Πρόκειται για το γίγα-project της οικογένειας Κατσέλη μέγιστης ισχύος έγχυσης 450 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 450 MW και «Τρανή Ράχη», μέγιστης ισχύος έγχυσης 594 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 600 MW, καθώς και τα συνοδά τους έργα που χωροθετούνται στην περιοχή
Στο σταυροδρόμι της ενεργειακής μετάβασης και της τοπικής αποδοχής βρίσκεται το σχεδιαζόμενο αντλησιοταμιευτικό έργο στις θέσεις «Τρανή Ράχη» και «Φλάμπουρο», πυροδοτώντας έντονες αντιδράσεις στις κοινωνίες της Δεσκάτης, των Σερβίων και των Γρεβενών. Την ώρα που η ανάγκη για μεγάλες μονάδες αποθήκευσης ενέργειας προβάλλει ως κρίσιμος όρος για τη σταθερότητα του ηλεκτρικού συστήματος και την περαιτέρω διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών, κάτοικοι και παραγωγικοί φορείς εκφράζουν σοβαρές ενστάσεις για τις περιβαλλοντικές, κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις του έργου, αλλά και για τη διαδικασία λήψης αποφάσεων που προηγήθηκε.
Η αντιπαράθεση που διαμορφώνεται αποτυπώνει ένα ευρύτερο δίλημμα της πράσινης μετάβασης: πώς μπορούν να προχωρήσουν κρίσιμες ενεργειακές υποδομές χωρίς να διαρρηγνύεται η εμπιστοσύνη των τοπικών κοινωνιών και χωρίς να τίθεται υπό αμφισβήτηση η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η συζήτηση για την αντλησιοταμίευση στη Δυτική Μακεδονία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς συνδέεται τόσο με την ασφάλεια του ενεργειακού συστήματος όσο και με το μέλλον των τοπικών οικονομιών.
Εκεί οι αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας και των παραγωγικούς φορείς της Δεσκάτης, καθώς και κατοίκων των Δήμων Δεσκάτης, Σερβίων και Γρεβενών για το αντλησιοταμιευτικό έργο στις θέσεις «Τρανή Ράχη» και «Φλάμπουρο» είναι σφοδρές. Πρόκειται για το γίγα-project της οικογένειας Κατσέλη μέγιστης ισχύος έγχυσης 450 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 450 MW και «Τρανή Ράχη», μέγιστης ισχύος έγχυσης 594 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 600 MW, καθώς και τα συνοδά τους έργα που χωροθετούνται στην περιοχή.
Για το έργο που εξασφάλισε προσφάτως περιβαλλοντικούς όρους, σύμφωνα με τα όσα αναφέρει η προϊσταμένη της αρμόδιας διεύθυνσης του ΥΠΕΝ κυρία Κωνσταντίνα Νίκα, απαντώντας σε ερωτήματα που ετέθησαν στη Βουλή, έχουν εκπονηθεί προκαταρκτικές γεωλογικές μελέτες, μελέτες διόδευσης του πλημμυρικού κύματος σε περίπτωση αστοχίας του έργου, υδραυλικές μελέτες και μελέτη διερεύνησης συμβατότητας με το Σχέδιο Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών (ΣΔΛΑΠ) της περιοχής.
Μάλιστα, όπως επεσήμανε όλες κρίθηκαν επαρκείς για την πληρότητα του έργου. Παράλληλα, η Διεύθυνση Υδάτων Δυτικής Μακεδονίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Ηπείρου - Δυτικής Μακεδονίας, η οποία εξέτασε τα στοιχεία κατά τη διάρκεια της δημόσιας διαβούλευσης, γνωμοδότησε θετικά υπό όρους επί της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και οι όροι που έθεσε ενσωματώθηκαν στην Απόφαση Εγκρισης Περιβαλλοντικών Ορων (ΑΕΠΟ) του έργου.
Aργότερα οι μελέτες για Σεισμικά - Ασφάλεια
Θα πρέπει ωστόσο να επισημανθεί ότι, οι εξειδικευμένες έρευνες και μελέτες για την κατασκευή του έργου, όπως είναι οι γεωτεχνικές έρευνες, οι σεισμικές μελέτες και το Σχέδιο Αντιμετώπισης Έκτακτων Καταστάσεων (ΣΑΕΚ), οι οποίες τεκμηριώνουν την ασφάλεια του έργου, πραγματοποιούνται σε μεταγενέστερο στάδιο από αυτό της περιβαλλοντικής αδειοδότησης και για το λόγο αυτό υπάρχουν και στην ΑΕΠΟ του έργου οι σχετικοί περιβαλλοντικοί όροι. Θετικά γνωμοδότησαν επίσης τόσο η Διεύθυνση Αγροτική Οικονομίας της περιφερειακής ενότητας Γρεβενών όσο και η Διεύθυνση Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Κλιματικής Αλλαγής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Όσο για την ανάγκη εκπόνησης Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση, σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, το έργο δεν χωροθετείται εντός ή πλησίον περιοχής του ευρωπαϊκού δικτύου Natura 2000, οπότε δεν κρίθηκε απαραίτητη. Σε κάθε περίπτωση, ο Σύλλογος «Σώστε τη Βουνάσια», μαζί με γεωργοκτηνοτροφικούς, αγροτικούς και εμπορικούς φορείς της περιοχής, αμφισβητούν τη νομιμότητα των αποφάσεων του Τοπικού και του Δημοτικού Συμβουλίου Δεσκάτης και άλλων φορέων που γνωμοδότησαν θετικά υπέρ της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων χωρίς επαρκή αιτιολόγηση και δημόσια διαβούλευση.
Οι αντιδρώντες επικαλούνται παραβιάσεις της εθνικής και ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής νομοθεσίας, έλλειψη διαφάνειας, ανεπαρκή ενημέρωση των πολιτών και μη ουσιαστική εξέταση των περιβαλλοντικών συνεπειών. Επισημαίνουν επίσης σοβαρές ελλείψεις της μελέτης, όπως την απουσία γεωλογικών, υδρολογικών και σεισμικών ερευνών, μη αξιολόγηση επιπτώσεων σε προστατευόμενα οικοσυστήματα και ανεπαρκή εξέταση εναλλακτικών λύσεων και σωρευτικών επιδράσεων με άλλα ενεργειακά έργα.
Παράλληλα, εκφράζονται ανησυχίες για απώλεια βοσκοτόπων, υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος και πλήγμα στον πρωτογενή τομέα και την τοπική οικονομία. Τέλος, τίθενται ερωτήματα για την οικονομική επάρκεια και αξιοπιστία των φορέων υλοποίησης. Για τους λόγους αυτούς ζητούν την αναστολή ή απόρριψη της περιβαλλοντικής αδειοδότησης του έργου.
www.worldenergynews.gr
Η αντιπαράθεση που διαμορφώνεται αποτυπώνει ένα ευρύτερο δίλημμα της πράσινης μετάβασης: πώς μπορούν να προχωρήσουν κρίσιμες ενεργειακές υποδομές χωρίς να διαρρηγνύεται η εμπιστοσύνη των τοπικών κοινωνιών και χωρίς να τίθεται υπό αμφισβήτηση η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η συζήτηση για την αντλησιοταμίευση στη Δυτική Μακεδονία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς συνδέεται τόσο με την ασφάλεια του ενεργειακού συστήματος όσο και με το μέλλον των τοπικών οικονομιών.
Εκεί οι αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας και των παραγωγικούς φορείς της Δεσκάτης, καθώς και κατοίκων των Δήμων Δεσκάτης, Σερβίων και Γρεβενών για το αντλησιοταμιευτικό έργο στις θέσεις «Τρανή Ράχη» και «Φλάμπουρο» είναι σφοδρές. Πρόκειται για το γίγα-project της οικογένειας Κατσέλη μέγιστης ισχύος έγχυσης 450 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 450 MW και «Τρανή Ράχη», μέγιστης ισχύος έγχυσης 594 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 600 MW, καθώς και τα συνοδά τους έργα που χωροθετούνται στην περιοχή.
Για το έργο που εξασφάλισε προσφάτως περιβαλλοντικούς όρους, σύμφωνα με τα όσα αναφέρει η προϊσταμένη της αρμόδιας διεύθυνσης του ΥΠΕΝ κυρία Κωνσταντίνα Νίκα, απαντώντας σε ερωτήματα που ετέθησαν στη Βουλή, έχουν εκπονηθεί προκαταρκτικές γεωλογικές μελέτες, μελέτες διόδευσης του πλημμυρικού κύματος σε περίπτωση αστοχίας του έργου, υδραυλικές μελέτες και μελέτη διερεύνησης συμβατότητας με το Σχέδιο Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών (ΣΔΛΑΠ) της περιοχής.
Μάλιστα, όπως επεσήμανε όλες κρίθηκαν επαρκείς για την πληρότητα του έργου. Παράλληλα, η Διεύθυνση Υδάτων Δυτικής Μακεδονίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Ηπείρου - Δυτικής Μακεδονίας, η οποία εξέτασε τα στοιχεία κατά τη διάρκεια της δημόσιας διαβούλευσης, γνωμοδότησε θετικά υπό όρους επί της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και οι όροι που έθεσε ενσωματώθηκαν στην Απόφαση Εγκρισης Περιβαλλοντικών Ορων (ΑΕΠΟ) του έργου.
Aργότερα οι μελέτες για Σεισμικά - Ασφάλεια
Θα πρέπει ωστόσο να επισημανθεί ότι, οι εξειδικευμένες έρευνες και μελέτες για την κατασκευή του έργου, όπως είναι οι γεωτεχνικές έρευνες, οι σεισμικές μελέτες και το Σχέδιο Αντιμετώπισης Έκτακτων Καταστάσεων (ΣΑΕΚ), οι οποίες τεκμηριώνουν την ασφάλεια του έργου, πραγματοποιούνται σε μεταγενέστερο στάδιο από αυτό της περιβαλλοντικής αδειοδότησης και για το λόγο αυτό υπάρχουν και στην ΑΕΠΟ του έργου οι σχετικοί περιβαλλοντικοί όροι. Θετικά γνωμοδότησαν επίσης τόσο η Διεύθυνση Αγροτική Οικονομίας της περιφερειακής ενότητας Γρεβενών όσο και η Διεύθυνση Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Κλιματικής Αλλαγής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Όσο για την ανάγκη εκπόνησης Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση, σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, το έργο δεν χωροθετείται εντός ή πλησίον περιοχής του ευρωπαϊκού δικτύου Natura 2000, οπότε δεν κρίθηκε απαραίτητη. Σε κάθε περίπτωση, ο Σύλλογος «Σώστε τη Βουνάσια», μαζί με γεωργοκτηνοτροφικούς, αγροτικούς και εμπορικούς φορείς της περιοχής, αμφισβητούν τη νομιμότητα των αποφάσεων του Τοπικού και του Δημοτικού Συμβουλίου Δεσκάτης και άλλων φορέων που γνωμοδότησαν θετικά υπέρ της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων χωρίς επαρκή αιτιολόγηση και δημόσια διαβούλευση.
Οι αντιδρώντες επικαλούνται παραβιάσεις της εθνικής και ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής νομοθεσίας, έλλειψη διαφάνειας, ανεπαρκή ενημέρωση των πολιτών και μη ουσιαστική εξέταση των περιβαλλοντικών συνεπειών. Επισημαίνουν επίσης σοβαρές ελλείψεις της μελέτης, όπως την απουσία γεωλογικών, υδρολογικών και σεισμικών ερευνών, μη αξιολόγηση επιπτώσεων σε προστατευόμενα οικοσυστήματα και ανεπαρκή εξέταση εναλλακτικών λύσεων και σωρευτικών επιδράσεων με άλλα ενεργειακά έργα.
Παράλληλα, εκφράζονται ανησυχίες για απώλεια βοσκοτόπων, υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος και πλήγμα στον πρωτογενή τομέα και την τοπική οικονομία. Τέλος, τίθενται ερωτήματα για την οικονομική επάρκεια και αξιοπιστία των φορέων υλοποίησης. Για τους λόγους αυτούς ζητούν την αναστολή ή απόρριψη της περιβαλλοντικής αδειοδότησης του έργου.
www.worldenergynews.gr
