Ενδείξεις από μια θερμότερη Αρκτική πριν από 6.000 χρόνια υποδηλώνουν ότι η περιοχή θα μπορούσε να χάσει ένα εκατομμύριο τετραγωνικά χιλιόμετρα θαλάσσιου πάγου περισσότερα κατά τη διάρκεια του χειμώνα, σε σχέση με ό,τι ανέμεναν προηγουμένως οι επιστήμονες.
Η απώλεια του πάγου
Η απώλεια του θαλάσσιου πάγου στην Αρκτική έχει συνδεθεί με ψυχρότερους χειμώνες και εντονότερες χιονοπτώσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο, στην υπόλοιπη Βόρεια Ευρώπη και στη Βόρεια Αμερική. Ο πάγος ρυθμίζει την ποσότητα θερμότητας και υγρασίας που απελευθερώνει ο ωκεανός στην ατμόσφαιρα, επομένως οι μεταβολές στην κάλυψή του μπορούν να επηρεάσουν τον καιρό πολύ πέρα από την πολική περιοχή.
Τα κλιματικά μοντέλα παρουσιάζουν τις μεγαλύτερες διαφωνίες όσον αφορά την έκταση του πάγου που θα καλύπτει την Αρκτική κατά τον χειμώνα, γεγονός που καθιστά την πρόβλεψη του μέλλοντός της ιδιαίτερα δύσκολη. Χρησιμοποιώντας στοιχεία από μια θερμότερη Αρκτική πριν από 6.000 χρόνια, οι ερευνητές αναθεώρησαν τώρα αυτές τις προβλέψεις προς τα κάτω, κατά περίπου ένα εκατομμύριο τετραγωνικά χιλιόμετρα. Τα ευρήματα, τα οποία δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Nature Geoscience, προέκυψαν μετά την καταγραφή, στην Αρκτική, της χαμηλότερης μέγιστης έκτασης θαλάσσιου πάγου από την έναρξη των σύγχρονων μετρήσεων —ένα ρεκόρ που επαναλήφθηκε και φέτος.
Αρχαία φύκια βελτιώνουν τις προβλέψεις για τον πάγο της Αρκτικής
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ και το Centro de Investigación en Matematicas (CIMAT) στο Μεξικό δημιούργησαν τη μεγαλύτερη βάση δεδομένων που έχει υπάρξει ποτέ για μια βασική ουσία, η οποία παράγεται από φύκια που ζουν μέσα στον θαλάσσιο πάγο. Ο βιοδείκτης αυτός, που ονομάζεται IP25, εντοπίστηκε σε πυρήνες ιζημάτων από τον ωκεανό που χρονολογούνται στα μέσα του Ολόκαινου —μια περίοδο κατά την οποία μικρές μεταβολές στην τροχιά της Γης συνέβαλαν σε θερμότερες συνθήκες στην Αρκτική και σε μειωμένη κάλυψη πάγου. Παράλληλα με το IP25, η ερευνητική ομάδα μέτρησε συμπληρωματικούς βιοδείκτες από οργανισμούς που ζουν σε ανοιχτά ύδατα. Τα ίχνη αυτά, συνδυαστικά, επέτρεψαν στους ερευνητές να εκτιμήσουν την έκταση του θαλάσσιου πάγου που κάλυπτε τον ωκεανό πριν από χιλιάδες χρόνια.
«Η επιστημονική κοινότητα έχει συγκεντρώσει πλήθος παλαιοκλιματικών δεδομένων τις τελευταίες δεκαετίες, ωστόσο παραμένει πρόκληση η άμεση σύνδεση αυτών των στοιχείων με τις μελλοντικές προβλέψεις, καθώς υπάρχει αβεβαιότητα και στις δύο χρονικές περιόδους», δήλωσε η επικεφαλής συντάκτρια της μελέτης, Crystal Fu, από το Ινστιτούτο Πολικών Ερευνών Scott (Scott Polar Research Institute) του Κέιμπριτζ.
Συγκρίνοντας την ανασύνθεση που πραγματοποίησαν με προσομοιώσεις των μέσων του Ολόκαινου, οι οποίες προέρχονται από 27 διαφορετικά κλιμα Χρησιμοποίησαν μια στατιστική μέθοδο, που ονομάζεται «μπεϋζιανή στάθμιση» (Bayesian weighting), προκειμένου να δώσουν μεγαλύτερη βαρύτητα στα μοντέλα εκείνα που προσέγγιζαν περισσότερο τα διαθέσιμα δεδομένα. Αυτοί οι συντελεστές στάθμισης μπόρεσαν στη συνέχεια να εφαρμοστούν σε προσομοιώσεις τόσο του πρόσφατου παρελθόντος όσο και του μέλλοντος, καθώς οι ίδιες φυσικές διεργασίες διέπουν τη συμπεριφορά του θαλάσσιου πάγου σε διαφορετικά κλίματα.
Αν και η θέρμανση κατά τη μέση Ολόκαινο εποχή είχε διαφορετική αιτία από τη σημερινή, η Fu ανέφερε ότι ο πάγος θα αντιδρούσε με τον ίδιο ακριβώς τρόπο. «Δεν έχει σημασία αν η θέρμανση οφείλεται σε φυσικές διακυμάνσεις ή σε ανθρώπινη δραστηριότητα: αν η θερμοκρασία ανέβει, ο θαλάσσιος πάγος θα λιώσει», δήλωσε η ίδια.
Λιγότερος χειμερινός πάγος σε σχέση με τις προηγούμενες προβλέψεις
Στις ιστορικές προσομοιώσεις, η εφαρμογή της στάθμισης εξάλειψε τη συλλογική τάση των μοντέλων να υπερεκτιμούν την έκταση του χειμερινού θαλάσσιου πάγου, ενώ το εύρος της αβεβαιότητας στις προβλέψεις περιορίστηκε έως και κατά 85%.
«Εφαρμόζοντας τους συντελεστές στάθμισης στις ιστορικές προσομοιώσεις, εξαλείψαμε πλήρως τη θετική απόκλιση (τη συστηματική υπερεκτίμηση)», εξήγησε η Fu. «Αντίστοιχα, οι μελλοντικές προβλέψεις προκύπτουν χαμηλότερες από τις προηγούμενες εκτιμήσεις, κατά περίπου ένα εκατομμύριο τετραγωνικά χιλιόμετρα».
Η εφαρμογή των αναθεωρημένων συντελεστών στάθμισης στις προβλέψεις για τις βροχοπτώσεις και τις χιονοπτώσεις υπέδειξε, επίσης, ότι οι χιονοπτώσεις στη νοτιοανατολική Γροιλανδία και οι βροχοπτώσεις στη Μεσόγειο ενδέχεται να έχουν υποεκτιμηθεί. Οι ερευνητές χαρακτήρισαν τα ευρήματα αυτά ως ενδείξεις ότι οι επιπτώσεις —πέραν εκείνων που αφορούν τον θαλάσσιο πάγο— ενδέχεται να είναι μεγαλύτερες από το αναμενόμενο, με πιθανές συνέπειες για τη σταθερότητα του στρώματος πάγου της Γροιλανδίας και τον μελλοντικό κίνδυνο πλημμυρών στη νότια Ευρώπη.
«Χρησιμοποιώντας στοιχεία από το παρελθόν, μπορούμε πλέον να δημιουργήσουμε πιο αξιόπιστους χάρτες που δείχνουν πού είναι πιθανό να εξαφανιστεί ο χειμερινός θαλάσσιος πάγος στην Αρκτική», δήλωσε ο συν-συγγραφέας της μελέτης Marco Aquino-López, από το CIMAT. «Οι χάρτες αυτοί μας παρέχουν μια πολύ πιο σαφή εικόνα για το πώς ενδέχεται να διαμορφωθεί η Αρκτική τις επόμενες δεκαετίες, καθώς και για το πόση αβεβαιότητα εξακολουθεί να υφίσταται».
www.worldenergynews.gr
