Οι αρνητικές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στο πρώτο εξάμηνο διπλασιάστηκαν κατά μέσο όρο σε ετήσια βάση στην Ιβηρική, τη Γαλλία και την Ελλάδα, εν μέσω της συνεχώς αυξανόμενης παραγωγής από ΑΠΕ - Η Ισπανία καταγράφει ήδη έως το τέλος Ιουνίου περισσότερες ώρες με τιμές κάτω από το μηδέν από όσες είχε το 2025
Η Ισπανία κατέγραψε 842 ώρες με τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στο μηδέν ή σε αρνητικά επίπεδα κατά την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου, αυξημένες κατά 39% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με στοιχεία της Montel EnAppSys.
«Η Ισπανία είναι το καλύτερο παράδειγμα για το τι συμβαίνει όταν η δυναμικότητα των ΑΠΕ αυξάνεται πολύ ταχύτερα από τη ζήτηση», δήλωσε ο Rodrigo Garcia, COO της ισπανικής συμβουλευτικής εταιρείας Optimize Energy.
Οι αναλυτές προειδοποιούσαν εδώ και χρόνια για παρατεταμένα χαμηλές τιμές και την επακόλουθη επιβράδυνση της πράσινης ανάπτυξης λόγω περικοπών παραγωγής και κανιβαλισμού τιμών, ο οποίος συμβαίνει όταν οι μονάδες παράγουν ταυτόχρονα και μειώνουν τις μέσες αποδόσεις για όλους τους παραγωγούς.
Η Ισπανία πρόσθεσε περίπου 8-10 GW πράσινης δυναμικότητας ετησίως, ενώ η κατανάλωση παρέμεινε «ουσιαστικά αμετάβλητη» και τα φωτοβολταϊκά στις στέγες μείωσαν περαιτέρω τη ζήτηση, πρόσθεσε ο Garcia, υπογραμμίζοντας τις ανησυχίες.
«Δεν ανησυχώ τόσο για τις αρνητικές τιμές καθαυτές, καθώς η μετάβαση από 1 ευρώ/MWh σε -0,50 ευρώ/MWh δεν αποτελεί τεράστια διαφορά. Το πρόβλημα θα προκύψει εάν το βάθος των αρνητικών τιμών ενταθεί. Πέρυσι είδαμε -15 ευρώ/MWh και αλλού στην Ευρώπη έχουμε δει ακόμη χειρότερες τιμές».
Ενώ η Αυστρία και το Βέλγιο έφτασαν το κατώτατο όριο τιμών ηλεκτρικής ενέργειας των -500 ευρώ/MWh την 1η Μαΐου, η χαμηλότερη τιμή της Ισπανίας φέτος καταγράφηκε στις 29 Μαρτίου, μόλις στα -10 ευρώ/MWh, σύμφωνα με στοιχεία του χρηματιστηρίου.
Αυξανόμενο φαινόμενο
Ο χάρτης των μηδενικών και αρνητικών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη δείχνει ότι το φαινόμενο αυξανόταν «όπου η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών παραμένει ταχεία», συμφώνησε ο Jean-Paul Harreman, διευθυντής στη Montel EnAppSys.
«Οι ΑΠΕ πλέον απομακρύνουν σοβαρά τη συμβατική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από την οικονομικά αποδοτική λειτουργία, κάτι που σημαίνει περιορισμένη δυνατότητα μείωσης παραγωγής», πρόσθεσε, αναφερόμενος στις χώρες με ισχυρή ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών.
Η τάση των χαμηλών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας ήταν επίσης έντονη κατά το πρώτο εξάμηνο στην Πορτογαλία (705 ώρες), η οποία μοιραζόταν τη ζώνη τιμών της Ιβηρικής με την Ισπανία, ακολουθούμενη από την Ελλάδα (631 ώρες) - μια τεράστια επταπλάσια αύξηση σε ετήσια βάση - και τη Γαλλία (571 ώρες), σύμφωνα με τα στοιχεία.
Η Γαλλία είχε καταγράψει αύξηση 18% σε ετήσια βάση στις μηδενικές και αρνητικές τιμές κατά το πρώτο εξάμηνο και θα υπήρχαν «όλο και περισσότερες αρνητικές τιμές καθώς υπάρχει όλο και περισσότερη ανανεώσιμη ενέργεια και η ζήτηση παραμένει υποτονική», δήλωσε ένας έμπορος που δραστηριοποιείται στη χώρα.
Η πράσινη μετάβαση της περιοχής άσκησε «μεγάλη πίεση στις τιμές του δεύτερου τριμήνου, καθώς υπήρχε επίσης πολύ λιώσιμο χιονιού από τον χειμώνα [ενισχύοντας την υδροηλεκτρική παραγωγή]», ενώ οι τιμές του τρίτου τριμήνου «κινήθηκαν πολύ λιγότερο σε αρνητικό έδαφος, καθώς ο κλιματισμός αυξάνει τη ζήτηση κατά τη διάρκεια καυσώνων», πρόσθεσε.
Ωστόσο, νέα μέτρα για τη διασφάλιση της σταθερότητας του δικτύου και τον περιορισμό των αρνητικών τιμών μέσω περικοπών στην παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές είχαν ήδη «τεράστια επίδραση» στην αγορά, δήλωσε πηγή του γαλλικού υπουργείου Ενέργειας στη Montel.
Κατώτατο όριο μηδενικής τιμής;
Το μέτρο για τη μείωση της παραγωγής θα πρέπει μακροπρόθεσμα να θέσει ένα κατώτατο όριο μηδενικής τιμής στην αγορά, δήλωσε ένας έμπορος.
Ωστόσο, οι τιμές επόμενης ημέρας στη Γαλλία παρουσίασαν ενδοημερήσια μεταβλητότητα από -496,86 έως 313,36 ευρώ/MWh στο πρώτο εξάμηνο, σε σύγκριση με -118,01 έως 473,28 ευρώ/MWh έναν χρόνο νωρίτερα, αν και αυτό σήμαινε «μια μεγάλη ευκαιρία για μπαταρίες», δήλωσε ένας έμπορος, με την αποθήκευση να θεωρείται πλέον μέρος της λύσης για την αυξανόμενη εμφάνιση αρνητικών τιμών.
Η αύξηση του προβλήματος στην Ελλάδα, εν τω μεταξύ, θα μπορούσε να «αποδοθεί στην αύξηση της ηλιακής δυναμικότητας, σε συνδυασμό με την αιολική και υδροηλεκτρική ενέργεια, που πλημμυρίζουν το δίκτυο με πλεονάζουσα προσφορά και μετατρέπουν την Ελλάδα σε σταθερό καθαρό εξαγωγέα», δήλωσε ο Georgios Merachtsakis, αναλυτής ενέργειας στη Montel EnAppSys.
Το δίκτυο της χώρας δεν μπορούσε να διαχειριστεί την υπερπροσφορά από τις ανανεώσιμες πηγές, με τις περικοπές παραγωγής της Ελλάδας να έχουν ήδη φτάσει έως τον Απρίλιο το ήμισυ του όγκου ολόκληρου του προηγούμενου έτους και να ξεπερνούν το σύνολο του 2024, πρόσθεσε.
Οι σκανδιναβικές χώρες και η Γερμανία ακολουθούν αντίθετη τάση
Από την άλλη πλευρά, οι ζώνες τιμών των σκανδιναβικών χωρών και η Γερμανία είχαν καταγράψει λιγότερες ώρες με μηδενικές και αρνητικές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου του 2025. Αυτό φαίνεται στο παρακάτω διάγραμμα:
Μια «έλλειψη προσφοράς» στη σκανδιναβική περιοχή απέτρεψε τις αρνητικές τιμές αυτή την άνοιξη, δήλωσε ο Harreman από τη Montel EnAppSys, επισημαίνοντας τη χαμηλή χιονοκάλυψη κατά τον φετινό χειμώνα που επηρέασε την υδροηλεκτρική παραγωγή.
Η ζώνη τιμών SE2 της Σουηδίας κατέγραψε μόλις 64 ώρες με μηδενικές ή αρνητικές τιμές κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, σε σύγκριση με 536 τέτοιες ώρες την ίδια περίοδο του 2025, για παράδειγμα.
Παράλληλα, ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες παρουσίασαν «πολύ πιο έξυπνη συμπεριφορά στις προσφορές και εθελοντικές περικοπές» στην πράσινη παραγωγή, δήλωσε ο Harreman, δείχνοντας την κατεύθυνση για το μέλλον.
Η Γαλλία, μαζί με τη Γερμανία και την Ολλανδία, είδε «μεγάλους όγκους ανανεώσιμης παραγωγής να τίθενται εκτός λειτουργίας, κάτι που σημαίνει ότι οι τιμές δεν πέφτουν τόσο βαθιά σε αρνητικά επίπεδα όσο συνέβαινε τα προηγούμενα χρόνια».
www.worldenergynews.gr
