Οι διμερείς εμπορικές συναλλαγές έχουν αυξηθεί σχεδόν κατά 50% την τελευταία πενταετία - Ο Καναδάς εξάγει κυρίως φακές, αεροσκάφη και ηλεκτρονικά προϊόντα στην Τουρκία, ενώ εισάγει ιατρικές συσκευές, αλιευτικά σκάφη, κινητήρες αεροσκαφών και κοσμήματα
Την ενίσχυση των εμπορικών και στρατηγικών δεσμών του Καναδά με την Τουρκία επιδιώκει ο πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ, ο οποίος συναντάται σήμερα (22/10) με τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, σε μια επίσκεψη με ιδιαίτερη γεωπολιτική και οικονομική σημασία. Πρόκειται για την πρώτη διμερή επίσκεψη Καναδού ηγέτη στην Τουρκία, καθώς η Οτάβα αναζητά εναλλακτικές αγορές και επενδυτικές συνεργασίες, επιχειρώντας να περιορίσει την εξάρτησή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σύμφωνα με πηγή που έχει γνώση των προετοιμασιών, οι δύο ηγέτες αναμένεται να υπογράψουν διακήρυξη για την εμβάθυνση της συνεργασίας σε τέσσερις τομείς, μεταξύ των οποίων η άμυνα και η ενέργεια. Τουρκική διπλωματική πηγή ανέφερε ότι οι διμερείς σχέσεις πρόκειται να αναβαθμιστούν σε «στρατηγική εταιρική σχέση».
Η επίσκεψη εντάσσεται στη διεθνή εκστρατεία του Κάρνεϊ για τη διεύρυνση των εμπορικών δεσμών του Καναδά, σε μια περίοδο κατά την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επιβάλει εκτεταμένους δασμούς και έχει αμφισβητήσει την κυριαρχία της γειτονικής χώρας. Η καναδική κυβέρνηση επιδιώκει να περιορίσει την έκθεσή της σε έναν εμπορικό πόλεμο με τον βασικότερο οικονομικό της εταίρο.
Το γραφείο του Κάρνεϊ ανέφερε ότι στόχος είναι «να αναδειχθεί ο Καναδάς σε βασικό εταίρο στον τομέα του εμπορίου και των επενδύσεων». Στο πλαίσιο της επίσκεψης, ο Καναδός πρωθυπουργός αναμένεται επίσης να συναντηθεί με κορυφαίους Τούρκους επιχειρηματίες, ενώ στην ατζέντα περιλαμβάνονται μέτρα για την ενίσχυση του εμπορίου, των επενδύσεων, της αμυντικής βιομηχανίας, της ασφάλειας και της ενέργειας.
Άμυνα, πυρηνική ενέργεια και πρώτες ύλες
Η Τουρκία αναζητά νέες επενδύσεις και διεθνείς συνεργασίες για την αναπτυσσόμενη αμυντική της βιομηχανία, τα σχέδια κατασκευής νέων πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής και τον μεταλλευτικό τομέα της. Οι ανάγκες αυτές δημιουργούν πεδία δυνητικής σύγκλισης με τον Καναδά, ο οποίος διαθέτει τεχνογνωσία και επιχειρήσεις στους τομείς των πρώτων υλών, της μηχανικής και της αεροδιαστημικής.
Η Άγκυρα έχει συνομιλήσει με την καναδική εταιρεία μηχανικών AtkinsRéalis, καθώς και με τη νοτιοκορεατική Korea Electric Power Corporation και την κινεζική State Power Investment Corporation, για το ενδεχόμενο κατασκευής του δεύτερου και του τρίτου πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής που σχεδιάζει.
Παράλληλα, το 2024 ο Καναδάς ήρε τους περιορισμούς στις εξαγωγές όπλων προς την Τουρκία, συμπεριλαμβανομένων των περιορισμών στην εξαγωγή οπτικών συστημάτων που χρησιμοποιούνται σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Η τουρκική αμυντική βιομηχανία έχει αναπτύξει σημαντική εξαγωγική δραστηριότητα στον συγκεκριμένο τομέα, διαθέτοντας drones σε δεκάδες χώρες.
Κατά τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούλιο, ο Κάρνεϊ και ο Ερντογάν είχαν ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου. Η Τουρκία συμφώνησε επίσης να συμμετάσχει ως ιδρυτικό μέλος στην Τράπεζα Άμυνας, Ασφάλειας και Ανθεκτικότητας του Καναδά.
Το εμπόριο παραμένει περιορισμένο, αλλά αυξάνεται
Παρά τη διεύρυνση των επαφών, οι εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των δύο χωρών εξακολουθούν να αποτελούν μικρό μέρος του συνολικού εξωτερικού εμπορίου του Καναδά. Το 2025, η Τουρκία αντιπροσώπευε λιγότερο από το 0,3% του καναδικού εμπορίου αγαθών, με συνολική αξία 4,34 δισ. καναδικών δολαρίων, περίπου 3,09 δισ. δολάρια ΗΠΑ.
Ωστόσο, οι διμερείς εμπορικές συναλλαγές έχουν αυξηθεί σχεδόν κατά 50% την τελευταία πενταετία. Ο Καναδάς εξάγει κυρίως φακές, αεροσκάφη και ηλεκτρονικά προϊόντα στην Τουρκία, ενώ εισάγει ιατρικές συσκευές, αλιευτικά σκάφη, κινητήρες αεροσκαφών και κοσμήματα.
Η ενίσχυση των σχέσεων με την Άγκυρα αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής διαφοροποίησης. Κατά το τελευταίο έτος, ο Καναδάς έχει υπογράψει περισσότερες από 20 εμπορικές συμφωνίες, στο πλαίσιο του στόχου του Κάρνεϊ να διπλασιάσει τις εξαγωγές της χώρας προς αγορές εκτός ΗΠΑ μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Τον Ιανουάριο, ο Καναδός πρωθυπουργός επισκέφθηκε το Πεκίνο, επιδιώκοντας την αποκατάσταση των τεταμένων σχέσεων με την Κίνα. Η επίσκεψη κατέληξε σε συμφωνία για τη μείωση των δασμών στα ηλεκτρικά οχήματα και στην ελαιοκράμβη, ένα από τα σημαντικά εξαγώγιμα αγροτικά προϊόντα του Καναδά.
Παρά τις ανησυχίες για την κινεζική επιρροή, μεταξύ άλλων λόγω προηγούμενων ευρημάτων των καναδικών αρχών για παρεμβάσεις σε τουλάχιστον δύο ομοσπονδιακές εκλογές, ο Κάρνεϊ έχει χαρακτηρίσει την Κίνα εμπορικό εταίρο πιο προβλέψιμο από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η προσπάθεια διαφοροποίησης, πάντως, δεν έχει ακόμη αλλάξει τη βασική εικόνα: σχεδόν το 70% των καναδικών εξαγωγών εξακολουθεί να κατευθύνεται στην αμερικανική αγορά.
Οι πολιτικές διαφορές και τα ανθρώπινα δικαιώματα
Η προσέγγιση με την Τουρκία πραγματοποιείται ενώ συνεχίζονται οι επικρίσεις για την καταστολή της αντιπολίτευσης από το 2024 και τις συλλήψεις που έχουν στοχοποιήσει μέλη της κοινότητας LGBTQ+. Ο Κάρνεϊ έχει δώσει μικρότερη έμφαση στα ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε σύγκριση με προκατόχους του, καθώς η κυβέρνησή του επιδιώκει να διευρύνει τις διεθνείς οικονομικές συνεργασίες.
Από την πλευρά της, η Άγκυρα υποστηρίζει ότι η τουρκική δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη και απορρίπτει τους ισχυρισμούς ότι οι έρευνες και οι δικαστικές υποθέσεις έχουν πολιτικά κίνητρα.
Η επίσκεψη Κάρνεϊ αναδεικνύει έτσι τη σύνδεση ανάμεσα στην εμπορική διαφοροποίηση και τη γεωπολιτική στρατηγική του Καναδά. Η Οτάβα επιχειρεί να διευρύνει το δίκτυο των οικονομικών εταίρων της, χωρίς όμως να έχει περιορίσει ουσιαστικά την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ. Η αναβάθμιση των σχέσεων με την Τουρκία μπορεί να δημιουργήσει νέες δυνατότητες σε εμπόριο, ενέργεια και άμυνα, αλλά η πραγματική έκταση της αλλαγής θα εξαρτηθεί από το εάν οι πολιτικές διακηρύξεις μετατραπούν σε συγκεκριμένες συμφωνίες και επενδύσεις.
www.worldenergynews.gr
Σύμφωνα με πηγή που έχει γνώση των προετοιμασιών, οι δύο ηγέτες αναμένεται να υπογράψουν διακήρυξη για την εμβάθυνση της συνεργασίας σε τέσσερις τομείς, μεταξύ των οποίων η άμυνα και η ενέργεια. Τουρκική διπλωματική πηγή ανέφερε ότι οι διμερείς σχέσεις πρόκειται να αναβαθμιστούν σε «στρατηγική εταιρική σχέση».
Η επίσκεψη εντάσσεται στη διεθνή εκστρατεία του Κάρνεϊ για τη διεύρυνση των εμπορικών δεσμών του Καναδά, σε μια περίοδο κατά την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επιβάλει εκτεταμένους δασμούς και έχει αμφισβητήσει την κυριαρχία της γειτονικής χώρας. Η καναδική κυβέρνηση επιδιώκει να περιορίσει την έκθεσή της σε έναν εμπορικό πόλεμο με τον βασικότερο οικονομικό της εταίρο.
Το γραφείο του Κάρνεϊ ανέφερε ότι στόχος είναι «να αναδειχθεί ο Καναδάς σε βασικό εταίρο στον τομέα του εμπορίου και των επενδύσεων». Στο πλαίσιο της επίσκεψης, ο Καναδός πρωθυπουργός αναμένεται επίσης να συναντηθεί με κορυφαίους Τούρκους επιχειρηματίες, ενώ στην ατζέντα περιλαμβάνονται μέτρα για την ενίσχυση του εμπορίου, των επενδύσεων, της αμυντικής βιομηχανίας, της ασφάλειας και της ενέργειας.
Άμυνα, πυρηνική ενέργεια και πρώτες ύλες
Η Τουρκία αναζητά νέες επενδύσεις και διεθνείς συνεργασίες για την αναπτυσσόμενη αμυντική της βιομηχανία, τα σχέδια κατασκευής νέων πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής και τον μεταλλευτικό τομέα της. Οι ανάγκες αυτές δημιουργούν πεδία δυνητικής σύγκλισης με τον Καναδά, ο οποίος διαθέτει τεχνογνωσία και επιχειρήσεις στους τομείς των πρώτων υλών, της μηχανικής και της αεροδιαστημικής.
Η Άγκυρα έχει συνομιλήσει με την καναδική εταιρεία μηχανικών AtkinsRéalis, καθώς και με τη νοτιοκορεατική Korea Electric Power Corporation και την κινεζική State Power Investment Corporation, για το ενδεχόμενο κατασκευής του δεύτερου και του τρίτου πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής που σχεδιάζει.
Παράλληλα, το 2024 ο Καναδάς ήρε τους περιορισμούς στις εξαγωγές όπλων προς την Τουρκία, συμπεριλαμβανομένων των περιορισμών στην εξαγωγή οπτικών συστημάτων που χρησιμοποιούνται σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Η τουρκική αμυντική βιομηχανία έχει αναπτύξει σημαντική εξαγωγική δραστηριότητα στον συγκεκριμένο τομέα, διαθέτοντας drones σε δεκάδες χώρες.
Κατά τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούλιο, ο Κάρνεϊ και ο Ερντογάν είχαν ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου. Η Τουρκία συμφώνησε επίσης να συμμετάσχει ως ιδρυτικό μέλος στην Τράπεζα Άμυνας, Ασφάλειας και Ανθεκτικότητας του Καναδά.
Το εμπόριο παραμένει περιορισμένο, αλλά αυξάνεται
Παρά τη διεύρυνση των επαφών, οι εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των δύο χωρών εξακολουθούν να αποτελούν μικρό μέρος του συνολικού εξωτερικού εμπορίου του Καναδά. Το 2025, η Τουρκία αντιπροσώπευε λιγότερο από το 0,3% του καναδικού εμπορίου αγαθών, με συνολική αξία 4,34 δισ. καναδικών δολαρίων, περίπου 3,09 δισ. δολάρια ΗΠΑ.
Ωστόσο, οι διμερείς εμπορικές συναλλαγές έχουν αυξηθεί σχεδόν κατά 50% την τελευταία πενταετία. Ο Καναδάς εξάγει κυρίως φακές, αεροσκάφη και ηλεκτρονικά προϊόντα στην Τουρκία, ενώ εισάγει ιατρικές συσκευές, αλιευτικά σκάφη, κινητήρες αεροσκαφών και κοσμήματα.
Η ενίσχυση των σχέσεων με την Άγκυρα αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής διαφοροποίησης. Κατά το τελευταίο έτος, ο Καναδάς έχει υπογράψει περισσότερες από 20 εμπορικές συμφωνίες, στο πλαίσιο του στόχου του Κάρνεϊ να διπλασιάσει τις εξαγωγές της χώρας προς αγορές εκτός ΗΠΑ μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Τον Ιανουάριο, ο Καναδός πρωθυπουργός επισκέφθηκε το Πεκίνο, επιδιώκοντας την αποκατάσταση των τεταμένων σχέσεων με την Κίνα. Η επίσκεψη κατέληξε σε συμφωνία για τη μείωση των δασμών στα ηλεκτρικά οχήματα και στην ελαιοκράμβη, ένα από τα σημαντικά εξαγώγιμα αγροτικά προϊόντα του Καναδά.
Παρά τις ανησυχίες για την κινεζική επιρροή, μεταξύ άλλων λόγω προηγούμενων ευρημάτων των καναδικών αρχών για παρεμβάσεις σε τουλάχιστον δύο ομοσπονδιακές εκλογές, ο Κάρνεϊ έχει χαρακτηρίσει την Κίνα εμπορικό εταίρο πιο προβλέψιμο από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η προσπάθεια διαφοροποίησης, πάντως, δεν έχει ακόμη αλλάξει τη βασική εικόνα: σχεδόν το 70% των καναδικών εξαγωγών εξακολουθεί να κατευθύνεται στην αμερικανική αγορά.
Οι πολιτικές διαφορές και τα ανθρώπινα δικαιώματα
Η προσέγγιση με την Τουρκία πραγματοποιείται ενώ συνεχίζονται οι επικρίσεις για την καταστολή της αντιπολίτευσης από το 2024 και τις συλλήψεις που έχουν στοχοποιήσει μέλη της κοινότητας LGBTQ+. Ο Κάρνεϊ έχει δώσει μικρότερη έμφαση στα ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε σύγκριση με προκατόχους του, καθώς η κυβέρνησή του επιδιώκει να διευρύνει τις διεθνείς οικονομικές συνεργασίες.
Από την πλευρά της, η Άγκυρα υποστηρίζει ότι η τουρκική δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη και απορρίπτει τους ισχυρισμούς ότι οι έρευνες και οι δικαστικές υποθέσεις έχουν πολιτικά κίνητρα.
Η επίσκεψη Κάρνεϊ αναδεικνύει έτσι τη σύνδεση ανάμεσα στην εμπορική διαφοροποίηση και τη γεωπολιτική στρατηγική του Καναδά. Η Οτάβα επιχειρεί να διευρύνει το δίκτυο των οικονομικών εταίρων της, χωρίς όμως να έχει περιορίσει ουσιαστικά την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ. Η αναβάθμιση των σχέσεων με την Τουρκία μπορεί να δημιουργήσει νέες δυνατότητες σε εμπόριο, ενέργεια και άμυνα, αλλά η πραγματική έκταση της αλλαγής θα εξαρτηθεί από το εάν οι πολιτικές διακηρύξεις μετατραπούν σε συγκεκριμένες συμφωνίες και επενδύσεις.
www.worldenergynews.gr
