Το Άστρο του Μπάρναρντ φιλοξενεί τέσσερις εχθρικούς μικρούς πλανήτες, των οποίων η ασυνήθιστη χημεία και ο τροχιακός ρυθμός αποκαλύπτουν πώς μπορούν να σχηματιστούν και να επιβιώσουν συμπαγή πλανητικά συστήματα.
Ένα σπάνιο ορυκτό μπορεί να περιορίζει το νερό
Λίγο λιγότερο από έξι έτη φωτός από τη Γη, το Άστρο του Μπάρναρντ φιλοξενεί τέσσερις μικρούς κόσμους που δεν μοιάζουν με κανέναν πλανήτη στο δικό μας Ηλιακό Σύστημα. Το κοντινό αστέρι, δεύτερο μόνο μετά τον Άλφα Κενταύρου σε εγγύτητα με τον Ήλιο, έχει πλέον το πιο λεπτομερές πλανητικό του προφίλ μέχρι σήμερα.
Και οι τέσσερις πλανήτες, που ανακαλύφθηκαν το 2025, είναι μικρότεροι από τη Γη και την Αφροδίτη, αλλά μεγαλύτεροι από τον Άρη. Δεν υπάρχει πλανήτης σε αυτό το εύρος μεγέθους στο Ηλιακό Σύστημα.
Ερευνητές στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ εξέτασαν τη χημική σύνθεση του Άστρου του Μπάρναρντ για να συμπεράνουν από τι μπορεί να είναι φτιαγμένοι οι πλανήτες του. Η ανάλυσή τους δείχνει ότι οι κόσμοι θα μπορούσαν να περιέχουν μεγάλες ποσότητες περικλάσης, ενός σπάνιου ορυκτού που βρίσκεται στη Γη μόλις εκατοντάδες χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια.
«Το Άστρο του Μπάρναρντ έχει τεράστια ποσότητα του στοιχείου μαγνήσιο σε σύγκριση με άλλα αστέρια, επομένως οι πλανήτες του είναι πιθανό να είναι επίσης πλούσιοι σε μαγνήσιο», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας Xander Byrne από το Ινστιτούτο Αστρονομίας του Κέιμπριτζ. «Στη Γη, αυτό το μαγνήσιο χρησιμοποιείται για την παραγωγή ορυκτών που ονομάζονται ολιβίνες, οι οποίες είναι πραγματικά σημαντικές για την αποθήκευση νερού στον πλανήτη».
Στη Γη, το μαγνήσιο συνήθως σχηματίζει ολιβίνη, ένα ορυκτό ικανό να συγκρατεί νερό μέσα σε έναν πλανήτη. Γύρω από το Άστρο του Μπάρναρντ, ωστόσο, η ασυνήθιστα υψηλή αφθονία μαγνησίου ευνοεί την παραγωγή περικλάσης, η οποία είναι λιγότερο αποτελεσματική στην αποθήκευση νερού. Οι ερευνητές κατέληξαν επίσης στο συμπέρασμα ότι οι πλανήτες είναι απίθανο να διατηρήσουν ατμόσφαιρες.
Οι κοντινές τροχιές αφήνουν λίγη ατμόσφαιρα
«Αυτοί οι πλανήτες θα ήταν πάντα εχθρικοί, επειδή βρίσκονται πολύ κοντά στο άστρο τους», είπε ο Μπερν, «Ακόμα και ο εξώτατος πλανήτης περιφέρεται δέκα φορές πιο κοντά από ό,τι ο Ερμής περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο. Όταν είσαι τόσο κοντά στο άστρο σου και έχεις τόσο μικρή βαρύτητα, η ατμόσφαιρά σου απλώς εκρήγνυται».
Οποιαδήποτε ατμόσφαιρα είχαν κάποτε οι πλανήτες θα μπορούσε να είχε επιβιώσει για όχι περισσότερο από δύο δισεκατομμύρια χρόνια, σύμφωνα με τους ερευνητές. Αυτό είναι πολύ μικρότερο από την ηλικία των περίπου 10 δισεκατομμυρίων ετών του συστήματος. Τα ευρήματα αναφέρονται στις Μηνιαίες Ανακοινώσεις της Βασιλικής Αστρονομικής Εταιρείας.
Οι στενές τροχιές τους δημιουργούν μια άλλη ακραία κατάσταση. Και οι τέσσερις πλανήτες φαίνεται να είναι παλιρροϊκά κλειδωμένοι, που σημαίνει ότι η ίδια πλευρά βλέπει συνεχώς το Άστρο του Μπάρναρντ, όπως ακριβώς η μία πλευρά της Σελήνης βλέπει πάντα τη Γη. Κάθε κόσμος έχει επομένως ένα ημισφαίριο σε μόνιμο φως ημέρας και ένα άλλο σε ατελείωτο σκοτάδι.
Οι τροχιακές αρμονίες μπορεί να αποτρέψουν το χάος
Τα πυκνά πλανητικά συστήματα μπορούν να γίνουν ασταθή καθώς οι γειτονικοί κόσμοι έλκονται το ένα από το άλλο. Με την πάροδο του χρόνου, αυτές οι βαρυτικές αλληλεπιδράσεις μπορούν να προκαλέσουν σύγκρουση πλανητών, βύθιση στο άστρο τους ή εκτίναξη τους από το σύστημα.
Το Άστρο του Μπάρναρντ μπορεί να αποφύγει αυτή τη μοίρα μέσω του τροχιακού συντονισμού, στον οποίο οι τροχιακές περίοδοι των πλανητών ακολουθούν ένα επαναλαμβανόμενο αριθμητικό μοτίβο. Τα έτη των τριών εσωτερικών πλανητών έχουν αναλογία 9:12:16, ισοδύναμη στη μουσική με δύο συνεχόμενα τέλεια τέταρτα. Παρόμοιες τροχιακές σχέσεις βοηθούν στη σταθεροποίηση των φεγγαριών του Δία και μπορεί να προστατεύσουν τους πλανήτες του Άστρου του Μπάρναρντ από βαρυτικές διαταραχές.
Νέες αποστολές θα μπορούσαν να βρουν παρόμοιους κόσμους
Μελλοντικά αστεροσκοπεία, συμπεριλαμβανομένης της αποστολής Πλάτωνα της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας, θα μπορούσαν να αποκαλύψουν πολλούς περισσότερους πλανήτες στο ίδιο εύρος μεγέθους.
«Οι μεγαλύτεροι πλανήτες είναι πολύ πιο εύκολο να ανιχνευθούν από τους μικρούς, επομένως γνωρίζουμε πολύ λίγους υπογήινους πλανήτες όπως αυτούς σε αυτό το σύστημα», δήλωσε ο Byrne. «Αλλά η ευαισθησία αυτών των νέων αποστολών θα βοηθήσει στη μείωση αυτής της μεροληψίας, επιτρέποντάς μας να ανακαλύψουμε όλο και περισσότερους μικρούς και βραχώδεις πλανήτες, όπως η Γη».
Οι τέσσερις πλανήτες γύρω από το Άστρο του Barnard φαίνονται εξαιρετικά αφιλόξενοι. Ακόμα κι έτσι, οι ερευνητές λένε ότι η σύνδεση της χημικής σύνθεσης ενός αστεριού με τα υλικά που πιθανώς υπάρχουν στους πλανήτες του θα μπορούσε να γίνει ένα σημαντικό εργαλείο για την αξιολόγηση του κατά πόσον κόσμοι σε άλλα συστήματα θα μπορούσαν να υποστηρίξουν ζωή.
www.worldenergynews.gr
