Νέο μέτωπο αντιπαράθεσης μεταξύ των μεγάλων βιομηχανικών καταναλωτών ενέργειας και της κυβέρνησης δημιουργείται με αφορμή τη ρύθμιση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τα Data Centers.
Η ΕΒΙΚΕΝ με επιστολή της στο πλαίσιο της διαβούλευσης επί του νομοσχεδίου μιλάει για χαριστική ρύθμιση και δηλώνει, ότι η σύνδεση με το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας Κέντρων Δεδομένων μεγάλης κλίμακας μπορεί να γίνει αποδεκτή μόνο υπό μια σειρά προϋποθέσεων.
Συγκεκριμένα θεωρεί ότι η ζήτηση των data centers πρέπει να καλύπτεται από νέα παραγωγική δυναμικότητα με πραγματική χρονική αντιστοίχιση, η συμμόρφωση να αποδεικνύεται μέσω φυσικής παράδοσης και πλήρους ιχνηλασιμότητας και όχι μέσω απλών χρηματοοικονομικών συμβάσεων (PPAs CfDs). Επίσης θεωρεί ότι τα data centers θα πρέπει να αναλαμβάνουν πλήρως το κόστος που προκαλούν στο ηλεκτρικό σύστημα και τα δίκτυα και να μην επιβαρύνουν, άμεσα ή έμμεσα, τους υφιστάμενους καταναλωτές και ιδίως την βιομηχανία.
Η ΕΒΙΚΕΝ θέτει μια σειρά από προϋποθέσεις για τη σύνδεση των Data Centers με το δίκτυο ή το σύστημα και συγκεκριμένα:
1. Πλήρης κάλυψη του φορτίου από νέα παραγωγή και χρονική αντιστοίχιση
Η απαίτηση κάλυψης μόνο του 60% της ετήσιας κατανάλωσης από ΑΠΕ, όπως προβλέπει το νομοσχέδιο δεν επαρκεί για να διασφαλίσει ότι η λειτουργία των Κέντρων Δεδομένων δεν επιβαρύνει το ηλεκτρικό σύστημα. Η ΕΒΙΚΕΝ θεωρεί ότι η σύνδεση νέων φορτίων τέτοιου μεγέθους πρέπει να προϋποθέτει:
- κάλυψη του συνόλου της κατανάλωσης μέσω νέας παραγωγικής δυναμικότητας,
- ανάπτυξη νέων έργων ΑΠΕ και αποθήκευσης που προστίθενται στο σύστημα λόγω του συγκεκριμένου φορτίου,
- τεκμηριωμένη χρονική αντιστοίχιση μεταξύ παραγωγής και κατανάλωσης και όχι απλά ετήσιας παραγωγής από ΑΠΕ
2. Τα χρηματοοικονομικά CfD/Virtual PPAs δεν εξασφαλίζουν πραγματική αντιστοίχιση παραγωγής και κατανάλωσης
Η δυνατότητα συμμόρφωσης μέσω συμβάσεων με χρηματοοικονομική διευθέτηση (CfD ή Virtual PPA) δημιουργεί σοβαρά ζητήματα διαφάνειας και ελέγχου, αφού:
- δεν συνεπάγονται φυσική παράδοση ηλεκτρικής ενέργειας,
- δεν δεσμεύουν συγκεκριμένες μονάδες παραγωγής υπέρ συγκεκριμένου καταναλωτή,
- δεν επιτρέπουν την ταυτοποίηση του ποια παραγωγή εξυπηρετεί ποιο φορτίο,
- δεν εξασφαλίζουν χρονική σύμπτωση παραγωγής και κατανάλωσης.
Η αναφορά της διάταξης σε «πραγματική παραγωγή» και «πραγματική κατανάλωση κατά το ίδιο χρονικό διάστημα» προϋποθέτει δυνατότητα φυσικής και χρονικής ιχνηλασιμότητας. Η δυνατότητα αυτή δεν εξασφαλίζεται μέσω καθαρά χρηματοοικονομικών συμβάσεων.
Επιπλέον, όταν χρησιμοποιούνται γενικά χαρτοφυλάκια ΑΠΕ μεγάλων καθετοποιημένων επιχειρήσεων ή ΦΟΣΕ, δεν είναι σαφές:
- ποιες ακριβώς μονάδες αντιστοιχίζονται σε κάθε Κέντρο Δεδομένων,
- σε ποιο βαθμό η ίδια παραγωγή χρησιμοποιείται για περισσότερες συμβάσεις,
- ποια είναι η πραγματική συμμετοχή συγκεκριμένων έργων στην κάλυψη του φορτίου. Η προσέγγιση αυτή δεν διασφαλίζει ουσιαστική σύνδεση μεταξύ νέας ζήτησης και νέας παραγωγής.
3. Υποχρέωση φυσικής παράδοσης και πλήρους ιχνηλασιμότητας
Η ΕΒΙΚΕΝ θεωρεί ότι η συμμόρφωση πρέπει να αποδεικνύεται αποκλειστικά μέσω:
- απευθείας σύνδεσης με έργα παραγωγής,
- ή συμβάσεων φυσικής παράδοσης (Physical PPAs).
Η παραγωγή πρέπει να δηλώνεται από τον παραγωγό ή τον ΦΟΣΕ σε κάθε περίοδο εκκαθάρισης και να είναι ελέγξιμη από τους Διαχειριστές και τη ΡΑΑΕΥ.
Η αντιστοίχιση πρέπει να πραγματοποιείται τουλάχιστον ανά περίοδο εκκαθάρισης δεκαπενταλέπτου και να μπορεί να επαληθεύεται εκ των υστέρων από τις αρμόδιες αρχές.
4. Πλήρης ανάληψη του κόστους σύνδεσης και ενίσχυσης δικτύων
Τα Κέντρα Δεδομένων πρέπει να αναλαμβάνουν πλήρως:
- το κόστος σύνδεσης,
- το κόστος νέων υποσταθμών,
- το κόστος επέκτασης ή ενίσχυσης των δικτύων μεταφοράς και διανομής,
- κάθε πρόσθετη επένδυση που καθίσταται αναγκαία λόγω της σύνδεσής τους.
5. Απαγόρευση προνομιακής μεταχείρισης
Δεν πρέπει να παρέχεται οποιαδήποτε προτεραιότητα ή προνομιακή μεταχείριση των Κέντρων Δεδομένων έναντι υφιστάμενων βιομηχανικών καταναλωτών.
Ειδικότερα:
- δεν πρέπει να προηγούνται στη διάθεση ηλεκτρικού χώρου,
- δεν πρέπει να αποκτούν προνομιακή πρόσβαση σε διαθέσιμη ισχύ,
- δεν πρέπει να επωφελούνται από καθεστώτα που δεν είναι διαθέσιμα στην εγχώρια μεταποίηση.
6. Ρήτρα μη επιβάρυνσης των λοιπών καταναλωτών
Πρέπει να προβλεφθεί ρητώς ότι: «Η ανάπτυξη, σύνδεση και λειτουργία Κέντρων Δεδομένων δεν επιτρέπεται να επιφέρει οποιαδήποτε αύξηση των χρεώσεων χρήσης συστήματος, χρήσης δικτύου ή οποιασδήποτε άλλης ρυθμιζόμενης χρέωσης που βαρύνει τους λοιπούς καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας. Το κόστος επάρκειας, ευελιξίας, εφεδρειών και δικτυακών επενδύσεων που προκαλείται από τα εν λόγω φορτία πρέπει να βαρύνει αποκλειστικά τους επενδυτές που το δημιουργούν.»
7. Υποχρεωτική μελέτη επιπτώσεων πριν από κάθε σύνδεση
Η χορήγηση όρων σύνδεσης πρέπει να προϋποθέτει ειδική μελέτη επιπτώσεων από τον ΑΔΜΗΕ και, όπου απαιτείται, από τον ΔΕΔΔΗΕ, η οποία θα αξιολογεί:
- τις επιπτώσεις στην επάρκεια ισχύος,
- τις απαιτήσεις νέων επενδύσεων δικτύου,
- τις επιπτώσεις στην ασφάλεια εφοδιασμού,
- τις επιπτώσεις στις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας,
- τις επιπτώσεις στις χρεώσεις χρήσης συστήματος και δικτύου,
- τις επιπτώσεις στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και στην ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας.
8. Διασφάλιση επάρκειας ισχύος
Η αξιολόγηση των Κέντρων Δεδομένων δεν πρέπει να περιορίζεται στις MWh αλλά να περιλαμβάνει και τη διαθεσιμότητα ισχύος (MW).
Πρέπει να αποδεικνύεται εκ των προτέρων:
- πώς καλύπτεται το φορτίο κατά τις περιόδους χαμηλής παραγωγής ΑΠΕ,
- ποια εφεδρική ισχύς είναι διαθέσιμη,
- ποιος αναλαμβάνει το σχετικό κόστος,
- και ότι η λειτουργία των Κέντρων Δεδομένων δεν αυξάνει τις ανάγκες επάρκειας του συστήματος σε βάρος των λοιπών καταναλωτών.
