Οι ραγδαίες αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου μετά τον πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν οδηγούν σε ανανεωμένη ζήτηση για βιοκαύσιμα, καθώς η ανάγκη αντιμετώπισης της έλλειψης ορυκτών καυσίμων υπερτερεί των ανησυχιών ότι η χρήση καλλιεργειών για καύσιμα θα αυξήσει τις τιμές των τροφίμων.
H παραγωγή των βιοκαυσίμων
Η σύγκρουση έχει διαταράξει περίπου το 20% των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου, οι οποίες συνήθως διέρχονται από το Στενό του Ορμούζ στον Κόλπο της Μέσης Ανατολής. Οι τιμές του αργού πετρελαίου έχουν αυξηθεί περισσότερο από 30% από τα τέλη Φεβρουαρίου, πριν από την έναρξη του πολέμου. Αντίθετα, οι τιμές του καλαμποκιού, ενός βασικού συστατικού βιοκαυσίμων, έχουν αυξηθεί μόλις κατά 5%.
Τα βιοκαύσιμα, που παράγονται από οποιαδήποτε οργανική πρώτη ύλη, συνήθως αναμειγνύονται με βενζίνη ή χρησιμοποιούνται για να αντικαταστήσουν το ντίζελ. Γίνονται πιο οικονομικά όταν αυξάνονται οι τιμές των ορυκτών καυσίμων. Μπορούν επίσης να βοηθήσουν στη διατήρηση χαμηλών τιμών στα πρατήρια και στη μείωση της εξάρτησης από τις δαπανηρές εισαγωγές αργού πετρελαίου και καυσίμων.
Στην Ασία εξετάζεται η χρήση βιοκαυσίμων
Οι χώρες της Ασίας, οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή, έχουν επιδιώξει να αυξήσουν τη χρήση βιοκαυσίμων από την έναρξη του πολέμου. Η Ασία αγοράζει περίπου το 80% του πετρελαίου που μεταφέρεται μέσω του Στενού του Ορμούζ, το οποίο έχει σε μεγάλο βαθμό αποκλειστεί από τη ναυτιλία από την έναρξη της σύγκρουσης.
Το Βιετνάμ δήλωσε στα τέλη Μαρτίου ότι θα στραφεί πλήρως σε βενζίνη με αιθανόλη από τον Απρίλιο λόγω της αύξησης των τιμών της ενέργειας, επισπεύδοντας τον προηγούμενο στόχο της 1ης Ιουνίου. Η αιθανόλη παράγεται κυρίως από καλαμπόκι ή ζαχαροκάλαμο.
Η Ινδονησία δήλωσε ότι θα αυξήσει τον υποχρεωτικό ρυθμό ανάμειξης για το βιοντίζελ που παράγεται από φοινικέλαιο στο 50% από 40%. Η Ινδονησία είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός και εξαγωγέας φοινικέλαιου στον κόσμο.
«Στην Ασία, οι χώρες εξετάζουν τα βιοκαύσιμα που μπορούν να παραχθούν από τοπικές πρώτες ύλες, καθώς μπορούν να επιτύχουν δύο στόχους ταυτόχρονα - να περιορίσουν τις εισαγωγές ενέργειας και να αυξήσουν την κερδοφορία για τους αγρότες», δήλωσε η αναλύτρια βιοκαυσίμων της Kpler, Beata Wojtkowska.
Οι ασιατικές χώρες προσπαθούν να μετριάσουν τον αντίκτυπο στις οικονομίες τους από την αύξηση των τιμών ενέργειας που προκλήθηκε από τον πόλεμο, με μέτρα όπως η δελτίωση καυσίμων, οι μικρότερες εβδομάδες εργασίας και οι εναλλασσόμενες ημέρες οδήγησης.
«Αναμένω ότι η κρίση θα δώσει ώθηση στον ασιατικό τομέα βιοκαυσίμων», δήλωσε ο ανώτερος οικονομολόγος του Διεθνούς Οργανισμού Ζάχαρης, Peter de Klerk, προσθέτοντας ότι η Ινδία σχεδίαζε να αυξήσει την ποσότητα αιθανόλης που αναμειγνύεται στη βενζίνη, ενώ η Ταϊλάνδη εξέταζε επίσης τις επιλογές αιθανόλης που διαθέτει.
Τρόφιμα εναντίων καυσίμων
Τα μέτρα για την ενίσχυση της παραγωγής και χρήσης βιοκαυσίμων, όπως οι επιδοτήσεις και οι εντολές για τις καλλιέργειες, εξετάστηκαν σοβαρά κατά την κρίση τιμών τροφίμων του 2007-2008, προκαλώντας μια έντονη συζήτηση μεταξύ των υπευθύνων χάραξης πολιτικής σχετικά με την ασφάλεια των τροφίμων έναντι της ασφάλειας των καυσίμων. Οι επικριτές, συμπεριλαμβανομένων πολιτικών, ομάδων προβληματισμού και μη κερδοσκοπικών οργανισμών, επεσήμαναν τα βιοκαύσιμα ως κινητήρια δύναμη για την αύξηση των τιμών των τροφίμων.
Η παραγωγή βιοκαυσίμων μπορεί να καταναλώσει μεγάλη ποσότητα καλλιεργειών. Περίπου το 40% του καλαμποκιού στον κορυφαίο καλλιεργητή, τις ΗΠΑ, χρησιμοποιείται για την παραγωγή αιθανόλης, ενώ η Βραζιλία, ο κορυφαίος παραγωγός ζάχαρης, χρησιμοποιεί το 50% του ζαχαροκάλαμου της για την παραγωγή βιοκαυσίμων.
Η ενισχυμένη από τον πόλεμο αύξηση του κόστους ενέργειας, μεταφορών και λιπασμάτων έχει ήδη προκαλέσει αύξηση στις παγκόσμιες τιμές των τροφίμων, οι οποίες έφτασαν σε υψηλό εξαμήνου τον Μάρτιο. Η αυξημένη χρήση βιοκαυσίμων θα μπορούσε ενδεχομένως να οδηγήσει τις τιμές των τροφίμων ακόμη υψηλότερα.
Ωστόσο, ο Φιλ Άικμαν, διευθυντής εκστρατείας στη Νοτιοανατολική Ασία για τον μη κερδοσκοπικό οργανισμό Mighty Earth, δήλωσε ότι οι σημαντικά υψηλότερες τιμές των τροφίμων θα προκύψουν μόνο εάν οι κατασκευαστές βιοκαυσίμων κατασκευάσουν νέες μονάδες σε μεγάλη κλίμακα, κάτι που θα διαρκέσει χρόνια.
Επίσης, τα παγκόσμια αποθέματα σιτηρών και φυτικών ελαίων είναι άφθονα προς το παρόν, επομένως η συζήτηση για τα τρόφιμα έναντι των καυσίμων δεν είναι τόσο έντονη όσο ήταν το 2007-2008.
Το κόστος των βιοκαυσίμων
Τα βιοκαύσιμα αντιπροσωπεύουν ένα κλάσμα των παγκόσμιων ενεργειακών αναγκών - καλύπτοντας μόνο το 4% της ζήτησης καυσίμων για μεταφορές. Η εταιρεία συμβούλων BMI, μια μονάδα της Fitch, αναμένει ότι τα βιοκαύσιμα θα καλύψουν το 5% των ενεργειακών αναγκών στις μεταφορές έως το 2035.
Εκτός από τον χρόνο και το κόστος που συνεπάγεται η κατασκευή νέων μονάδων, οι περιορισμοί στην ανάμειξη καυσίμων και η προσφορά πρώτων υλών θα εμπόδιζαν μια μεγάλη και ταχεία αύξηση της ζήτησης για βιοκαύσιμα, δήλωσε η Wojtkowska της Kpler.
«Τα βιοκαύσιμα μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση των τιμών (των καυσίμων) κάπως, αλλά όχι σε μεγάλη κλίμακα», είπε.
Η περίπτωση της Ευρώπης
Μια εξαίρεση στην αύξηση της κατανάλωσης βιοκαυσίμων είναι η ΕΕ, όπου υπάρχει ανώτατο όριο στη χρήση λόγω ανησυχιών ότι η υπερβολική χρήση μπορεί να αυξήσει τόσο τις τιμές των τροφίμων όσο και τους ρυθμούς αποψίλωσης των δασών, δήλωσε ο Roger Bradshaw, ανεξάρτητος ειδικός σε βασικά προϊόντα.
Το ανώτατο όριο αποτελεί μέρος της υποχρέωσης της ΕΕ για ανανεώσιμα καύσιμα - η οποία στοχεύει στη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα. Στις ΗΠΑ, αντίθετα, η κυβέρνηση Τραμπ έχει δώσει εντολή στα διυλιστήρια να αναμειγνύουν φέτος μια ποσότητα ρεκόρ βιοκαυσίμων.
Στη Βραζιλία, η κυβέρνηση εξετάζει το ενδεχόμενο αύξησης του μείγματος αιθανόλης στο 32% από 30% μέχρι τα τέλη Ιουνίου, ενώ τα εργοστάσια ζαχαροκάλαμου πρόκειται να χρησιμοποιήσουν ένα μεγάλο ποσοστό της καλλιέργειας για την παραγωγή αιθανόλης αντί για ζάχαρη, καθώς το καύσιμο είναι επί του παρόντος πιο κερδοφόρο από το γλυκαντικό.
www.worldenergynews.gr
