Η αγορά προετοιμάζεται, μάλιστα, για ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις προς το τέλος του 2026 και στις αρχές του 2027 - Οι βιομηχανίες υποστηρίζουν ότι το κόστος έχει αυξηθεί περισσότερο από τις αρχικές εκτιμήσεις που είχαν γίνει την άνοιξη, μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν
Νέο γύρο αυξήσεων στις τιμές των τροφίμων προμηνύουν οι ανατιμήσεις που έχουν ήδη αρχίσει να φτάνουν στις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Ανάπτυξης και στην Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς. Γαλακτοκομικά, τυριά, αρτοσκευάσματα και άλλα βασικά προϊόντα αναμένεται να ακριβύνουν μέσα στις επόμενες εβδομάδες, καθώς οι επιχειρήσεις του κλάδου βρίσκονται αντιμέτωπες με αυξημένο κόστος παραγωγής, ενέργειας, μεταφορών και πρώτων υλών.
Η αγορά προετοιμάζεται, μάλιστα, για ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις προς το τέλος του 2026 και στις αρχές του 2027. Οι βιομηχανίες υποστηρίζουν ότι το κόστος έχει αυξηθεί περισσότερο από τις αρχικές εκτιμήσεις που είχαν γίνει την άνοιξη, μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της γαλακτοβιομηχανίας Κρι Κρι. Η αρχική εκτίμηση για την επιβάρυνση του κόστους παραγωγής από τον πόλεμο στο Ιράν ανερχόταν σε περίπου 5,5 εκατ. ευρώ για το σύνολο του 2026. Με βάση τα σημερινά δεδομένα, ωστόσο, η επιβάρυνση εκτιμάται ότι θα είναι υψηλότερη κατά επιπλέον 2-3 εκατ. ευρώ.
Το πετρέλαιο ανεβάζει όλη την αλυσίδα κόστους
Στην καρδιά του προβλήματος βρίσκεται η άνοδος της τιμής του πετρελαίου, η οποία μεταφέρεται σχεδόν σε κάθε στάδιο της παραγωγικής και εφοδιαστικής αλυσίδας. Ακριβότερη ενέργεια και μεταφορές, αλλά και υψηλότερο κόστος συσκευασίας, δημιουργούν πρόσθετη πίεση στις επιχειρήσεις τροφίμων.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στις πλαστικές συσκευασίες, οι οποίες εξαρτώνται από παράγωγα του πετρελαίου. Αυξημένο κόστος αντιμετωπίζει και η χαρτοβιομηχανία, λόγω της υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης του κλάδου. Εκτιμάται ότι κάθε αύξηση κατά 10 δολάρια το βαρέλι στην τιμή του αργού μπορεί να αυξήσει την τιμή των ρητινών που χρησιμοποιούνται στις πλαστικές συσκευασίες έως και κατά 0,16 ευρώ το κιλό.
Παράλληλα, οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα λόγω των εξελίξεων στα Στενά του Ορμούζ και των επιθέσεων των Χούθι δυσχεραίνουν τη διακίνηση εμπορευμάτων και επιβαρύνουν την εφοδιαστική αλυσίδα.
Σημαντική είναι και η επιβάρυνση από τα λιπάσματα. Στην αγορά των αζωτούχων λιπασμάτων που είχε ήδη επηρεαστεί από τον πόλεμο στην Ουκρανία έχει προστεθεί η αναστάτωση στα φωσφορικά λιπάσματα, με άμεσες συνέπειες για το κόστος της γεωργικής και κτηνοτροφικής παραγωγής.
Τα στοιχεία της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι η μέση τιμή των φωσφορούχων λιπασμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση έφτασε τον Αύγουστο του 2026 στα 739 ευρώ ανά τόνο, έναντι 569 ευρώ ένα χρόνο νωρίτερα, καταγράφοντας αύξηση περίπου 30%. Από τον Ιανουάριο, όταν η μέση τιμή βρισκόταν στα 604 ευρώ ανά τόνο, η άνοδος ανέρχεται σε 22%.
Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον Ιούλιο του 2026, οι τιμές των λιπασμάτων ήταν αυξημένες κατά 11,3% σε ετήσια βάση. Κατά το ίδιο ποσοστό είχε αυξηθεί και το κόστος ενέργειας και λιπαντικών, χωρίς να έχουν αποτυπωθεί πλήρως οι νέες πιέσεις των τελευταίων εβδομάδων.
Σιτηρά και γάλα στο επίκεντρο
Ανησυχία προκαλούν και οι διεθνείς τιμές των σιτηρών, οι οποίες επηρεάζουν τόσο τη βιομηχανία τροφίμων όσο και την παραγωγή ζωοτροφών. Οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού σε περιοχές της βόρειας και κεντρικής Ευρώπης δημιουργούν εκτιμήσεις για χαμηλότερη παραγωγή, ενώ επιπλέον παράγοντας πίεσης αποτελεί η κατάσταση στις εξαγωγές από τη Μαύρη Θάλασσα.
Ο δείκτης τιμών σιτηρών του Διεθνούς Συμβουλίου Σιτηρών αυξήθηκε κατά 6% τον Σεπτέμβριο, ενώ οι προμηθευτές έχουν ήδη ενημερώσει επιχειρήσεις της βιομηχανίας τροφίμων για πιθανές αυξήσεις στις τιμές των αλεύρων. Στα άλευρα που χρησιμοποιούνται για ζωοτροφές, η αύξηση σε σχέση με πέρυσι φτάνει ήδη το 22%.
Την ίδια ώρα, ανοδικά κινείται και η τιμή παραγωγού στο αγελαδινό γάλα, έχοντας φτάσει στα 0,58 ευρώ το λίτρο από 0,55 ευρώ πριν από έναν χρόνο.
Το νέο κύμα ανατιμήσεων αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα επειδή έρχεται σε μια αγορά όπου οι τιμές των τροφίμων παραμένουν ήδη σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Τον Αύγουστο του 2026 ήταν κατά 36,35% υψηλότερες σε σχέση με τον Αύγουστο του 2020, ενώ σε σύγκριση με τον Μάρτιο του 2022, όταν είχε ξεκινήσει η προηγούμενη ενεργειακή και πληθωριστική κρίση, η αύξηση διαμορφώνεται στο 24,5%.
Στο μικροσκόπιο τα μέτρα της κυβέρνησης
Απέναντι στις νέες πιέσεις, το υπουργείο Ανάπτυξης παραπέμπει προς το παρόν στα μέτρα για τα καύσιμα που αναμένεται να ανακοινωθούν μέσα στην εβδομάδα. Παράλληλα, έχει παρατείνει έως το τέλος Σεπτεμβρίου του 2027 την υποχρέωση των προμηθευτών να κοινοποιούν τις ανατιμήσεις στην αρμόδια Αρχή Ελέγχου της Αγοράς.
Για έναν ακόμη χρόνο παρατείνεται επίσης η υποχρέωση των σούπερ μάρκετ να γνωστοποιούν τις ενδεικτικές τιμές των οπωροκηπευτικών, ενώ έως το τέλος του 2026 παραμένει σε ισχύ και η απαγόρευση προσφορών για τρεις μήνες σε προϊόντα που έχουν προηγουμένως ανατιμηθεί.
www.worldenergynews.gr
