Οι Νεάντερταλ έτρωγαν μύγες, μαθαίνουμε από μια νέα εργασία που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή, βασισμένη στην ανίχνευση DNA εντόμων στον οδοντικό τους λίθο. Κατανάλωναν και άλλα έντομα, αλλά το κύριο σήμα στην πλάκα τους ήταν τα Δίπτερα - μύγες και κουνούπια. Αλλά οι πρώτοι σύγχρονοι άνθρωποι στην Ευρώπη που ζούσαν ταυτόχρονα με τους Νεάντερταλ δεν έτρωγαν έντομα, ή αν το έκαναν, ήταν προφανώς σπάνια και τυχαία.
Γιατί έτρωγαν έντομα;
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι οι Νεάντερταλ κυνηγούσαν έντομα. Αλλά, όπως και να συνέβη, το ποσοστό κατάποσης εντόμων από τους Νεάντερταλ ήταν ποσοτικά συγκρίσιμο με αυτό των μεγάλων πιθήκων, ενώ αυτό των αρχαίων Ευρωπαίων ήταν πολύ χαμηλό, αποκάλυψαν οι Manuel Piñero και Pablo Librado και οι συνεργάτες τους την Παρασκευή στο περιοδικό Science Advances.
Οι κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες που εισέβαλαν στη Σιβηρία πριν από περίπου 45.000 χρόνια, οι πρώτοι αγρότες της Ανατολίας πριν από 9.000 χρόνια και αργότερα οι άνθρωποι σε όλη την ήπειρο - όλοι έτρωγαν ποσοτικά λιγότερα έντομα από τους Νεάντερταλ και τους πιθήκους. Ένα παρόμοιο μοτίβο ανιχνεύθηκε στους παλαιοαμερικανούς: δεν ήταν οπαδοί του εντόμου.
Αγκαλιάζοντας την ανατριχίλα
Γιατί οι ερευνητές συνέκριναν την πλάκα στους Νεάντερταλ και τους πρώτους Ευρωπαίους αναζητώντας DNA εντόμων για να δουν αν έτρωγαν έντομα; Η μελέτη ξεκίνησε ως μια έρευνα για το γιατί οι δυτικές κοινωνίες απωθούνται από την εντομοφαγία, ενώ εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι αλλού τρώνε έντομα τακτικά, εξηγεί ο Librado στην Haaretz σε συνομιλία και email. Είναι η οικολογία, ηλίθιε.
«Θέλαμε να καταλάβουμε πότε διαμορφώθηκε αυτή η απόκλιση συμπεριφοράς και τους [προ]ιστορικούς λόγους», λέει. «Αυτά είναι κρίσιμα ερωτήματα σήμερα, με την εμφάνιση ενός νέου γεωργικού τομέα [βρώσιμα έντομα] που στοχεύει να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ ενός ήδη υπερεκμεταλλευόμενου πλανήτη και ενός ακόμη αυξανόμενου ανθρώπινου πληθυσμού. Η αναδυόμενη βιομηχανία αγωνίζεται να επεκταθεί εν μέρει λόγω αυτής της αποστροφής, πράγμα που σημαίνει ότι είναι σημαντικό να κατανοήσουμε αυτό το «γιατί»».
Επίσης, ενώ τα βρώσιμα έντομα αποφεύγονται στη Δύση, οι προνύμφες, οι κάμπιες, οι προνύμφες, οι γρύλοι, τα σκαθάρια και τα αλευροσκούληκα τρώγονται συνήθως σε όλες τις τροπικές και υποτροπικές ζώνες.
Σε τι έμοιαζαν οι Νεατερνταλ και οι πίθηκοι;
Οι Νεάντερταλ και οι μεγάλοι πίθηκοι μοιράζονταν μια γενετική ικανότητα που χρονολογείται από αμνημονεύτων χρόνων και είναι κοινή σε όλους τους τρώγοντες αρθρόποδων σε όλο το ζωικό βασίλειο: να χωνεύουν τη χιτίνη, το βασικό συστατικό της θωράκισης των εντόμων. Δεδομένου ότι τα αρθρόποδα χρονολογούνται εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια πριν, το ίδιο ισχύει και για τη χιτίνη και τα ζώα που είναι ικανά να τη φάνε. Τα ίδια τα αρθρόποδα διαθέτουν χιτινάση, η οποία, μεταξύ άλλων, τα βοηθά να διασπάσουν τον εξωσκελετό τους για να μπορέσουν να αναπτυχθούν. Και να φάνε άλλα αρθρόποδα.
Είναι λογικό η υποκείμενη προϋπόθεση του γένους Homo να είναι σε θέση να χωνέψει τη χιτίνη. Ωστόσο, οι προϊστορικοί Ευρασιατικοί κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες έχασαν αυτή την ικανότητα σε σημαντικό βαθμό, ανακάλυψαν οι ερευνητές. Ένα άτομο με μειωμένη δραστηριότητα χιτινάσης που τρώει έντομα μπορεί να ένιωθε σαν άτομο με δυσανεξία στη λακτόζη μετά την κατανάλωση παγωτού: πρησμένο, με αέρια, ναυτία και πόνο, εξηγεί ο Librado. Μπορεί να αναπτύξουν μια αποστροφή.
Έτσι, η θεωρία είναι ότι οι Νεάντερταλ μπορούσαν να χωνέψουν τα έντομα πολύ καλύτερα από τους πρώτους Ευρωπαίους, οι οποίοι μπορεί να τα είχαν αρρωστήσει. Και αυτός θα μπορούσε να είναι ο λόγος που βρίσκουμε περισσότερο DNA εντόμων στα δόντια των Νεάντερταλ και των πιθήκων παρά στα ανθρώπινα πρώιμα ευρωπαϊκά δόντια.
www.worldenergynews.gr
