Με άρθρο του στους Financial Times, ο Κυριάκος Πιερρακάκης ανοίγει τη συζήτηση για την αξιοποίηση του ραδιοφάσματος ως στρατηγικού ευρωπαϊκού πόρου, προτείνοντας ένα νέο μοντέλο που θα χρηματοδοτήσει την ψηφιακή μετάβαση, την τεχνητή νοημοσύνη και την ανάπτυξη των δικτύων 6G
Η Ευρώπη ψάχνει νέα καύσιμα ανάπτυξης και η απάντηση μπορεί να βρίσκεται σε έναν πόρο που μέχρι σήμερα παρέμενε κατακερματισμένος: το ραδιοφάσμα. Έναν «αόρατο» αλλά εξαιρετικά πολύτιμο πόρο, πάνω στον οποίο θα χτιστούν η τεχνητή νοημοσύνη, τα δίκτυα 6G, τα έξυπνα εργοστάσια, οι ψηφιακές υπηρεσίες και η νέα γενιά άμυνας.
Με άρθρο του στους Financial Times, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, θέτει στο τραπέζι μια φιλόδοξη πρόταση: τη δημιουργία μιας «Ευρωπαϊκής Ένωσης Φάσματος», ενός κοινού ευρωπαϊκού πλαισίου διαχείρισης που θα μπορούσε να μετατρέψει τις συχνότητες επικοινωνιών σε μοχλό επενδύσεων, καινοτομίας και νέων εσόδων για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Από την αναδιανομή στη δημιουργία νέου πλούτου
Σύμφωνα με τον Έλληνα υπουργό, η μεγάλη πρόκληση για την Ευρώπη δεν είναι απλώς πώς θα μοιράσει καλύτερα τους υπάρχοντες πόρους της, αλλά πώς θα δημιουργήσει νέους.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με αυξανόμενες ανάγκες χρηματοδότησης: άμυνα, τεχνητή νοημοσύνη, πράσινη μετάβαση και ψηφιακές υποδομές απαιτούν τεράστιες επενδύσεις. Η παραδοσιακή λογική της κατανομής ενός σταθερού προϋπολογισμού, υποστηρίζει ο κ. Πιερρακάκης, δεν αρκεί πλέον.
Η ιστορία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης δείχνει ότι οι μεγαλύτερες αλλαγές ήρθαν όταν η Ευρώπη δημιούργησε νέες δυνατότητες: από την ενιαία αγορά έως το κοινό νόμισμα.
Τώρα, το επόμενο βήμα μπορεί να είναι η ενοποίηση της αγοράς συνδεσιμότητας.
Το ραδιοφάσμα: ο αόρατος πόρος πίσω από την ψηφιακή επανάσταση
Κάθε εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης, κάθε συνδεδεμένη βιομηχανική μονάδα, κάθε ψηφιακή δημόσια υπηρεσία και κάθε σύγχρονο δίκτυο επικοινωνιών εξαρτάται από την πρόσβαση στο φάσμα.
Ωστόσο, παρά την ενιαία ευρωπαϊκή αγορά, το φάσμα εξακολουθεί να διαχειρίζεται κυρίως σε εθνικό επίπεδο. Τα 27 κράτη-μέλη εφαρμόζουν διαφορετικά συστήματα αδειοδότησης, διαφορετικά χρονοδιαγράμματα δημοπρασιών και διαφορετικούς κανόνες.
Αυτός ο κατακερματισμός, σύμφωνα με την πρόταση, αυξάνει το κόστος για τις εταιρείες τηλεπικοινωνιών, δημιουργεί αβεβαιότητα και δυσκολεύει τις μεγάλες επενδύσεις που απαιτούνται για την επόμενη τεχνολογική εποχή.
Η μετάβαση στο 6G ως ιστορική ευκαιρία
Η έλευση των δικτύων 6G αποτελεί το κρίσιμο παράθυρο για μια νέα ευρωπαϊκή προσέγγιση.
Τα επόμενα χρόνια, σημαντικές ζώνες φάσματος που χρησιμοποιούνται για το 5G θα χρειαστούν ανανέωση, ενώ η ανώτερη ζώνη των 6 GHz (6425–7125 MHz) παραμένει διαθέσιμη για μελλοντική αξιοποίηση.
Η πρόταση Πιερρακάκη προβλέπει ότι τα κράτη μέλη θα διατηρήσουν την κυριότητα του φάσματος, ενώ οι υφιστάμενες άδειες θα γίνονται πλήρως σεβαστές μέχρι τη λήξη τους.
Η αλλαγή θα αφορά κυρίως το μέλλον: κοινό ευρωπαϊκό πλαίσιο, συντονισμένες διαδικασίες ανανέωσης, ενιαίους όρους αδειοδότησης και κοινά τεχνικά και πρότυπα ασφαλείας.
Νέα έσοδα για την Ευρώπη από έναν στρατηγικό πόρο
Η πρόταση δεν αφορά μόνο την τεχνολογική ανάπτυξη. Περιλαμβάνει και μια δημοσιονομική διάσταση.
Οι δημοπρασίες φάσματος δημιουργούν σήμερα σημαντικά δημόσια έσοδα, τα οποία κατευθύνονται κυρίως στους εθνικούς προϋπολογισμούς. Ο κ. Πιερρακάκης προτείνει ένα νέο μοντέλο, όπου έως και το 75% των μελλοντικών εσόδων θα μπορούσε να κατευθύνεται στον προϋπολογισμό της ΕΕ ως νέος ίδιος πόρος.
Το υπόλοιπο 25% θα μπορούσε να αξιοποιείται μέσω μιας ειδικής χρηματοδοτικής διευκόλυνσης της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων για επενδύσεις στη συνδεσιμότητα και την τεχνολογία.
Με αυτόν τον τρόπο, τα έσοδα από το φάσμα δεν θα αποτελούν απλώς μια δημοσιονομική εισροή, αλλά ένα εργαλείο μόχλευσης για μεγαλύτερες επενδύσεις σε τεχνητή νοημοσύνη, κβαντικές τεχνολογίες και προηγμένα ψηφιακά δίκτυα.
Η νέα βιομηχανική πολιτική της Ευρώπης
Η βασική ιδέα πίσω από την πρόταση είναι ότι η πολιτική φάσματος δεν είναι πλέον μόνο θέμα τηλεπικοινωνιών. Είναι ζήτημα βιομηχανικής στρατηγικής.
Η Ευρώπη καλείται να ανταγωνιστεί Ηνωμένες Πολιτείες και Ασία σε τομείς όπου η κλίμακα, η ταχύτητα ανάπτυξης και η τεχνολογική αυτονομία έχουν καθοριστική σημασία.
Ένα ενιαίο πλαίσιο για το φάσμα θα μπορούσε να μειώσει τα εμπόδια, να ενισχύσει τις επενδύσεις και να δημιουργήσει ένα ισχυρότερο ευρωπαϊκό οικοσύστημα τεχνολογίας.
Από τον άνθρακα και τον χάλυβα στα δεδομένα και τη συνδεσιμότητα
Οι υποστηρικτές της ιδέας βλέπουν το φάσμα ως τον νέο στρατηγικό πόρο της ψηφιακής εποχής.
Όπως η συνεργασία στον άνθρακα και τον χάλυβα αποτέλεσε τη βάση της ευρωπαϊκής ενοποίησης μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, έτσι και η κοινή διαχείριση της ψηφιακής υποδομής μπορεί να αποτελέσει το επόμενο μεγάλο βήμα.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν τα κράτη μπορούν να διαχειριστούν μόνα τους το φάσμα. Το μπορούν. Το ερώτημα είναι αν αυτή είναι η καλύτερη επιλογή για μια Ευρώπη που θέλει να πρωταγωνιστήσει στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.
Και η απάντηση που δίνει ο Κυριάκος Πιερρακάκης είναι ξεκάθαρη: η Ευρώπη δεν χρειάζεται μόνο να αποφασίζει πώς θα ξοδεύει τον πλούτο της. Πρέπει να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για να παράγει περισσότερο.
www.worldenergynews.gr






