Η πρωτοβουλία έρχεται μετά τα γεγονότα του καλοκαιριού στη Θέουτα, όπου περισσότεροι από 72.000 μετανάστες πέρασαν στον ισπανικό θύλακα από το Μαρόκο, προκαλώντας σοβαρή πίεση στις τοπικές υποδομές
Νέο σχέδιο πέντε σημείων για την πρόληψη και διαχείριση αιφνίδιων και μαζικών παράτυπων αφίξεων στα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσίασε η Κομισιόν, με βασικές προτεραιότητες την ενίσχυση της Frontex, την καλύτερη πρόβλεψη μεταναστευτικών πιέσεων, την αντιμετώπιση των δικτύων διακίνησης και την επιτάχυνση των επιστροφών.
Η πρωτοβουλία έρχεται μετά τα γεγονότα του καλοκαιριού στη Θέουτα, όπου περισσότεροι από 72.000 μετανάστες πέρασαν στον ισπανικό θύλακα από το Μαρόκο, προκαλώντας σοβαρή πίεση στις τοπικές υποδομές. Η Κομισιόν θεωρεί ότι η εξέλιξη ανέδειξε την ανάγκη για ταχύτερη ευρωπαϊκή αντίδραση σε περιπτώσεις μαζικών και αιφνίδιων μετακινήσεων.
Παράλληλα, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι οι παράτυπες διελεύσεις των εξωτερικών συνόρων έχουν μειωθεί σημαντικά και βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2021. Ωστόσο, εκτιμά ότι οι πρόσφατες εξελίξεις, από τα ανατολικά σύνορα της Ένωσης έως τη Μεσόγειο, δείχνουν πως απαιτούνται πρόσθετοι μηχανισμοί πρόληψης και αντιμετώπισης κρίσεων.
Ο πρώτος άξονας αφορά την ενίσχυση της συνεργασίας με τρίτες χώρες. Η Κομισιόν προτείνει στενότερη ανταλλαγή πληροφοριών, ενίσχυση των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και μεγαλύτερο συντονισμό μεταξύ Frontex, Europol και Eurojust. Στο ίδιο πλαίσιο προβλέπεται η ανάπτυξη κέντρων συντονισμού του Ευρωπαϊκού Συστήματος Επιτήρησης των Συνόρων, EUROSUR, σε συνεργασία με χώρες-εταίρους.
Δεύτερη προτεραιότητα είναι η ενίσχυση της ίδιας της φύλαξης των εξωτερικών συνόρων. Η Επιτροπή προωθεί ένα νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, ιδιαίτερα για περιπτώσεις όπου μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών χρησιμοποιούνται ως μέσο άσκησης πίεσης. Η πρόταση συνδέεται και με την ενίσχυση της εντολής της Frontex, μέσω ενός ισχυρότερου μόνιμου σώματος που θα μπορεί να αναπτύσσει ταχύτερα προσωπικό και εξοπλισμό στα σημεία που αντιμετωπίζουν αυξημένη πίεση.
Παράλληλα, η Frontex αναμένεται να αποκτήσει ενισχυμένο ρόλο στις διαδικασίες επιστροφής, αλλά και μεγαλύτερες δυνατότητες παρακολούθησης των εξωτερικών συνόρων και των περιοχών πριν από αυτά. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται ακόμη και η ενίσχυση της δυνατότητας του οργανισμού να παρακολουθεί τις τάσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ώστε να εντοπίζονται νωρίτερα μεταβολές στις μεταναστευτικές ροές και σχετικές εκστρατείες παραπληροφόρησης.
Η Κομισιόν θέλει επίσης να ενισχύσει τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης. Τα κράτη μέλη καλούνται να διαβιβάζουν ταχύτερα πληροφορίες στο EUROSUR και να ενημερώνουν άμεσα για εξελίξεις που ενδέχεται να επηρεάσουν τα εξωτερικά σύνορα. Παράλληλα, προτείνεται στενότερη συνεργασία με μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες και μηχανές αναζήτησης για την αντιμετώπιση περιεχομένου που, σύμφωνα με την Επιτροπή, μπορεί να ενθαρρύνει την παράτυπη μετανάστευση.
Τρίτος βασικός στόχος είναι η αντιμετώπιση των δικτύων διακίνησης μεταναστών και εμπορίας ανθρώπων. Η Επιτροπή ζητά από το Συμβούλιο να προχωρήσει γρήγορα στην υιοθέτηση του προτεινόμενου καθεστώτος κυρώσεων κατά των διακινητών, ενώ καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να επιταχύνει τη θέση του για την αναθεωρημένη οδηγία σχετικά με τη διευκόλυνση της παράνομης εισόδου και διαμονής.
Στο στόχαστρο μπαίνουν παράλληλα οι οικονομικές υποδομές των δικτύων διακίνησης. Η Κομισιόν προτείνει στενότερη συνεργασία με διαδικτυακές πλατφόρμες, χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και παρόχους ψηφιακών πληρωμών, προκειμένου να εντοπίζονται και να διακόπτονται παράνομες χρηματοοικονομικές ροές.
Ο πέμπτος άξονας αφορά τις επιστροφές. Η Επιτροπή θέλει να ενισχύσει τη συνεργασία με τρίτες χώρες για την επανεισδοχή, να αξιοποιήσει περισσότερο τις επιχειρησιακές δυνατότητες της Frontex και να διευρύνει την υποστήριξη που παρέχεται για επιστροφή, επανεισδοχή και επανένταξη. Παράλληλα, προωθείται η ψηφιοποίηση των διαδικασιών, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας και την ταχύτερη ολοκλήρωση των επιστροφών.
Το σχέδιο εντάσσεται στη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική για τη μετανάστευση και το άσυλο, η οποία τέθηκε σε εφαρμογή τον Ιούνιο του 2026 και προβλέπει, μεταξύ άλλων, ενισχυμένη προστασία των εξωτερικών συνόρων, ταχύτερες διαδικασίες ασύλου και επιστροφών και κοινές διαδικασίες για την καταγραφή και τον έλεγχο των παράτυπων αφίξεων.
«Η καλή πολιτική δεν μένει ποτέ στάσιμη. Με βάση την πενταετή στρατηγική μας για τη μετανάστευση, κάνουμε τα επόμενα βήματα», δήλωσε ο επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων και Μετανάστευσης Μάγκνους Μπρούνερ. Όπως ανέφερε, η ΕΕ θα ενισχύσει τα εξωτερικά της σύνορα, τον ρόλο της Frontex, τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και τη συνεργασία με χώρες καταγωγής και διέλευσης, με στόχο ένα «σταθερό, δίκαιο και προσαρμόσιμο σύστημα».
www.worldenergynews.gr
