Σχετικά Άρθρα
Javier Blas (Bloomberg): Η σύγκρουση στο Ιράν δεν είναι η μοναδική που προκαλεί αναταράξεις στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου
Η νέα φάση της αντιπαράθεσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν έχει μεταφέρει το επίκεντρο της σύγκρουσης στο Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και σημαντικές ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Αυτό που αρχικά παρουσιάστηκε ως μια επιχείρηση με στόχο την αποδυνάμωση των στρατιωτικών και πυρηνικών δυνατοτήτων του Ιράν εξελίχθηκε σε έναν ευρύτερο αγώνα ελέγχου ενός από τα πιο κρίσιμα γεωστρατηγικά σημεία του πλανήτη.
Οι επιθέσεις σε εμπορικά πλοία και η κατάρρευση της συμφωνίας
Η προσωρινή συμφωνία αποκλιμάκωσης διάρκειας 60 ημερών μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης δεν κατάφερε να αποτρέψει την αναζωπύρωση της έντασης.
Επιθέσεις με ιρανικά drones εναντίον δεξαμενόπλοιων από το Κατάρ και τη Σαουδική Αραβία, αλλά και νέα πλήγματα σε εμπορικά πλοία κοντά στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, οδήγησαν τις ΗΠΑ σε νέο κύκλο αεροπορικών επιδρομών κατά ιρανικών στόχων.
Η Ουάσιγκτον υποστηρίζει ότι το Ιράν παραβίασε τις δεσμεύσεις του, ενώ η Τεχεράνη επιμένει πως εφαρμόζει κατά γράμμα τους όρους της συμφωνίας, δημιουργώντας ένα επικίνδυνο διπλωματικό αδιέξοδο.
Το ισχυρό «όπλο» της Τεχεράνης
Παρά τη συντριπτική στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ, το Ιράν διαθέτει δύο σημαντικά πλεονεκτήματα.
Το πρώτο είναι η γεωγραφική του θέση. Ελέγχει τις ακτές του Στενού του Ορμούζ και μπορεί να απειλεί σχεδόν κάθε εμπορικό πλοίο που επιχειρεί να περάσει.
Το δεύτερο αφορά τη μαζική χρήση φθηνών αλλά ιδιαίτερα αποτελεσματικών drones μεγάλου βεληνεκούς. Ακόμη και μία επιτυχημένη επίθεση ή η απλή απειλή ενός νέου πλήγματος αρκεί για να αποθαρρύνει τις ναυτιλιακές εταιρείες, προκαλώντας καθυστερήσεις, αύξηση ασφαλίστρων και άνοδο στις διεθνείς τιμές της ενέργειας.
Οι επιλογές της Ουάσιγκτον παραμένουν περιορισμένες
Οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν τεράστια στρατιωτική ισχύ και μπορούν να πλήξουν στόχους βαθιά μέσα στο Ιράν.
Ωστόσο, η προστασία κάθε εμπορικού πλοίου που διασχίζει καθημερινά το Στενό του Ορμούζ αποτελεί εξαιρετικά δύσκολη αποστολή.
Η εμπειρία από τις επιθέσεις των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα απέδειξε ότι ακόμη και οι ισχυρότεροι στρατοί δυσκολεύονται να εξουδετερώσουν κάθε drone ή πύραυλο, ενώ η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των ναυτιλιακών εταιρειών απαιτεί πολύ περισσότερο χρόνο.
Η οικονομία γίνεται το νέο πεδίο μάχης
Η νέα κρίση έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει τις διεθνείς αγορές.
Οι τιμές του πετρελαίου παρουσιάζουν νέα ανοδική πορεία, καθώς οι επενδυτές φοβούνται διακοπή της ομαλής ροής των ενεργειακών προμηθειών από τον Περσικό Κόλπο.
Παράλληλα, οι χώρες του Κόλπου επιταχύνουν μεγάλα έργα υποδομών και νέες εξαγωγικές διαδρομές, επιδιώκοντας να μειώσουν την εξάρτησή τους από το Στενό του Ορμούζ και να περιορίσουν τη δυνατότητα του Ιράν να χρησιμοποιεί το πέρασμα ως μέσο πίεσης.
Ένα καλοκαίρι γεμάτο ένταση
Οι περισσότεροι αναλυτές εκτιμούν ότι το επόμενο διάστημα θα χαρακτηρίζεται από συνεχείς στρατιωτικές επιθέσεις περιορισμένης κλίμακας, παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις και προσωρινές αποκλιμακώσεις, οι οποίες όμως δύσκολα θα οδηγήσουν σε μια συνολική συμφωνία.
Ο κίνδυνος ενός ευρύτερου πολέμου παραμένει υπαρκτός, ιδιαίτερα εάν εμπλακούν ενεργότερα οι Χούθι ή εάν επεκταθούν οι επιθέσεις στην Ερυθρά Θάλασσα, δημιουργώντας ταυτόχρονα προβλήματα και στα δύο σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του πλανήτη.
Η επόμενη ημέρα παραμένει αβέβαιη
Η αντιπαράθεση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν εισέρχεται σε μια νέα, ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση. Καμία από τις δύο πλευρές δεν φαίνεται διατεθειμένη να υποχωρήσει, ενώ κάθε νέο στρατιωτικό πλήγμα αυξάνει τον κίνδυνο ενός ευρύτερου περιφερειακού πολέμου.
Το Στενό του Ορμούζ δεν αποτελεί πλέον μόνο έναν ενεργειακό διάδρομο ζωτικής σημασίας. Έχει μετατραπεί στο πιο κρίσιμο γεωπολιτικό μέτωπο του πλανήτη, όπου κάθε απόφαση μπορεί να επηρεάσει όχι μόνο τη Μέση Ανατολή αλλά και την παγκόσμια οικονομία.
www.worldenergynews.gr
