Η νέα ρύθμιση απαιτεί από τα data centers να καλύπτουν το 80% της ωριαίας κατανάλωσής τους με ανανεώσιμη ενέργεια που παράγεται την ίδια ώρα, δημιουργώντας ισχυρή ζήτηση για συστήματα αποθήκευσης ενέργειας και αλλάζοντας τα δεδομένα για την αγορά BESS
Η Ισπανία αλλάζει τους κανόνες για τη σύνδεση των data centers στο ηλεκτρικό δίκτυο, εισάγοντας μια απαίτηση που μπορεί να δώσει νέα ώθηση στην αγορά αποθήκευσης ενέργειας.
Σύμφωνα με το σχέδιο βασιλικού διατάγματος, τα data centers ισχύος άνω του 1 MW θα πρέπει να καλύπτουν το 80% της κατανάλωσής τους κάθε ώρα με ανανεώσιμη ενέργεια που παράγεται την ίδια ώρα, ενώ η προμήθεια θα πρέπει να προέρχεται από νέες μονάδες ΑΠΕ. Η απαίτηση αυτή καθιστά τις μπαταρίες και την αποθήκευση κρίσιμο στοιχείο για τη λειτουργία των νέων ψηφιακών υποδομών, καθώς η ηλιακή και η αιολική παραγωγή δεν μπορούν από μόνες τους να εγγυηθούν συνεχή ωριαία κάλυψη της ζήτησης.
Σε ανάλυση του στο .energy-storage.news ο Ignacio López Martín, πρόεδρος της Capflex Energía υποστηρίζει ότι πρόσφατη πρόταση της Ισπανίας να απαιτήσει από τα data centers να αντιστοιχίζουν, σε ωριαία βάση, τη ζήτησή τους με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας θα μπορούσε να αποτελέσει τον καταλύτη που περίμενε η αγορά αποθήκευσης ενέργειας της χώρας.
Όπως αναφέρει η Ισπανία πέρασε τρία χρόνια συζητώντας αν η εμπορική αποθήκευση ενέργειας (merchant energy storage) μπορεί να λειτουργήσει. Στα τέλη Αυγούστου, η συζήτηση αυτή κατέστη άνευ σημασίας — και αυτό συνέβη μέσα σε ένα έγγραφο που το μεγαλύτερο μέρος της βιομηχανίας αποθήκευσης ενέργειας δεν έχει διαβάσει, επειδή έχει καταχωριστεί στην κατηγορία των data centers.
Το σχέδιο βασιλικού διατάγματος, του οποίου η δημόσια διαβούλευση έχει πλέον ολοκληρωθεί, συνδέει την πρόσβαση των data centers ισχύος 1 MW και άνω στο δίκτυο με την ωριαία αντιστοίχιση με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Όχι με έναν ετήσιο μέσο όρο και όχι με πιστοποιητικά που αγοράζονται τον Δεκέμβριο για να «κλείσει» λογιστικά το ισοζύγιο: το 80% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται κάθε μεμονωμένη ώρα πρέπει να καλύπτεται από ανανεώσιμη παραγωγή που πραγματοποιείται την ίδια ακριβώς ώρα.
Επιπλέον, απαιτείται προσθετικότητα (additionality), με τις μονάδες παραγωγής που προμηθεύουν την ενέργεια να έχουν τεθεί σε λειτουργία το πολύ δεκαοκτώ μήνες πριν από την έναρξη λειτουργίας της εγκατάστασης. Αν η απαίτηση δεν τηρηθεί, δεν χάνεται κάποια επιδότηση.
Προσαυξήσεις στα τέλη
Αντίθετα, επιβάλλονται προσαυξήσεις στα τέλη δικτύου και στις χρεώσεις του συστήματος που μπορούν να φτάσουν έως και το 500%. Και αν η απόκλιση παραμένει σημαντική για πέντε συνεχόμενα χρόνια, μπορεί να χαθούν οι άδειες πρόσβασης στο δίκτυο — κάτι που για ένα data center ισοδυναμεί ουσιαστικά με απώλεια της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Από τη σκοπιά της αποθήκευσης ενέργειας και όχι της ψηφιακής υποδομής, η συνέπεια είναι άμεση. Η ωριαία αντιστοίχιση δεν μπορεί να επιτευχθεί μόνο με ηλιακή ενέργεια, και ο λόγος δεν είναι εμπορικός αλλά… αστρονομικός. Ένα data center παρουσιάζει το πιο σταθερό και επίμονο φορτίο του στις τρεις τα ξημερώματα του Δεκεμβρίου — ακριβώς όταν ένα ισπανικό φωτοβολταϊκό πάρκο δεν παράγει απολύτως τίποτα.
Η αιολική ενέργεια βοηθά, αλλά δεν λύνει το πρόβλημα, επειδή η δυσκολότερη ώρα για την τήρηση αυτής της υποχρέωσης είναι μια άπνοη χειμωνιάτικη νύχτα, και τέτοιες νύχτες υπάρχουν.
Ο μόνος τρόπος για να υπάρχει συμμόρφωση κάθε ώρα ενός ημερολογιακού έτους είναι να μεταφέρεται ενέργεια από τη μία ώρα στην άλλη — και η μεταφορά ενέργειας μεταξύ ωρών είναι ακριβώς αυτό που κάνει μια μπαταρία.
Έτσι, το διάταγμα, το οποίο αναφέρεται στην αποθήκευση μόνο παρεμπιπτόντως, στις διατάξεις για τη μέτρηση και για το τι πρέπει να περιλαμβάνει ένα έγκυρο PPA, έχει κάνει αυτό που δεν κατάφεραν να κάνουν τρία χρόνια επενδυτικών αναλύσεων. Έχει μετατρέψει την υβριδοποίηση από έναν τρόπο βελτίωσης του εσωτερικού βαθμού απόδοσης μιας επένδυσης (IRR) σε προϋπόθεση για τη διατήρηση μιας άδειας.
Η βελτιστοποίηση είναι προαιρετική. Παραμένει στο επενδυτικό σχέδιο μόνο όσο τα οικονομικά στοιχεία παραμένουν ελκυστικά και είναι το πρώτο πράγμα που περικόπτεται όταν περιορίζεται το κονδύλι κεφαλαιουχικών δαπανών (capex).
Μια απαίτηση συμμόρφωσης, αντίθετα, δεν είναι προαιρετική. Χρηματοδοτείται με διαφορετικό κόστος, συμβασιοποιείται με μεγαλύτερους χρονικούς ορίζοντες και, κυρίως, αποκτά έναν αντισυμβαλλόμενο που δεν μπορεί απλώς να αποχωρήσει, επειδή η αποχώρηση σημαίνει ότι η εγκατάστασή του δεν θα συνδεθεί στο δίκτυο.
Ο κανόνας της προσθετικότητας απαιτεί οι μονάδες παραγωγής που προμηθεύουν την εγκατάσταση να έχουν τεθεί σε λειτουργία το πολύ δεκαοκτώ μήνες πριν από την έναρξη λειτουργίας του data center.
Αν κάνουμε αντίστροφη μέτρηση από οποιαδήποτε εγκατάσταση που φιλοδοξεί να τεθεί σε λειτουργία το 2028, η παραγωγή και η αποθήκευση που θα την εξυπηρετούν πρέπει να βρίσκονται ήδη υπό κατασκευή.
Όχι απλώς να έχουν λάβει άδεια. Όχι να εμφανίζονται σε μια διαφάνεια ενός pipeline. Να κατασκευάζονται ήδη. Και ακριβώς εκεί βρίσκεται η μεγαλύτερη αδυναμία της Ισπανίας.
Στα τέλη Ιανουαρίου, 24,3 GW έργων μπαταριών διέθεταν άδειες πρόσβασης στο δίκτυο, σύμφωνα με τα στοιχεία του Red Eléctrica. Στα τέλη Αυγούστου, είχαν συνδεθεί μόλις 260 MW. Περίπου 1%.
Διαβουλεύσεις για την κατανομή
Στις 23 Σεπτεμβρίου, το υπουργείο ανακοίνωσε διαβουλεύσεις σχετικά με τον τρόπο κατανομής έως και 11 GW δυναμικότητας δικτύου σε κόμβους της Ισπανίας που βρίσκονται στο πλαίσιο της «δίκαιης μετάβασης» — σημεία σύνδεσης που έμειναν διαθέσιμα μετά το κλείσιμο μονάδων άνθρακα και πυρηνικής ενέργειας και τα οποία μέχρι τώρα παρέμεναν δεσμευμένα.
Για 15 από αυτούς τους κόμβους προτείνεται η απλούστερη μέθοδος που υπάρχει: first-come, first-served, δηλαδή προτεραιότητα σε όποιον υποβάλει πρώτος αίτηση.
Ωστόσο, αν το «πρώτος» σημαίνει «πρώτος που κατέθεσε αίτηση» και όχι «πρώτος που κατασκευάζει», χωρίς κατασκευαστικά ορόσημα που θα επιστρέφουν αυτόματα τη δυναμικότητα στο σύστημα όταν ένα έργο καθυστερεί ή εγκαταλείπεται, υπάρχει ο κίνδυνος να δημιουργηθεί ακόμη περισσότερο από αυτό που ήδη υπάρχει σε αφθονία στην ουρά των έργων μπαταριών: άδειες που δεν μετατρέπονται ποτέ σε μεγαβάτ.
Το διάταγμα εξακολουθεί να είναι σχέδιο, η διαβούλευση ολοκληρώθηκε εν μέσω αρκετών επικρίσεων και το ποσοστό, τα κατώφλια και οι περίοδοι μετάβασης μπορούν όλα να αλλάξουν πριν από την έγκρισή του. Οι ισπανικές ενώσεις ανανεώσιμων πηγών APPA και AEE έχουν ήδη ζητήσει να χαλαρώσει η ωριαία απαίτηση.
Επιπλέον, η ωριαία αντιστοίχιση είναι πραγματικά δύσκολο να επαληθευτεί σε μεγάλη κλίμακα, πράγμα που σημαίνει ότι το πλαίσιο μέτρησης και εκκαθάρισης των συναλλαγών θα καθορίσει πόσο απαιτητικός θα είναι ο κανόνας στην πράξη.
Η Ισπανία δέχεται τεράστιες ποσότητες ξένου κεφαλαίου για να φιλοξενήσει υπολογιστικό φορτίο, ενώ το περσινό blackout και το δίκτυο αποτελούν τον περιοριστικό παράγοντα.
Ο Ignacio López Martín είναι Ισπανός επιχειρηματίας στον τομέα της ενέργειας. Συνίδρυσε την Cable Energía, την πλατφόρμα ταχείας φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων που εξαγοράστηκε από τη Shell το 2022, είναι πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου ισπανικής εταιρείας ανάπτυξης έργων αποθήκευσης ενέργειας με προσωπική ιδιότητα και σήμερα αναπτύσσει έναν IPP ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην Ισπανία.
www.worldenergynews.gr
