Τα σεισμικά δεδομένα αποκαλύπτουν ότι η ηφαιστειακή δραστηριότητα του βαθέος μανδύα αναμόρφωσε την ωκεάνια πλάκα κάτω από το Οροπέδιο Ontong Java.
Η αρχαία ηφαιστειακή δραστηριότητα αναμόρφωσε τον ωκεάνιο φλοιό
Μια ομάδα με επικεφαλής τον Λέκτορα Azusa Shito του Πανεπιστημίου Επιστημών Okayama, σε συνεργασία με τον Αναπληρωτή Καθηγητή Akira Ishikawa του Ινστιτούτου Επιστημών του Τόκιο και την Καθηγήτρια Masako Yoshikawa του Πανεπιστημίου της Χιροσίμα, χρησιμοποίησε δεδομένα σεισμικών κυμάτων για να δείξει ότι η ωκεάνια πλάκα κάτω από το Οροπέδιο Ontong Java τροποποιήθηκε σε μεγάλο βαθμό κατά τη διάρκεια του σχηματισμού της από ηφαιστειακή δραστηριότητα μεγάλης κλίμακας.
Το Οροπέδιο Ontong Java είναι το μεγαλύτερο ωκεάνιο οροπέδιο στη Γη και τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο Geophysical Research Letters.
Ο σχηματισμός του Οροπεδίου
Το Οροπέδιο Ontong Java (OJP), που βρίσκεται στον Ειρηνικό Ωκεανό, σχηματίστηκε πριν από περίπου 110 έως 120 εκατομμύρια χρόνια μέσω μαζικών υποθαλάσσιων ηφαιστειακών εκρήξεων. Αυτό το γεγονός θεωρείται το πιο εκτεταμένο ηφαιστειακό επεισόδιο στην ιστορία της Γης και πιστεύεται ότι έχει διαταράξει σημαντικά το παγκόσμιο περιβάλλον, πιθανώς συμβάλλοντας σε γεγονότα μαζικής εξαφάνισης.
Προηγούμενη έρευνα έχει υποδείξει ότι ένα θερμοχημικό νέφος που αναδύεται από τα βάθη του μανδύα είναι η πιθανή αιτία αυτού του μεγάλης κλίμακας ηφαιστειακού φαινομένου. Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίο το μάγμα από τόσο βαθιές πηγές αλληλεπίδρασε και άλλαξε τη δομή των υπαρχουσών ωκεάνιων πλακών δεν έχει κατανοηθεί καλά.
Τα σεισμικά κύματα αποκαλύπτουν κρυφή δομή
Για να διερευνήσουν αυτό, οι ερευνητές εξέτασαν σεισμικά σήματα υψηλής συχνότητας, γνωστά ως κύματα Po και So. Αυτά τα κύματα καταγράφηκαν χρησιμοποιώντας σεισμογράφους του πυθμένα του ωκεανού που τοποθετήθηκαν γύρω από την OJP, μαζί με όργανα που βρίσκονται σε κοντινά ωκεάνια νησιά. Επειδή τα κύματα Po και So ταξιδεύουν μέσα από τις ωκεάνιες πλάκες, η συμπεριφορά τους παρέχει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με την εσωτερική δομή της πλάκας.
Τα κύματα Po και So σχηματίζονται όταν τα κύματα P και S διασκορπίζονται επανειλημμένα μέσα από στρωματοποιημένες δομές μέσα στην πλάκα, επιτρέποντάς τους να ταξιδεύουν σε μεγάλες αποστάσεις. Γύρω από το οροπέδιο Ontong Java, ωστόσο, η ομάδα παρατήρησε ένα ασυνήθιστο μοτίβο. Τα κύματα Po κινήθηκαν αποτελεσματικά μέσα από την πλάκα, ενώ τα κύματα So εξασθένησαν σημαντικά καθώς ταξίδευαν.
Οι ηφαιστειακές διεισδύσεις άλλαξαν τη δομή της πλάκας
Για να κατανοήσουν καλύτερα αυτό το μοτίβο, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν σεισμική μοντελοποίηση κυματομορφών για να ανακατασκευάσουν την εσωτερική δομή της πλάκας. Η ανάλυσή τους δείχνει ότι η ωκεάνια πλάκα κάτω από την OJP αποτελείται από μια μικτή δομή όπου τα οριζόντια στρώματα διαπερνώνται από κάθετα σμήνη αναχωμάτων που σχηματίζονται από διεισδύσεις μάγματος.
Διαπίστωσαν επίσης ότι τόσο τα κύματα Po όσο και τα κύματα So κινούνται πιο αργά μέσα από αυτήν την πλάκα σε σύγκριση με τις τυπικές ωκεάνιες πλάκες. Με βάση αυτές τις παρατηρήσεις, η ομάδα προτείνει ότι το μάγμα που αναδύεται από ένα θερμικό-χημικό νέφος πέρασε την πλάκα, σχηματίζοντας σμήνη αναχωμάτων και αλλοιώνοντας χημικά το περιβάλλον πέτρωμα (δηλαδή, επαναλίπανση).
Το μοντέλο που προτείνεται σε αυτή τη μελέτη, το οποίο περιγράφει πώς οι ωκεάνιες πλάκες αλλοιώνονται μέσω συνδυασμένων φυσικών και χημικών διεργασιών, προσφέρει ένα νέο πλαίσιο για την κατανόηση του πώς αυτές οι πλάκες σχηματίζονται και εξελίσσονται με την πάροδο του χρόνου. Καταγράφοντας τόσο τις δομικές αλλαγές όσο και τους χημικούς μετασχηματισμούς, παρέχει μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα των μηχανισμών που διαμορφώνουν την ανάπτυξη των ωκεάνιων πλακών.
www.worldenergynews.gr
