Νέα δορυφορικά δεδομένα αποκαλύπτουν ότι οι μεγαλύτερες ποτάμιες λεκάνες της Ασίας χάνουν περίπου 24,2 δισ. τόνους υπόγειου νερού κάθε χρόνο, με τον Ινδό, τον Γάγγη, τον Βραχμαπούτρα και τον Αμού Ντάρια να βρίσκονται στις πιο ευάλωτες περιοχές. Κλιματική αλλαγή και υπεράντληση επιταχύνουν την εξάντληση, ενώ η τήξη των παγετώνων προσφέρει μόνο προσωρινή ανακούφιση
Σχετικά Άρθρα
Η λειψυδρία και η αυξανόμενη ζήτηση επιταχύνουν την ανάπτυξη της αφαλάτωσης στην Ασία (Aqua Tech Trade)
Ένα αόρατο υδάτινο απόθεμα αδειάζει κάτω από τα πόδια εκατοντάδων εκατομμυρίων ανθρώπων. Οι μεγαλύτερες ποτάμιες λεκάνες της Ασίας χάνουν κάθε χρόνο περίπου 24,2 δισεκατομμύρια τόνους υπόγειου νερού, δημιουργώντας έναν ολοένα πιο επικίνδυνο υδατικό εφιάλτη για τη γεωργία, τις πόλεις και την ίδια την ασφάλεια των υδάτινων πόρων.
Η ανησυχητική εικόνα προκύπτει από διεθνή ερευνητική μελέτη που συνδύασε σχεδόν δύο δεκαετίες δορυφορικών παρατηρήσεων. Με τη βοήθεια τεχνικών τεχνητής νοημοσύνης, οι επιστήμονες κατάφεραν να ανασυνθέσουν την πορεία των υπόγειων αποθεμάτων από το 2003 έως το 2020, αποκαλύπτοντας μια σταθερή τάση εξάντλησης σε μεγάλο τμήμα της υψηλής Ασίας.
Αρνητικό υδατικό ισοζύγιο στα δύο τρίτα της περιοχής
Τα δεδομένα δείχνουν ότι περίπου τα δύο τρίτα της ερευνηθείσας περιοχής παρουσίασαν αρνητικό υδατικό ισοζύγιο.
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι η μεγαλύτερη απώλεια δεν καταγράφεται απαραίτητα στις ορεινές περιοχές, αλλά χαμηλότερα, κατά μήκος των ποταμών, εκεί όπου συγκεντρώνεται ο πληθυσμός και όπου οι ανάγκες για άρδευση και ύδρευση είναι τεράστιες.
Οι περιοχές που συνδέονται με τον Ινδό, τον Γάγγη και τον Βραχμαπούτρα, αλλά και με τον Αμού Ντάρια, συγκαταλέγονται μεταξύ των πλέον ευάλωτων.
Το κλίμα και ο άνθρωπος αδειάζουν τις υπόγειες «δεξαμενές»
Οι ερευνητές προσπάθησαν να ξεχωρίσουν τους βασικούς παράγοντες που ευθύνονται για την απώλεια νερού.
Περίπου 47% της μείωσης αποδίδεται στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, ενώ ακόμη 38% συνδέεται με την ανθρώπινη δραστηριότητα, κυρίως με την εντατική άντληση νερού για γεωργική χρήση και άλλες ανάγκες.
Με άλλα λόγια, η πίεση δεν προέρχεται από μία μόνο κατεύθυνση. Η αλλαγή του κλίματος μεταβάλλει τον κύκλο του νερού, την ώρα που η αυξανόμενη ζήτηση οδηγεί σε ολοένα μεγαλύτερη άντληση των υπόγειων αποθεμάτων.
Οι παγετώνες μπορεί να δώσουν μια προσωρινή «ανάσα»
Η εικόνα των επόμενων δεκαετιών είναι πιο σύνθετη.
Η επιταχυνόμενη τήξη των παγετώνων σε μεγάλα υψόμετρα ενδέχεται, σύμφωνα με τους ερευνητές, να αυξήσει προσωρινά τις παροχές νερού σε ορισμένες περιοχές. Περίπου μέχρι τη δεκαετία του 2060, αυτή η πρόσθετη ροή θα μπορούσε να αντισταθμίσει ένα μέρος των απωλειών.
Όμως πρόκειται για μια προσωρινή και επικίνδυνη «ανάσα».
Οι παγετώνες δεν αποτελούν ανεξάντλητη πηγή νερού. Όσο η μάζα τους συρρικνώνεται, τόσο μειώνεται και η δυνατότητά τους να τροφοδοτούν τα ποτάμια. Έτσι, αυτό που αρχικά μπορεί να μοιάζει με αύξηση της διαθέσιμης ποσότητας νερού ενδέχεται αργότερα να μετατραπεί σε ακόμη μεγαλύτερη έλλειψη.
Γιατί η «υδατόπυργος της Ασίας» αφορά ολόκληρη την ήπειρο
Η υψηλή Ασία χαρακτηρίζεται συχνά ως η «υδατόπυργος της Ασίας», καθώς από τις ορεινές περιοχές της ξεκινούν ή τροφοδοτούνται μερικά από τα σημαντικότερα ποτάμια του μεγαλύτερου τμήματος της ηπείρου.
Εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι εξαρτώνται άμεσα ή έμμεσα από αυτά τα υδάτινα συστήματα για πόσιμο νερό, άρδευση και παραγωγή τροφίμων.
Γι’ αυτό και η εξάντληση των υπόγειων αποθεμάτων δεν είναι απλώς ένα περιβαλλοντικό πρόβλημα των Ιμαλαΐων και των γύρω ορεινών περιοχών. Οι συνέπειες μπορούν να ταξιδέψουν χιλιάδες χιλιόμετρα κατά μήκος των ποταμών, επηρεάζοντας αγροτικές οικονομίες, την επισιτιστική ασφάλεια και την υδροδότηση ταχέως αναπτυσσόμενων πόλεων.
Ένας υδάτινος λογαριασμός που μεγαλώνει
Το μήνυμα των δορυφορικών δεδομένων είναι σαφές: το νερό που βρίσκεται κάτω από την επιφάνεια της γης εξαντλείται ταχύτερα απ’ όσο αναπληρώνεται σε πολλές κρίσιμες περιοχές.
Και όσο η ζήτηση αυξάνεται, η κλιματική αλλαγή εντείνεται και οι παγετώνες συρρικνώνονται, η Ασία πλησιάζει σε ένα δύσκολο σταυροδρόμι.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο πόσο νερό κυλά σήμερα στα ποτάμια. Είναι πόσο νερό θα υπάρχει όταν οι προσωρινές φυσικές «εφεδρείες» πάψουν να μπορούν να καλύψουν το κενό.
www.worldenergynews.gr
