Η ΕΕ συνεχίζει να απαιτεί από τα κράτη μέλη να λάβουν προσωρινά και στοχευμένα μέτρα που δεν σχετίζονται με επιδότηση ορυκτών καυσίμων, ή με μείωση της φορολογίας στα καύσιμα
Αμετακίνητη στη θέση της για απεξάρτηση της ευρωπαϊκής οικονομίας από τα ορυκτά καύσιμα αλλά και από τη ρωσική ενέργεια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε χθες ότι εντάσσει και τον ενεργειακό τομέα την περίφημη ρήτρα διαφυγής που ισχύει σήμερα για την άμυνα.
Παρά το γεγονός ότι αναγνωρίζει πως ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει οδηγήσει σε αύξηση τουλάχιστον κατά 20% των τιμών των καυσίμων και ότι η αύξηση θα παραμένει έως το τέλος του έτους ακόμη και αν η αγορά επανέλθει άμεσα σε κανονικούς ρυθμούς, η Κομισιόν συνεχίζει να απαιτεί από τα κράτη μέλη να λάβουν προσωρινά και στοχευμένα μέτρα που δεν σχετίζονται με επιδότηση ορυκτών καυσίμων, ή με μείωση της φορολογίας στα καύσιμα.
Όπως ανακοίνωσε ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν Βλάντις Ντομπρόβσκις, κατά την παρουσίαση της Εαρινής Έκθεσης για την Ευρωπαϊκή Οικονομία, η απόφαση της Επιτροπής προβλέπει ότι, εντός του υφιστάμενου ορίου ευελιξίας του 1,5% του ΑΕΠ που προβλέπει η εθνική ρήτρα διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες, τα κράτη-μέλη θα μπορούν να διαθέτουν έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως για συγκεκριμένα μέτρα ενεργειακής στήριξης κατά την περίοδο 2026-2028, με συνολικό ανώτατο όριο 0,6% του ΑΕΠ.
Δεν χαλαρώνουν οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας
Επίσης ο Ευρωπαίος Επίτροπος δήλωσε κατηγορηματικά ότι η ΕΕ δεν πρόκειται να χαλαρώσει τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας ή να επιστρέψει στα ρωσικά ορυκτά καύσιμα για να αντιμετωπίσει την τρέχουσα κρίση.
Σύμφωνα με την απόφαση της Κομισιόν τα μέτρα που θα ληφθούν πρέπει να αποσκοπούν σε επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα και στον περιορισμό της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και να μην αφορούν σε μείωση φόρων στα καύσιμα ή σε επιδοτήσεις για ορυκτά καύσιμα. Μάλιστα στις επιλέξιμες δαπάνες περιλαμβάνονται, προγράμματα αντικατάστασης λεβήτων, εγκατάστασης αντλιών θερμότητας και φωτοβολταϊκών συστημάτων, κίνητρα για την αγορά ηλεκτρικών οχημάτων κλπ
Παράλληλα πάντως η Επιτροπή υπενθύμισε ότι υπάρχουν και άλλες δυνατότητες κινητοποίησης ευρωπαϊκών πόρων για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης. Με τον κ. Ντομπρόβσκις, να υπενθυμίζει ότι Επίτροπος Συνοχής και Μεταρρυθμίσεων, Ραφαέλε Φίτο, απέστειλε πρόσφατα επιστολή στις αρμόδιες αρχές των κρατών-μελών, ενθαρρύνοντάς τα να αξιοποιήσουν, σε εθελοντική βάση, τους διαθέσιμους πόρους του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) και της Πολιτικής Συνοχής. Σύμφωνα με την Επιτροπή, τα εργαλεία αυτά μπορούν να χρηματοδοτήσουν μέτρα για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης.
Εξάλλου βάσει της Εαρινής έκθεσης της Κομισιόν για πρώτη φορά η Ελλάδα εξέρχεται από τη λίστα των χωρών επιτήρησης για διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος, γεγονός που σχολίασε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με ανάρτηση του, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα αποκαθιστά πλήρως την κανονικότητα στην οικονομία της. «Υπάρχουν ακόμη πολλές νίκες να κατακτήσουμε, βαδίζοντας με σταθερό βήμα στον δρόμο της δυναμικής προόδου» πρόσθεσε ο πρωθυπουργός.
Περιθώρια ευελιξίας
Τα κράτη-μέλη που σκοπεύουν να χρησιμοποιήσουν τη δυνατότητα που παρέχεται από την Κομισιόν, θα πρέπει να υποβάλουν σχετικό αίτημα προκειμένου να επεκτείνουν τη χρήση της ρήτρας διαφυγής και στον ενεργειακό τομέα. Θα πρόκειται για μία αυτόματη ουσιαστικά διαδικασία για εκείνες τις χώρες που δεν έχουν εξαντλήσει το περιθώριο ευελιξίας του 1,5% του ΑΕΠ για τις αμυντικές δαπάνες.
Αντίθετα, για όσες χώρες έχουν αξιοποιήσει το 1,5% του ΑΕΠ για αμυντικές δαπάνες, όπως η Εσθονία και η Λιθουανία, η υπέρβασή του για τη χρηματοδότηση ενεργειακών μέτρων θα υπόκειται σε πρόσθετη αξιολόγηση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας και ειδικότερα της βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους.
Παρότι ο κ. Ντομπρόβσκις αναγνώρισε τα προβλήματα που έχει δημιουργήσει στην ευρωπαϊκή οικονομία η κρίση στη Μέση Ανατολή, με την ενεργειακή κρίση να διαρκεί περισσότερο απ’ ότι είχε αρχικά προβλεφθεί, όπως ο ίδιος είπε, επέμεινε ωστόσο στη τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων.
Έτσι κάλεσε τα κράτη-μέλη να παραμείνουν συνεπή προς τις δημοσιονομικές τους υποχρεώσεις στο πλαίσιο των μεσοπρόθεσμων σχεδίων τους ή των διαδικασιών υπερβολικού ελλείμματος, υπογραμμίζοντας ότι αυτό θα συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας και της αποτελεσματικότητας των δημόσιων δαπανών.
Ας σημειωθεί ότι εννέα χώρες βρίσκονται σε διαδικασία περί υπερβολικού ελλείμματος (Αυστρία, Βέλγιο, Φινλανδία, Γαλλία, Ουγγαρία, Ιταλία, Πολωνία, Ρουμανία και Σλοβακία), με την Επιτροπή να δείχνει την έξοδο της Μάλτας αλλά και την είσοδο της Βουλγαρίας -λίγους μόνον μήνες μετά την υιοθέτηση του ευρώ- στη διαδικασία αυτή.
www.worldenergynews.gr
