετικά με τις απαιτήσεις του προέδρου των ΗΠΑ, Donald Trump για τον τερματισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, σύμφωνα με τρεις Αμερικανούς αξιωματούχους με γνώση των συνομιλιών που επικαλούνται οι New York Times.
Σκοπός να υπάρξει μια ελπιδοφόρα συμφωνία – Αλλά τελικά συμφωνούν;
Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να συνιστά σημαντική πρόοδο για την παράταση της κατάπαυσης του πυρός και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για πιο ουσιαστικές διαπραγματεύσεις, τρεις μήνες μετά την έναρξη του πολέμου.
Οι λεπτομέρειες αποτελούν μέρος ενός μνημονίου κατανόησης που συζητείται μεταξύ των δύο πλευρών, το οποίο θα μπορούσε να τις οδηγήσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για μια επίσημη συμφωνία που θα τερμάτιζε τον πόλεμο και ενδεχομένως θα μετρίαζε την παγκόσμια ενεργειακή κρίση που αυτός έχει προκαλέσει.
Για τους Αμερικανούς, βασική προϋπόθεση οποιασδήποτε συμφωνίας θα ήταν το Ιράν να αποκηρύξει το πυρηνικό του πρόγραμμα και οποιαδήποτε πρόθεση απόκτησης πυρηνικού όπλου -μια δέσμευση που οι Ιρανοί ηγέτες έχουν διατυπώσει πολλές φορές κατά τη διάρκεια των ετών- και να συμφωνήσει να διαθέσει προς καταστροφή το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιό του, ανέφεραν δύο από τους αξιωματούχους.
Τα Στενά του Ορμούζ θα επαναλειτουργούσαν άμεσα, δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους, ωστόσο ο αμερικανικός στρατιωτικός αποκλεισμός στην περιοχή θα παρέμενε σε ισχύ.
Ο αποκλεισμός θα μειωνόταν αναλογικά με το ποσοστό αποκατάστασης της προπολεμικής ναυσιπλοΐας, πρόσθεσε ο ίδιος αξιωματούχος.
Αυτό θα δημιουργούσε κίνητρο για το Ιράν να κινηθεί γρήγορα ώστε να απομακρύνει τις νάρκες που έχει τοποθετήσει κατά μήκος των Στενών, ενώ θα επέτρεπε σε Αμερικανούς αξιωματούχους να αξιολογούν την πρόοδο ως προς την ασφάλεια της διέλευσης από την πλωτή οδό.
Ποιά η θέση του Ιράν σε σχεδιασμούς των ΗΠΑ
Ο Trump δεν έχει ακόμη εγκρίνει το υπό διαμόρφωση πλαίσιο, ενώ είναι μάλλον αμφίβολο το κατά πόσον αυτό ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της ιρανικής πλευράς.
Οι Ιρανοί έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι έχουν δικαίωμα στην άμυνα, την υπεράσπιση της χώρας τους και ξεκαθάρισαν ότι ο εμπλουτισμός του ουρανίου είναι αποκλειστικά δική τους υπόθεση.
Φαίνεται λοιπόν δύσκολο να επιβληθεί ένα σχέδιο για τα Στενά του Ορμούζ και γενικά την εκεχειρία χωρίς την αποδοχή του Ιράν.
Παρότι Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι αναγνώρισαν ότι οι διαπραγματευτές συμφώνησαν σε ένα σχέδιο μνημονίου, αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου παρείχαν μόνο μια αόριστη περιγραφή όσων έχουν συμφωνηθεί, τουλάχιστον σε προκαταρκτικό επίπεδο.
Εξακολουθούν να υπάρχουν μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ όσων έχουν δηλώσει οι Ηνωμένες Πολιτείες σχετικά με το μνημόνιο κατανόησης και όσων έχουν σηματοδοτήσει δημοσίως Ιρανοί αξιωματούχοι.
Πάντως, το δυσκολότερο σημείο τριβής θα είναι το τι θα συμβεί με το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο που το Ιράν δεν θα «εγκαταλείψει» εύκολα
Ο Trump έχει καταστήσει σαφές προς τους συνεργάτες του ότι δεν πρόκειται να εγκρίνει οποιαδήποτε συμφωνία στην οποία θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι οι ΗΠΑ παρέχουν άμεσες χρηματικές πληρωμές στο Ιράν.
Ο Trump έχει επικρίνει επί χρόνια τον πρόεδρο Barack Obama για τις «παλέτες με μετρητά» που οι ΗΠΑ παρέδωσαν στο Ιράν για τη διευθέτηση μιας χρηματοοικονομικής διαφοράς δεκαετιών, σε χρονική σύμπτωση με την πυρηνική συμφωνία του 2015 του Obama.
Δεδομένης αυτής της πολιτικής πραγματικότητας, η ομάδα του Trump επεξεργάζεται ιδέες που θα περιλάμβαναν άλλες χώρες, μεταξύ αυτών και το Κατάρ, να αποδεσμεύσουν κεφάλαια προς τους Ιρανούς.
Ο Trump και η ομάδα του έχουν ασκήσει παρασκηνιακά πιέσεις στα αραβικά κράτη του Κόλπου να χρηματοδοτήσουν τη μεταπολεμική ανασυγκρότηση του Ιράν, υπό την προϋπόθεση ότι οι Ιρανοί θα συμφωνήσουν σε αποδεκτούς όρους.
Οι χώρες του Κόλπου έχουν συζητήσει τη δημιουργία επενδυτικού ταμείου ύψους 300 δισ. δολαρίων για τον σκοπό αυτό.
Ένας ακόμη μηχανισμός που βρίσκεται υπό συζήτηση είναι η άρση της δέσμευσης μέρους των ιρανικών κεφαλαίων που διακρατούνται στο Κατάρ για την αγορά φαρμάκων και ζωοτροφών.
Στη συνέχεια, το Κατάρ θα παραδώσει τα εν λόγω αγαθά στο Ιράν, σύμφωνα με έναν από τους αξιωματούχους.
Τα δύο βήματα θα απαιτούσαν την έγκριση των Ηνωμένων Πολιτειών, δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος. Και προφανώς, μια οποιαδήποτε συμφωνία θα έπρεπε να έχει τελικά την συμμετοχή του Ιράν.
www.worldenergynews.gr
