Θέμα ημερών είναι πλέον η δημοσίευση της πολυαναμενόμενης λίστας με τα έργα αποθήκευσης ενέργειας που θα επιλεγούν για να λάβουν όρους σύνδεσης χωρίς επιδότηση, καθώς το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ολοκληρώνει την αξιολόγηση των αιτήσεων που υποβλήθηκαν στον σχετικό διαγωνισμό.
Το ενδιαφέρον της αγοράς είναι ιδιαίτερα υψηλό, καθώς οι επενδυτικές προτάσεις υπερκαλύπτουν σημαντικά τη διαθέσιμη ισχύ των 4,7 GW. Ειδικότερα, τα αιτήματα προς τον ΑΔΜΗΕ ξεπέρασαν τα 10 GW, έναντι διαθέσιμης ισχύος 3,8 GW, ενώ στον ΔΕΔΔΗΕ υποβλήθηκαν περίπου 700 αιτήσεις, συνολικής ισχύος 2,16 GW, για 900 MW.
Η τελική κατάταξη αναμένεται με αγωνία από τους επενδυτές προκειμένου να σπεύσουν να υλοποιήσουν τις επενδύσεις τους, καθώς τα έργα που θα μπουν πρώτα στην αγορά θα είναι και τα πιο αποδοτικά.. Σύμφωνα με πληροφορίες, το ΥΠΕΝ δίνει ιδιαίτερη προσοχή στην τεκμηρίωση των αποφάσεων, καθώς στην αγορά υπάρχει έντονη φημολογία για ενδεχόμενες προσφυγές από επενδυτές των οποίων τα έργα θα αποκλειστούν. Γι αυτό και δίνεται προσοχή ώστε οι λίστες προτεραιότητας να στηρίζονται σε σαφή και επαρκώς αιτιολογημένα κριτήρια, ώστε να περιοριστούν οι δυνατότητες αμφισβήτησής τους.
Μετά τη δημοσίευση των καταλόγων επιτυχόντων και απορριφθέντων, η διαδικασία θα περάσει στον ΑΔΜΗΕ και τον ΔΕΔΔΗΕ, οι οποίοι θα ξεκινήσουν την εξέταση των επιλεγμένων έργων, με βάση τη σειρά προτεραιότητας, για την έκδοση Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης. Οι επενδυτές θα κληθούν να αποδεχθούν τους τεχνικούς και οικονομικούς όρους που θα τους προταθούν, προκειμένου να προχωρήσουν στην υλοποίηση των εγκαταστάσεων.
Η εξέλιξη αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την αγορά αποθήκευσης, καθώς η διαδικασία που ξεκίνησε την άνοιξη του 2025 αφορά ένα από τα μεγαλύτερα προγράμματα διάθεσης ηλεκτρικού χώρου για αυτόνομες μπαταρίες. Η ταχεία υλοποίηση των έργων θεωρείται κρίσιμη για τον περιορισμό των περικοπών ΑΠΕ και τη μεταφορά φθηνότερης πράσινης ενέργειας από τις μεσημεριανές στις βραδινές ώρες, μειώνοντας την ανάγκη παραγωγής από ακριβότερες μονάδες φυσικού αερίου. Παράλληλα, συνδέεται με την επίτευξη των στόχων για 4 GW αποθήκευσης το 2028 και 7 GW το 2030.
Τα κριτήρια που καθορίζουν τη σειρά προτεραιότητας
Η υπουργική απόφαση του Μαρτίου 2025, όπως τροποποιήθηκε στη συνέχεια, προβλέπει την κατάταξη των επενδυτικών σχεδίων με βάση τεχνικά, γεωγραφικά και οικονομικά κριτήρια, με στόχο την αποτελεσματική κατανομή του διαθέσιμου ηλεκτρικού χώρου.
Για τα έργα που διεκδικούν σύνδεση στο Σύστημα Μεταφοράς, καθοριστική σημασία έχει η θέση εγκατάστασης και η απόστασή τους από τους υποσταθμούς ή τα Κέντρα Υπερυψηλής Τάσης (ΚΥΤ). Στις σχετικές κατηγορίες, η κατάταξη γίνεται με βάση την ακτινική απόσταση από το αιτούμενο σημείο σύνδεσης, με προτεραιότητα στα πλησιέστερα έργα.
Η εφαρμογή του κριτηρίου αυτού αποτέλεσε ένα από τα πιο σύνθετα ζητήματα της αξιολόγησης, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου πολλά επενδυτικά σχέδια διεκδικούν την ίδια περιορισμένη δυναμικότητα σύνδεσης.
Το πλαίσιο προβλέπει επίσης ειδικές κατηγορίες προτεραιότητας. Από τα 3,8 GW του ΑΔΜΗΕ, τα 900 MW προορίζονται για συγκεκριμένες κατηγορίες: 500 MW για μπαταρίες που εξυπηρετούν ενεργοβόρες βιομηχανίες, 100 MW για άλλες επιχειρήσεις και 300 MW για έργα φορέων σωρευτικής εκπροσώπησης ΑΠΕ. Για τις μπαταρίες που εξυπηρετούν βιομηχανίες και επιχειρήσεις απαιτούνται μακροχρόνιες δεσμευτικές συμφωνίες, διάρκειας τουλάχιστον οκτώ ετών.
Επιπλέον, προβλέπονται 250 MW για έργα σε πυρήνες Ζωνών Απολιγνιτοποίησης, ενώ η υπόλοιπη ισχύς κατανέμεται με γεωγραφικά όρια ανά Περιφέρεια, μεταξύ άλλων 425 MW στη Δυτική Μακεδονία, από 400 MW στην Κεντρική Μακεδονία και την Πελοπόννησο και 300 MW στη Στερεά Ελλάδα.
Στο Δίκτυο Διανομής, αντίθετα, βασικό κριτήριο αποτελεί η χρονική σειρά υποβολής πλήρους αιτήματος, με την κατάταξη να γίνεται ανά υποσταθμό και με συγκεκριμένα όρια διαθέσιμης ισχύος.
Παράλληλα, εφαρμόζονται περιορισμοί συγκέντρωσης ισχύος ανά επενδυτή ή συνδεδεμένες επιχειρήσεις, ενώ ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη χρηματοοικονομική επάρκεια των υποψηφίων. Το πλαίσιο προβλέπει εγγυητικές επιστολές συμμετοχής ύψους 200.000 ευρώ ανά MW για έργα του ΑΔΜΗΕ και 50.000 ευρώ ανά MW για έργα του ΔΕΔΔΗΕ, με ειδικές προβλέψεις ανάλογα με τα χρηματοδοτικά στοιχεία που έχουν κατατεθεί.
Από τις λίστες στις προσφορές σύνδεσης
Η ένταξη ενός έργου στη λίστα προτεραιότητας δεν εξασφαλίζει αυτομάτως τη σύνδεσή του. Οι Διαχειριστές θα πρέπει προηγουμένως να επιβεβαιώσουν την τεχνική δυνατότητα σύνδεσης κάθε εγκατάστασης, ενώ όπου αυτή δεν είναι εφικτή θα μπορεί να εξεταστεί το επόμενο έργο της κατάταξης.
Μετά την έκδοση και αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, οι επενδυτές θα πρέπει να υποβάλουν δήλωση ετοιμότητας εντός 18 μηνών. Η εγγυητική συμμετοχής αντικαθίσταται από εγγυητική καλής εκτέλεσης και λειτουργίας, η οποία μειώνεται κατά 50% μετά την πρώτη τριετία λειτουργίας και επιστρέφεται μετά τη συμπλήρωση εξαετίας.
www.worldenergynews.gr
