Η συμφωνία - ορόσημο της βιομηχανίας αλουμινίου Slovalco με την σλοβακική κυβέρνηση για την επαναλειτουργία της μονάδας μέσα από ένα πλαίσιο ενεργειακής συμφωνίας με την συμμετοχή του κολοσσού Norsk Hydro πρέπει να αποτελέσει παράδειγμα για την ελληνική κυβέρνηση ως προς τις πολιτικές που πρέπει να υιοθετήσει
Η Slovalco, μία από τις σημαντικές μονάδες παραγωγής αλουμινίου στην Ευρώπη, προχωρά στην επανεκκίνηση 75.000 τόνων ετήσιας παραγωγικής δυναμικότητας, μετά τη συμφωνία με τη σλοβακική κυβέρνηση. Η επαναλειτουργία της μονάδας, η οποία είχε περιορίσει την παραγωγή της το 2022 λόγω της ενεργειακής κρίσης και του υψηλού κόστους ηλεκτρικής ενέργειας, σηματοδοτεί μια σημαντική εξέλιξη για την ευρωπαϊκή αλυσίδα εφοδιασμού σε κρίσιμες πρώτες ύλες.
Με επένδυση ύψους 100 εκατ. ευρώ και τη δημιουργία ενός σταθερού πλαισίου για το ενεργειακό κόστος και τις εκπομπές άνθρακα, η επανεκκίνηση της Slovalco αναμένεται να στηρίξει περισσότερες από 200 θέσεις εργασίας και να συμβάλει στην ενίσχυση της παραγωγικής βάσης της Ευρώπης στον τομέα του αλουμινίου.
Η μονάδα παραγωγής αλουμινίου Slovalco κατέληξε σε συμφωνία με τη σλοβακική κυβέρνηση, η οποία επιτρέπει την επανεκκίνηση παραγωγικής δυναμικότητας 75.000 τόνων πρωτόχυτου αλουμινίου.
Η συμφωνία με τη σλοβακική κυβέρνηση αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την πλήρη επαναλειτουργία της Slovalco, μετά τον περιορισμό της παραγωγής το 2022 λόγω των υψηλών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας. Δημιουργεί το μακροπρόθεσμο θεσμικό και οικονομικό πλαίσιο που απαιτείται για την παραγωγή αλουμινίου, συμπεριλαμβανομένου ενός ισχυρού μηχανισμού αποζημίωσης για το έμμεσο κόστος άνθρακα στο πλαίσιο του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών της ΕΕ (EU ETS).
Παράλληλα, η Slovalco υπέγραψε μακροπρόθεσμη εμπορική συμφωνία αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας Power Purchase Agreement - PPA με τη Vodohospodárska výstavba, š.p.
Γιατί η Ελλάδα μένει πίσω στην συγκρότηση αντίστοιχης βιομηχανικής πολιτικής
Tην ίδια ώρα στην Ελλάδα, παρά το γεγονός ότι η χώρα έχει εξασφαλίσει έγκριση για σχήμα στήριξης ύψους €405 εκατ. για ενεργοβόρες επιχειρήσεις δεν εφαρμόζεται ένα αντίστοιχο μείγμα πολιτικής, που να μπορεί να εξασφαλίσει την διεθνή ανταγωνιστικότητα στην εγχώρια βιομηχανία και να προσελκύσει τις αντίστοιχες επενδύσεις.
Στη Σλοβακία, η συμφωνία για την επανεκκίνηση 75.000 τόνων παραγωγικής δυναμικότητας βασίστηκε σε ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο: καθαροί όροι πρόσβασης σε ανταγωνιστική ηλεκτρική ενέργεια μέσω μακροχρόνιου PPA με την κρατική εταιρεία Vodohospodárska výstavba, η οποία διαχειρίζεται τα μεγαλύτερα υδροηλεκτρικά εργοστάσια της χώρας. Δεύτερο ενισχυμένο σχήμα αντιστάθμισης του έμμεσου κόστους του EU ETS –του οποίου ο συνολικός προϋπολογισμός αυξήθηκε από €250 εκατ. σε €750 εκατ. ώστε να διασφαλιστεί η πλήρης κάλυψη του μέτρου– και ιδιωτική επένδυση ύψους περίπου €100 εκατ. από τη Norsk Hydro.
Σημειώνεται ότι ο κολοσσός που ονομάζεται Norsk Hydro, είτε άλλοι κολοσσοί μελλοντικά δεν θα έλθουν με τα σημερινά δεδομένα στην Ελλάδα, αλλά θα τους έχουμε απέναντι στον διεθνή ανταγωνισμό, γιατί θα πηγαίνουν αλλού, εκεί όπου υπάρχουν οι προϋποθέσεις.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εγκρίνει πολιτικές για την ενεργοβόρο βιομηχανία, εναπόκειται στα κράτη-μέλη πως θα τις αξιοποιήσουν και θα τις σχεδιάσουν αποτελεσματικά, βασιζόμενες για παράδειγμα σε μακροχρόνιες συμβάσεις προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας είτε με άλλους μηχανισμούς ελάφρυνσης του ενεργειακού κόστους.
Η Ελλάδα διατηρεί χτυπητά κενά στην βιομηχανική πολιτική και δεν ασκεί παρεμβάσεις, ενώ έχει την δυνατότητα για να βοηθήσει και να υποστηρίξει την παραγωγή της.
Αναγνωρίζει μεν τα υφιστάμενα προβλήματα, όμως με τον ρυθμό που βαδίζει η σημερινή κυβέρνηση στα κρίσιμα αυτά ζητήματα, κινδυνεύει να χάσει το τρένο της ευρωπαϊκής τροχιάς προς επαναβιομηχάνιση.
«Οι ευρωπαϊκές αρχές πρέπει να διασφαλίσουν ένα ισορροπημένο πλαίσιο πολιτικών, ώστε εργαλεία όπως ο Μηχανισμός Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM) και η αποζημίωση του έμμεσου κόστους άνθρακα μέσω του ETS να αποτρέπουν τη διαρροή άνθρακα και να διατηρούν τη βιομηχανία χαμηλών εκπομπών στην Ευρώπη», δήλωσε ο Kallevik Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Hydro.
Όταν αυτό το λέει ο επικεφαλής μιας μεγάλης ευρωπαϊκής και παγκόσμιας βιομηχανίας αλουμινίου αποτελεί ξεκάθαρο μήνυμα προς τους πολιτικούς για το πως οικοδομείται σε κάθε χώρα η αλυσίδα παραγωγής - απασχόλησης.
Το case της Slovalco
Η απόφαση για την επανεκκίνηση της Slovalco εξαρτάται από την έγκριση της επικαιροποιημένης σλοβακικής ρύθμισης για την αποζημίωση του έμμεσου κόστους άνθρακα (Indirect Carbon Cost – ICC) από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Οι συμφωνίες επιτρέπουν την επανεκκίνηση των πρώτων 75.000 τόνων από τη συνολική ετήσια παραγωγική δυναμικότητα των 175.000 τόνων του εργοστασίου της Slovalco. Η επανεκκίνηση της υπόλοιπης δυναμικότητας των 100.000 τόνων θα εξαρτηθεί από τις συνθήκες του θεσμικού πλαισίου μετά το 2030, καθώς και από τη σύναψη πρόσθετων συμβολαίων προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας.
Ενισχύεται ο ευρωπαϊκός εφοδιασμός
«Το αλουμίνιο είναι απαραίτητο για την ευρωπαϊκή οικονομία και αποτελεί κρίσιμη πρώτη ύλη για τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τις μεταφορές, την άμυνα και τις υποδομές. Η συμφωνία για τη Slovalco είναι σημαντική τόσο για τη Σλοβακία όσο και για την Ευρώπη συνολικά», δήλωσε ο Eivind Kallevik, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Hydro.
Η παραγωγική δυναμικότητα αλουμινίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται υπό έντονη πίεση λόγω του υψηλού ενεργειακού κόστους και του αυξανόμενου παγκόσμιου ανταγωνισμού. Από το 2022, το 50% της παραγωγής αλουμινίου της ΕΕ έχει ανασταλεί ή περιοριστεί.
«Η Slovalco είναι μία ιδιαίτερα ενεργειακά αποδοτική μονάδα παραγωγής αλουμινίου και, με ετήσια δυναμικότητα 175.000 τόνων, έχει τη δυνατότητα να αποκαταστήσει σημαντικό μέρος της εγχώριας παραγωγής πρωτόχυτου αλουμινίου της ΕΕ.
Η επανεκκίνηση του χυτηρίου θα ενισχύσει τη βιομηχανική ανθεκτικότητα της Ευρώπης, θα μειώσει την εξάρτηση από τις εισαγωγές και θα προμηθεύσει τους Ευρωπαίους πελάτες με αλουμίνιο που έχει σημαντικά χαμηλότερο ανθρακικό αποτύπωμα από τον παγκόσμιο μέσο όρο», πρόσθεσε ο Kallevik.
Προϋποθέσεις για την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας
Οι προβλέψιμες και ανταγωνιστικές συνθήκες λειτουργίας είναι απαραίτητες ώστε η ευρωπαϊκή βιομηχανία αλουμινίου να παραμείνει ανταγωνιστική. Ιδιαίτερη σημασία έχουν η μακροπρόθεσμη πρόσβαση σε προσιτή ηλεκτρική ενέργεια και η αποζημίωση του έμμεσου κόστους άνθρακα μέσω του ETS, το οποίο επιβαρύνει τους Ευρωπαίους παραγωγούς αλλά όχι τους διεθνείς ανταγωνιστές τους.
Η Hydro κατέχει το 55,3% της Slovalco, ενώ το υπόλοιπο 44,7% ανήκει στον όμιλο Penta Investments. Η απόφαση για τον περιορισμό της παραγωγής πρωτόχυτου αλουμινίου στο εργοστάσιο είχε ληφθεί τον Αύγουστο του 2022.
www.worldenergynews.gr
