Ενισχύεται η ικανότητά τους να παράγουν κέρδη και να μειώνουν τον κίνδυνο στα χαρτοφυλάκια δανείων τους, υπογραμμίζει η S&P - Αμετάβλητες παραμένουν οι αξιολιγήσεις: Eurobank BBB- / Εθνική Τράπεζα BBB- / Τράπεζα Πειραιώς BB+.
Σε θετικές -από σταθερές- αναβάθμισε τις προοπτικές επαναξιολόγησης (outlook) για Εθνική Τράπεζα, Πειραιώς και Eurobank η Standard & Poor's, επικαλούμενη την οικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας, σε συνδυασμό με τη σταθερή ενίσχυση του ιδιωτικού τομέα και τη συνεχιζόμενη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων που αναμένεται να περιορίσουν περαιτέρω τους πιστωτικούς κινδύνους για τις ελληνικές τράπεζες τους επόμενους 12 έως 18 μήνες.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ικανότητά τους να παράγουν κέρδη και να μειώνουν τον κίνδυνο στα χαρτοφυλάκια δανείων τους, υπογραμμίζει ο αμερικανικός οίκος αξιολόγησης.
Οι αξιολογήσεις παραμένουν αμετάβλητες: Eurobank BBB- / Εθνική Τράπεζα BBB- / Τράπεζα Πειραιώς BB+.
Βελτίωση πιστωτικών συνθηκών και σταδιακή σύγκλιση με την Ευρώπη
Παρότι οι κίνδυνοι που απορρέουν από τις πιστωτικές συνθήκες στην Ελλάδα παραμένουν υψηλότεροι σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, συνεχίζουν να βελτιώνονται.
Ο εταιρικός τομέας έχει επανέλθει σε δανεισμό και πραγματοποιεί επενδύσεις με μόχλευση, ωστόσο ο λόγος εταιρικού χρέους προς ΑΕΠ έχει μειωθεί σημαντικά, στο 95% στο τέλος του 2025, από 136% το 2012. Το επίπεδο αυτό είναι πλέον συγκρίσιμο με της Ιταλίας και της Ισπανίας και χαμηλότερο από της Μάλτας (110%), της Πορτογαλίας (124%) και της Κύπρου (127%).
Η S&P εκτιμά ότι η μόχλευση των ελληνικών επιχειρήσεων θα αυξηθεί εκ νέου, λόγω της επανεκκίνησης μεγάλων δημόσιων επενδύσεων που συνδέονται με την απορρόφηση πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης (NextGenerationEU), σε συνδυασμό με το ευνοϊκότερο μακροοικονομικό περιβάλλον και τους ενισχυμένους ισολογισμούς.
Την τελευταία δεκαετία, νοικοκυριά και επιχειρήσεις προχώρησαν σε ουσιαστική εξυγίανση των ισολογισμών τους. Οι επιχειρήσεις διαθέτουν πλέον ισχυρότερα αποθέματα ρευστότητας και αυξημένο λειτουργικό πλεόνασμα, ενώ τα νοικοκυριά επωφελούνται από ιστορικά χαμηλή ανεργία και αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος. Παράλληλα, το τραπεζικό σύστημα μετέφερε περίπου 80 δισ. ευρώ προβληματικού χρέους σε servicers, από σύνολο 233 δισ. ευρώ, κυρίως δάνεια προς μη βιώσιμες επιχειρήσεις και υπερχρεωμένα νοικοκυριά. Αν και η μεταφορά αυτή δεν βελτίωσε τους συνολικούς δείκτες μόχλευσης και παραμένει πολιτικά και κοινωνικά σύνθετο ζήτημα, η S&P θεωρεί ότι ο συστημικός κίνδυνος από αυτά τα ευάλωτα, μη τραπεζικά εξυπηρετούμενα άτομα είναι περιορισμένος.
Μακροοικονομικές προοπτικές και ποιότητα ενεργητικού
Η S&P προβλέπει ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτύσσεται με μέσο ρυθμό 2,2% ετησίως την περίοδο 2026-2027, με κινητήριους μοχλούς τις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση. Μετά το πέρας αυτής της περιόδου, η ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί καθώς θα περιορίζεται η χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Η οικονομική δυναμική έχει συμβάλει καθοριστικά στη σύγκλιση της ποιότητας ενεργητικού των ελληνικών τραπεζών με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (NPE) υποχώρησε στο 3,3% στις 30 Σεπτεμβρίου 2025, από το ιστορικό υψηλό του 51% στο τέλος του 2016. Η απόδοση των νέων δανείων μετά το 2018 κρίνεται ενθαρρυντική, με περιορισμένες νέες εισροές NPEs και κόστος κινδύνου που υποχώρησε στις 50-60 μονάδες βάσης έως το τέλος του 2027, υποδηλώνοντας αυστηρότερα κριτήρια χορηγήσεων.
Θεσμικές μεταρρυθμίσεις και αγορά ακινήτων
Η Ελλάδα συνεχίζει να αναμορφώνει το νομικό και κανονιστικό της πλαίσιο για τη διευκόλυνση των ανακτήσεων. Έχει αναθεωρήσει ριζικά το πτωχευτικό δίκαιο, εισήγαγε μηχανισμό εξωδικαστικής ρύθμισης και νέο δικαστικό χάρτη την περίοδο 2024-2025, μειώνοντας τους χρόνους εκδίκασης κατά περίπου 50%. Παρά τη θετική πρόοδο, το δικαστικό backlog παραμένει σημαντικό. Η επόμενη κρίσιμη μεταρρύθμιση αφορά τη δημιουργία ενιαίου ηλεκτρονικού μητρώου ενεχύρων μέσω του Ελληνικού Κτηματολογίου, που αναμένεται να βελτιώσει τη διαφάνεια και τα ποσοστά ανάκτησης.
Οι τιμές ακινήτων αυξήθηκαν κατά 8% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο του 2025 και περίπου 9% το 2024. Αν και έχουν μόλις υπερβεί τα προ κρίσης επίπεδα του 2008, η S&P θεωρεί ότι οι ανισορροπίες παραμένουν διαχειρίσιμες. Η Τράπεζα της Ελλάδος εφαρμόζει δεσμευτικά μέτρα, όπως όρια loan-to-value και debt-service-to-income, αν και οι δείκτες προσιτότητας αρχίζουν να επιδεινώνονται.
Ανάλυση ανά τράπεζα
Eurobank
Η αναθεώρηση του outlook αντανακλά την εκτίμηση ότι, εφόσον διατηρηθεί η διαφοροποίηση δραστηριοτήτων και το ανθεκτικό προφίλ χρηματοδότησης, ενδέχεται να υπάρξει αναβάθμιση του SACP. Η Eurobank παρουσίασε απόδοση ιδίων κεφαλαίων 15,5% στο εννεάμηνο 2025, με δείκτη κόστους προς έσοδα 36,6%. Παρά την πίεση στα περιθώρια, η κερδοφορία αναμένεται να παραμείνει ισχυρή.
Ο όμιλος διαθέτει ισχυρή διεθνή παρουσία (Κύπρος, Βουλγαρία, Ελλάδα), με καταθέσεις που αντιστοιχούν στο 88% της χρηματοδότησης και δείκτη δανείων προς καταθέσεις 67% σε επίπεδο ομίλου. Παρά τις πιέσεις στην κεφαλαιακή βάση από εξαγορές και αυξημένες αποσβέσεις αναβαλλόμενων φόρων, η S&P εκτιμά ότι ο δείκτης RAC θα παραμείνει στο εύρος 7%-10%.
Θετικό σενάριο: Αναβάθμιση εφόσον βελτιωθεί περαιτέρω το λειτουργικό περιβάλλον, διατηρηθεί η ποιότητα ενεργητικού και ο RAC παραμείνει άνω του 7%.
Αρνητικό σενάριο: Επιστροφή σε σταθερό outlook εάν επιδεινωθεί η κερδοφορία ή αυξηθούν οι πιστωτικοί κίνδυνοι.
Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος
Η θετική προοπτική βασίζεται στη μείωση των μακροοικονομικών κινδύνων και στη δυνατότητα της ΕΤΕ να διατηρήσει ισχυρή κερδοφορία και κεφαλαιακή επάρκεια. Ο δείκτης κόστους προς έσοδα διαμορφώθηκε στο 37,9%, ενώ το ROE αναμένεται στο 13,2%-13,8% έως το 2027. Ο δείκτης RAC προβλέπεται στο 9,7%-10,2%.
Η ποιότητα ενεργητικού παραμένει κορυφαία, με δείκτη NPE 2,5% και κάλυψη 101%. Το προφίλ χρηματοδότησης θεωρείται ανώτερο έναντι εγχώριων και διεθνών ανταγωνιστών, με δείκτη δανείων προς καταθέσεις 64% και NSFR 147%.
Θετικό σενάριο: Αναβάθμιση εάν ο RAC υπερβεί βιώσιμα το 10%.
Αρνητικό σενάριο: Σταθερό outlook σε περίπτωση επιθετικών μερισμάτων ή εξαγορών που αποδυναμώσουν την κεφαλαιακή βάση.
Τράπεζα Πειραιώς
Η S&P επιβεβαίωσε τις αξιολογήσεις, λαμβάνοντας υπόψη την ισχυρή λειτουργική απόδοση και αποδοτικότητα, παρά τη χαμηλότερη κεφαλαιακή επάρκεια. Το ROE διαμορφώθηκε στο 14% τον Σεπτέμβριο 2025, με δείκτη κόστους προς έσοδα 32,8%.
Ο δείκτης RAC αναμένεται να αυξηθεί στο 6,9% έως το 2027, υποστηριζόμενος από την κερδοφορία και την έκδοση AT1 ύψους 400 εκατ. ευρώ, αν και εξισορροπείται από αυξημένο δανεισμό, μερίσματα και εξαγορές. Ο δείκτης NPE προβλέπεται να υποχωρήσει στο 2%.
Θετικό σενάριο: Αναβάθμιση εφόσον ο RAC υπερβεί το 7% σε διατηρήσιμη βάση.
Αρνητικό σενάριο: Επιστροφή σε σταθερό outlook αν υπάρξει επιδείνωση κεφαλαιακών δεικτών.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ικανότητά τους να παράγουν κέρδη και να μειώνουν τον κίνδυνο στα χαρτοφυλάκια δανείων τους, υπογραμμίζει ο αμερικανικός οίκος αξιολόγησης.
Οι αξιολογήσεις παραμένουν αμετάβλητες: Eurobank BBB- / Εθνική Τράπεζα BBB- / Τράπεζα Πειραιώς BB+.
Βελτίωση πιστωτικών συνθηκών και σταδιακή σύγκλιση με την Ευρώπη
Παρότι οι κίνδυνοι που απορρέουν από τις πιστωτικές συνθήκες στην Ελλάδα παραμένουν υψηλότεροι σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, συνεχίζουν να βελτιώνονται.
Ο εταιρικός τομέας έχει επανέλθει σε δανεισμό και πραγματοποιεί επενδύσεις με μόχλευση, ωστόσο ο λόγος εταιρικού χρέους προς ΑΕΠ έχει μειωθεί σημαντικά, στο 95% στο τέλος του 2025, από 136% το 2012. Το επίπεδο αυτό είναι πλέον συγκρίσιμο με της Ιταλίας και της Ισπανίας και χαμηλότερο από της Μάλτας (110%), της Πορτογαλίας (124%) και της Κύπρου (127%).
Η S&P εκτιμά ότι η μόχλευση των ελληνικών επιχειρήσεων θα αυξηθεί εκ νέου, λόγω της επανεκκίνησης μεγάλων δημόσιων επενδύσεων που συνδέονται με την απορρόφηση πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης (NextGenerationEU), σε συνδυασμό με το ευνοϊκότερο μακροοικονομικό περιβάλλον και τους ενισχυμένους ισολογισμούς.
Την τελευταία δεκαετία, νοικοκυριά και επιχειρήσεις προχώρησαν σε ουσιαστική εξυγίανση των ισολογισμών τους. Οι επιχειρήσεις διαθέτουν πλέον ισχυρότερα αποθέματα ρευστότητας και αυξημένο λειτουργικό πλεόνασμα, ενώ τα νοικοκυριά επωφελούνται από ιστορικά χαμηλή ανεργία και αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος. Παράλληλα, το τραπεζικό σύστημα μετέφερε περίπου 80 δισ. ευρώ προβληματικού χρέους σε servicers, από σύνολο 233 δισ. ευρώ, κυρίως δάνεια προς μη βιώσιμες επιχειρήσεις και υπερχρεωμένα νοικοκυριά. Αν και η μεταφορά αυτή δεν βελτίωσε τους συνολικούς δείκτες μόχλευσης και παραμένει πολιτικά και κοινωνικά σύνθετο ζήτημα, η S&P θεωρεί ότι ο συστημικός κίνδυνος από αυτά τα ευάλωτα, μη τραπεζικά εξυπηρετούμενα άτομα είναι περιορισμένος.
Μακροοικονομικές προοπτικές και ποιότητα ενεργητικού
Η S&P προβλέπει ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτύσσεται με μέσο ρυθμό 2,2% ετησίως την περίοδο 2026-2027, με κινητήριους μοχλούς τις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση. Μετά το πέρας αυτής της περιόδου, η ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί καθώς θα περιορίζεται η χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Η οικονομική δυναμική έχει συμβάλει καθοριστικά στη σύγκλιση της ποιότητας ενεργητικού των ελληνικών τραπεζών με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (NPE) υποχώρησε στο 3,3% στις 30 Σεπτεμβρίου 2025, από το ιστορικό υψηλό του 51% στο τέλος του 2016. Η απόδοση των νέων δανείων μετά το 2018 κρίνεται ενθαρρυντική, με περιορισμένες νέες εισροές NPEs και κόστος κινδύνου που υποχώρησε στις 50-60 μονάδες βάσης έως το τέλος του 2027, υποδηλώνοντας αυστηρότερα κριτήρια χορηγήσεων.
Θεσμικές μεταρρυθμίσεις και αγορά ακινήτων
Η Ελλάδα συνεχίζει να αναμορφώνει το νομικό και κανονιστικό της πλαίσιο για τη διευκόλυνση των ανακτήσεων. Έχει αναθεωρήσει ριζικά το πτωχευτικό δίκαιο, εισήγαγε μηχανισμό εξωδικαστικής ρύθμισης και νέο δικαστικό χάρτη την περίοδο 2024-2025, μειώνοντας τους χρόνους εκδίκασης κατά περίπου 50%. Παρά τη θετική πρόοδο, το δικαστικό backlog παραμένει σημαντικό. Η επόμενη κρίσιμη μεταρρύθμιση αφορά τη δημιουργία ενιαίου ηλεκτρονικού μητρώου ενεχύρων μέσω του Ελληνικού Κτηματολογίου, που αναμένεται να βελτιώσει τη διαφάνεια και τα ποσοστά ανάκτησης.
Οι τιμές ακινήτων αυξήθηκαν κατά 8% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο του 2025 και περίπου 9% το 2024. Αν και έχουν μόλις υπερβεί τα προ κρίσης επίπεδα του 2008, η S&P θεωρεί ότι οι ανισορροπίες παραμένουν διαχειρίσιμες. Η Τράπεζα της Ελλάδος εφαρμόζει δεσμευτικά μέτρα, όπως όρια loan-to-value και debt-service-to-income, αν και οι δείκτες προσιτότητας αρχίζουν να επιδεινώνονται.
Ανάλυση ανά τράπεζα
Eurobank
Η αναθεώρηση του outlook αντανακλά την εκτίμηση ότι, εφόσον διατηρηθεί η διαφοροποίηση δραστηριοτήτων και το ανθεκτικό προφίλ χρηματοδότησης, ενδέχεται να υπάρξει αναβάθμιση του SACP. Η Eurobank παρουσίασε απόδοση ιδίων κεφαλαίων 15,5% στο εννεάμηνο 2025, με δείκτη κόστους προς έσοδα 36,6%. Παρά την πίεση στα περιθώρια, η κερδοφορία αναμένεται να παραμείνει ισχυρή.
Ο όμιλος διαθέτει ισχυρή διεθνή παρουσία (Κύπρος, Βουλγαρία, Ελλάδα), με καταθέσεις που αντιστοιχούν στο 88% της χρηματοδότησης και δείκτη δανείων προς καταθέσεις 67% σε επίπεδο ομίλου. Παρά τις πιέσεις στην κεφαλαιακή βάση από εξαγορές και αυξημένες αποσβέσεις αναβαλλόμενων φόρων, η S&P εκτιμά ότι ο δείκτης RAC θα παραμείνει στο εύρος 7%-10%.
Θετικό σενάριο: Αναβάθμιση εφόσον βελτιωθεί περαιτέρω το λειτουργικό περιβάλλον, διατηρηθεί η ποιότητα ενεργητικού και ο RAC παραμείνει άνω του 7%.
Αρνητικό σενάριο: Επιστροφή σε σταθερό outlook εάν επιδεινωθεί η κερδοφορία ή αυξηθούν οι πιστωτικοί κίνδυνοι.
Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος
Η θετική προοπτική βασίζεται στη μείωση των μακροοικονομικών κινδύνων και στη δυνατότητα της ΕΤΕ να διατηρήσει ισχυρή κερδοφορία και κεφαλαιακή επάρκεια. Ο δείκτης κόστους προς έσοδα διαμορφώθηκε στο 37,9%, ενώ το ROE αναμένεται στο 13,2%-13,8% έως το 2027. Ο δείκτης RAC προβλέπεται στο 9,7%-10,2%.
Η ποιότητα ενεργητικού παραμένει κορυφαία, με δείκτη NPE 2,5% και κάλυψη 101%. Το προφίλ χρηματοδότησης θεωρείται ανώτερο έναντι εγχώριων και διεθνών ανταγωνιστών, με δείκτη δανείων προς καταθέσεις 64% και NSFR 147%.
Θετικό σενάριο: Αναβάθμιση εάν ο RAC υπερβεί βιώσιμα το 10%.
Αρνητικό σενάριο: Σταθερό outlook σε περίπτωση επιθετικών μερισμάτων ή εξαγορών που αποδυναμώσουν την κεφαλαιακή βάση.
Τράπεζα Πειραιώς
Η S&P επιβεβαίωσε τις αξιολογήσεις, λαμβάνοντας υπόψη την ισχυρή λειτουργική απόδοση και αποδοτικότητα, παρά τη χαμηλότερη κεφαλαιακή επάρκεια. Το ROE διαμορφώθηκε στο 14% τον Σεπτέμβριο 2025, με δείκτη κόστους προς έσοδα 32,8%.
Ο δείκτης RAC αναμένεται να αυξηθεί στο 6,9% έως το 2027, υποστηριζόμενος από την κερδοφορία και την έκδοση AT1 ύψους 400 εκατ. ευρώ, αν και εξισορροπείται από αυξημένο δανεισμό, μερίσματα και εξαγορές. Ο δείκτης NPE προβλέπεται να υποχωρήσει στο 2%.
Θετικό σενάριο: Αναβάθμιση εφόσον ο RAC υπερβεί το 7% σε διατηρήσιμη βάση.
Αρνητικό σενάριο: Επιστροφή σε σταθερό outlook αν υπάρξει επιδείνωση κεφαλαιακών δεικτών.
www.worldenergynews.gr
