Τα μέτρα θα αποσταλούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση, πριν οριστικοποιηθεί ο μηχανισμός εφαρμογής τους
ΥΠΕΝ και ΠΟΣΠΗΕΦ κατέληξαν σε συμφωνία για πακέτο στήριξης των μικρομεσαίων φωτοβολταϊκών παραγωγών, που δοκιμάζονται από μηδενικές τιμές και περικοπές. Τα μέτρα θα αποσταλούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση, πριν οριστικοποιηθεί ο μηχανισμός εφαρμογής τους.
Η συσσωρευμένη πίεση από τις παρατεταμένες μηδενικές και αρνητικές τιμές στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας φέρνει πλέον θεσμική απάντηση για τους μικρομεσαίους φωτοβολταϊκούς παραγωγούς. Την Παρασκευή 22 Μαΐου 2026, η ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) και η διοίκηση της ΠΟΣΠΗΕΦ συμφώνησαν σε δέσμη μέτρων στήριξης, με ρητή προϋπόθεση τη σύμφωνη γνώμη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Στη συνάντηση συμμετείχαν από πλευράς ΥΠΕΝ ο Υπουργός Σταύρος Παπασταύρου, ο Υφυπουργός Νικόλαος Τσάφος και η Γενική Γραμματέας Δέσποινα Παληαρούτα, ενώ την ΠΟΣΠΗΕΦ εκπροσώπησαν ο Πρόεδρος Γιάννης Παναγής, ο Αντιπρόεδρος Άρης Νίκας και ο Γενικός Γραμματέας Γιάννης Κυανίδης.
Ο Υπουργός Σταύρος Παπασταύρου αναγνώρισε ότι οι οικονομικές δυσκολίες των μικρομεσαίων παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά αποτελούν «σημαντικό πρόβλημα με κρίσιμες κοινωνικές πολιτικές και οικονομικές διαστάσεις». Τόνισε ότι το ΥΠΕΝ επιδιώκει λύσεις συμβατές με το εθνικό και ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο, υπογραμμίζοντας πως «θεωρούμε τους μικρομεσαίους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας από Φ/Β, τη ραχοκοκαλιά του κλάδου» και ότι μέριμνα της κυβέρνησης είναι «να τους στηρίξουμε».
Η τοποθέτηση αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για την αγορά, καθώς σηματοδοτεί πολιτική προτεραιότητα στη διατήρηση της βιωσιμότητας χιλιάδων μικρών και μεσαίων επενδύσεων σε ΑΠΕ. Σε ένα περιβάλλον όπου οι χονδρεμπορικές τιμές συχνά μηδενίζονται λόγω υψηλής διείσδυσης ΑΠΕ και περιορισμών στο δίκτυο, οι παραγωγοί με τραπεζικό δανεισμό βρίσκονται εκτεθειμένοι σε κίνδυνο αθέτησης υποχρεώσεων.
Οικονομικό αδιέξοδο από μηδενικές τιμές και περικοπές
Η ΠΟΣΠΗΕΦ περιέγραψε το σημερινό περιβάλλον ως «έντονο οικονομικό αδιέξοδο» για τους μικρομεσαίους φωτοβολταϊκούς παραγωγούς. Οι συνεχείς μηδενικές ή αρνητικές τιμές στην αγορά, σε συνδυασμό με τις περικοπές παραγωγής, συμπιέζουν τα έσοδα σε επίπεδα που δεν καλύπτουν τις δανειακές και λειτουργικές υποχρεώσεις.
Ο Πρόεδρος της Ομοσπονδίας, Γιάννης Παναγής, έδωσε σαφές κοινωνικό στίγμα στο πρόβλημα, σημειώνοντας ότι «πίσω από τους αριθμούς υπάρχουν ανθρώπινες ψυχές που βλέπουν τα δάνεια τους να “κοκκινίζουν” και τη ζωή τους να καταστρέφεται». Παράλληλα, χαρακτήρισε ζωτικής σημασίας τη στήριξη της εγχώριας μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας στον κλάδο των φωτοβολταϊκών και υπογράμμισε ως θετικό ότι το ΥΠΕΝ εξετάζει σχεδόν το σύνολο των προτάσεων της ΠΟΣΠΗΕΦ.
Ρυθμιστική ισορροπία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Κομβικό στοιχείο της συμφωνίας είναι ότι τα μέτρα στήριξης θα αποσταλούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση, πριν τεθούν σε εφαρμογή. Το ΥΠΕΝ ευχαρίστησε την ΠΟΣΠΗΕΦ για την τεκμηριωμένη πληροφόρηση σχετικά με τα καθεστώτα αποζημίωσης που ισχύουν στην υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση, δείχνοντας ότι επιχειρεί να ευθυγραμμίσει την ελληνική απάντηση με τις ευρωπαϊκές πρακτικές.
Η ανάγκη έγκρισης από τις Βρυξέλλες συνδέεται με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων και με τον τρόπο που σχεδιάζονται τα καθεστώτα στήριξης ΑΠΕ στην ενιαία αγορά. Η θετική γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα αποτελέσει προϋπόθεση για τη νομική θωράκιση του μηχανισμού, ώστε να αποφευχθούν μελλοντικές αμφισβητήσεις.
Προσωρινή αύξηση τιμής αναφοράς με μηχανισμό επιστροφής
Στο τραπέζι βρίσκεται και ένα εργαλείο με άμεση επίπτωση στα έσοδα των παραγωγών: η δυνατότητα προσωρινής, εμπροσθοβαρούς αύξησης της τιμής αναφοράς. Όπως συμφωνήθηκε, το μέτρο αυτό θα εξεταστεί ανάλογα με το περιεχόμενο της απάντησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και θα συνδυαστεί με «δεσμευτικό μηχανισμό επιστροφής».
Η λογική ενός τέτοιου σχήματος είναι να δοθεί βραχυπρόθεσμη ανάσα ρευστότητας στους παραγωγούς, με αντάλλαγμα την επιστροφή μέρους της ενίσχυσης σε μεταγενέστερο χρόνο, εφόσον οι συνθήκες της αγοράς βελτιωθούν. Για το ελληνικό ενεργειακό σύστημα, αυτό σημαίνει προσπάθεια εξισορρόπησης ανάμεσα στη στήριξη της επενδυτικής βάσης των ΑΠΕ και στη διατήρηση της οικονομικής βιωσιμότητας των λογαριασμών που χρηματοδοτούν τις αποζημιώσεις.
Επόμενα βήματα και σημασία για την αγορά ΑΠΕ
Οι δύο πλευρές ανανέωσαν το ραντεβού τους για αμέσως μετά τη λήψη της απάντησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οπότε θα οριστικοποιηθεί ο τελικός σχεδιασμός και θα προσδιοριστούν οι απαιτούμενες ενέργειες για την εφαρμογή των μέτρων. Η συνέχεια των διαβουλεύσεων δείχνει ότι η κυβέρνηση επιδιώκει συντεταγμένη λύση, με τη συμμετοχή των εκπροσώπων του κλάδου.
Για την αγορά ΑΠΕ, η έκβαση αυτής της διαδικασίας θα λειτουργήσει ως δείκτης για το πώς το ελληνικό ρυθμιστικό πλαίσιο αντιμετωπίζει τον κίνδυνο εσόδων σε περιβάλλον υψηλής μεταβλητότητας τιμών και αυξανόμενων περικοπών. Η σταθερότητα των μικρομεσαίων φωτοβολταϊκών επενδύσεων συνδέεται άμεσα με την ικανότητα της χώρας να διατηρήσει ρυθμούς διείσδυσης ΑΠΕ χωρίς να διαρραγεί η εμπιστοσύνη επενδυτών και τραπεζών.
