Ένα εκτεταμένο πακέτο ρυθμίσεων προωθεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στο νέο νομοσχέδιο για τις ΑΠΕ, το οποίο επιταχύνει την αδειοδότηση και την υλοποίηση έργων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας —με έμφαση στην αντλησιοταμίευση και τα συστήματα συσσωρευτών.
Επίσης, θεσπίζει κανόνες για τους περιορισμούς έγχυσης ενέργειας και τη διαφάνεια στην αγορά, ρυθμίζει την ένταξη φωτοβολταϊκών με αποθήκευση στο ηλεκτρικό σύστημα, και παράλληλα ανοίγει τον δρόμο για την ανάπτυξη υποδομών δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα σε θαλάσσιες περιοχές με ειδικό καθεστώς παραχώρησης και ταχύτερες διαδικασίες για στρατηγικές επενδύσεις.
Αντλησιοταμίευση και έργα αποθήκευσης μεγάλης κλίμακας
Ειδικότερα, το ΥΠΕΝ ενισχύει την προώθηση των σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας με τεχνολογία αντλησιοταμίευσης μέσα από νέα ρύθμιση που προσέθεσε στο νομοσχέδιο για τις ΑΠΕ. Ειδικότερα, η προτεινόμενη διάταξη προβλέπει ότι οι σταθμοί αντλησιοταμίευσης με εγκατεστημένη ισχύ άνω των 15 MW θα διαθέτουν στο εξής διπλάσιο χρόνο για την ολοκλήρωση των διαδικασιών αδειοδότησης σε σύγκριση με άλλες μονάδες αποθήκευσης. Η πρόβλεψη αυτή αντανακλά την αυξημένη πολυπλοκότητα και τις τεχνικές απαιτήσεις των συγκεκριμένων έργων, που συχνά καθυστερούν λόγω γραφειοκρατικών ή περιβαλλοντικών ζητημάτων.
Παράλληλα, ορίζεται ότι η άδεια εγκατάστασης για τα έργα αυτά θα έχει διάρκεια έξι ετών, με δυνατότητα παράτασης για ακόμη έξι χρόνια. Η ρύθμιση ευθυγραμμίζεται με όσα ισχύουν ήδη για μεγάλα υδροηλεκτρικά έργα που έχουν χαρακτηριστεί ως εθνικής σημασίας, αναγνωρίζοντας τις ομοιότητες στις απαιτήσεις υλοποίησής τους.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η συγκεκριμένη χρονική παράταση για έργα που ενδέχεται να απαιτούν απαλλοτριώσεις ή ακόμη και μετεγκαταστάσεις οικισμών, γεγονός που καθιστά αναγκαία την παροχή επαρκούς χρόνου για τον σχεδιασμό και την υλοποίησή τους. Η νέα ρύθμιση εκτιμάται ότι θα λειτουργήσει ως καταλύτης για την ανάπτυξη έργων αντλησιοταμίευσης, συμβάλλοντας στην ενεργειακή μετάβαση της χώρας.
Αδειοδότηση, ηλεκτρικός χώρος και συστήματα αποθήκευσης
Εισάγονται επίσης, ρυθμίσεις με σκοπό την επιτάχυνση, εξορθολογισμό και ασφάλεια δικαίου στην ανάπτυξη έργων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και την ομαλή ένταξή τους στο ηλεκτρικό σύστημα, σε συνδυασμό με υφιστάμενους και νέους σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Ειδικότερα, προβλέπεται η απλούστευση και η επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησής τους μέσω της θέσπισης σαφών προθεσμιών για την υποβολή κρίσιμων αιτημάτων (όπως περιβαλλοντική αδειοδότηση και οριστική προσφορά σύνδεσης).
Παράλληλα, εισάγεται μηχανισμός ενίσχυσης της διαφάνειας και της ισότιμης μεταχείρισης στην εξέταση αιτημάτων προσθήκης συστημάτων αποθήκευσης σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς, ιδίως όταν αυτά συνεπάγονται δέσμευση νέου ηλεκτρικού χώρου. Τα αιτήματα αυτά εντάσσονται σε σαφώς καθορισμένο πλαίσιο προτεραιοποίησης και εξέτασης από τους αρμόδιους Διαχειριστές, σε συνάρτηση με τον υφιστάμενο ενεργειακό σχεδιασμό και τα όρια διαθέσιμου ηλεκτρικού χώρου.
Με τη ρύθμιση αποσαφηνίζεται επίσης ότι οι κάτοχοι σταθμών ΑΠΕ με ενσωματωμένο σύστημα αποθήκευσης υποχρεούνται στην προσκόμιση εγγυητικής επιστολής, το ύψος της οποίας αντιστοιχεί στη μέγιστη ισχύ έγχυσης του σταθμού, διασφαλίζοντας έτσι την αξιοπιστία υλοποίησης των έργων και την αποφυγή καταχρηστικής δέσμευσης ηλεκτρικού χώρου.
Επιπλέον, εισάγεται ανώτατο όριο συνολικής μέγιστης ισχύος έγχυσης για σταθμούς αποθήκευσης τεχνολογίας συσσωρευτών, για τους οποίους χορηγούνται Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης ή συμμετέχουν στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας. Το όριο αυτό τίθεται σε 500 MW ανά φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή όμιλο συνδεδεμένων ή συνεργαζόμενων επιχειρήσεων έως το έτος 2029, με σκοπό την αποτροπή συγκέντρωσης ισχύος, την ενίσχυση του ανταγωνισμού και τη διασφάλιση ισόρροπης πρόσβασης στην αγορά.
Στο ίδιο πνεύμα, καθορίζεται συνολικό όριο ισχύος για τη χορήγηση οριστικών προσφορών σύνδεσης μεμονωμένων σταθμών αποθήκευσης στο δίκτυο διανομής, ενώ παράλληλα ρυθμίζεται η προτεραιοποίηση εξέτασης αιτημάτων και η διαχείριση του διαθέσιμου ηλεκτρικού χώρου.
Τέλος, εξορθολογίζονται οι περιορισμοί έγχυσης για φωτοβολταϊκούς σταθμούς που ενσωματώνουν αποθήκευση, με πρόβλεψη ενιαίου πλαισίου περιορισμού (ενδεικτικά 40% κατά τις ώρες υψηλής ηλιακής παραγωγής από 7:00 έως 19:00 κάθε ημέρας), καθώς και μεταβατικών ρυθμίσεων έως την έκδοση εξειδικευμένων αποφάσεων, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία του συστήματος.
Διοξείδιο του άνθρακα (CO₂) και θαλάσσιες αποθήκες
Επίσης με άλλη ρύθμιση το ΥΠΕΝ ανοίγει τον δρόμο για τη διευκόλυνση έργων αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) σε θαλάσσιες περιοχές (όπως η επένδυση Prinos CO2 της Energean), δίνοντας τη δυνατότητα σε εταιρείες να χρησιμοποιούν αιγιαλό, παραλία, θαλάσσιο χώρο, πυθμένα και υπέδαφος του βυθού για τις σχετικές εγκαταστάσεις.
Συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι οι φορείς που αναπτύσσουν έργα εξερεύνησης και αποθήκευσης CO₂ θα μπορούν να αποκτούν δικαίωμα χρήσης των συγκεκριμένων περιοχών χωρίς δημοπρασία, μέσω απευθείας παραχώρησης του Δημοσίου, εφόσον έχει προηγηθεί έγκριση περιβαλλοντικών όρων.
Η παραχώρηση αυτή θα αφορά όλες τις αναγκαίες εργασίες και κατασκευές για τα έργα, ενώ επιτρέπεται ακόμη και η χρήση θαλάσσιων ή υποθαλάσσιων ζωνών που συνδέονται λειτουργικά ή τεχνικά με ήδη παραχωρημένες περιοχές για έρευνα υδρογονανθράκων. Παράλληλα, καθορίζεται ότι δικαιούχοι μπορεί να είναι είτε ο ανάδοχος των έργων είτε συνδεδεμένες εταιρείες υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Η τελική έγκριση θα δίνεται με κοινή υπουργική απόφαση από τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Οικονομικών και Εθνικής Άμυνας, μετά από εισήγηση της ΕΔΕΥΕΠ και των αρμόδιων κτηματικών υπηρεσιών, όπου θα καθορίζονται επίσης η ακριβής περιοχή, η διάρκεια και το οικονομικό αντάλλαγμα για τη χρήση.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για έργα που χαρακτηρίζονται ως στρατηγικές επενδύσεις, τα οποία θα μπορούν να προχωρούν με ταχύτερες διαδικασίες αδειοδότησης. Συνολικά, η ρύθμιση θεσπίζει ένα ειδικό καθεστώς παραχώρησης θαλάσσιου χώρου για έργα αποθήκευσης CO₂, με στόχο την ανάπτυξη τεχνολογιών δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα, αλλά και την επιτάχυνση επενδύσεων στον τομέα της ενεργειακής μετάβασης.
www.worldenergynews.gr
