Όλα δείχνουν ότι θα πρόκειται για μέτρα μακροπρόθεσμης απόδοσης όπως η εγκατάσταση νέων ΑΠΕ, η προώθηση των διασυνδέσεων και οι επιδοτήσεις για την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας. Πρόκειται για παρεμβάσεις που έχουν ενδιαφέρον σε ότι αφορά τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό της αγοράς
Την ώρα που όλη η αγορά μιλάει για μια νέα ενεργειακή κρίση προ των πυλών, η ελληνική κυβέρνηση αλλά και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθούν χωρίς να φαίνονται διατεθειμένες να παρέμβουν δραστικά τουλάχιστον στην παρούσα φάση.
Η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναμένεται σήμερα το μεσημέρι να εξειδικεύσει τα μέτρα που προανήγγειλε ο πρωθυπουργός από τη Θεσσαλονίκη για μείωση του κόστους της ενέργειας κατά 30% την επόμενη τριετία.
Ωστόσο όλα δείχνουν ότι θα πρόκειται για μέτρα μακροπρόθεσμης απόδοσης όπως η εγκατάσταση νέων ΑΠΕ, η προώθηση των διασυνδέσεων και οι επιδοτήσεις για την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας. Πρόκειται για παρεμβάσεις που έχουν ενδιαφέρον σε ότι αφορά τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό της αγοράς, αλλά δεν έχουν άμεση απόδοση και αυτό που ενδιαφέρει τους πολίτες είναι τι θα γίνει με την τιμή του ρεύματος τους επόμενους χειμερινούς μήνες.
Στα μέτρα περιλαμβάνεται η μείωση των ρυθμιζόμενων και των μη ενεργειακών χρεώσεων, των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας, η διαγραφή των δημοτικών τελών από τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος και μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας.
Αναμένεται να προχωρήσει η απομάκρυνση των δημοτικών τελών καθαριότητας και φωτισμού από τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος από την 1η Ιανουαρίου 2028. Η είσπραξή τους θα περάσει απευθείας στους δήμους, για να μην υπάρξουν πλέον επιβαρύνσεις με χρεώσεις στους καταναλωτές.
Η επιδότηση αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων, μέτρο το οποίο αναμένεται να αφορά 100.000 δικαιούχους και στο οποίο αναφέρθηκε ο πρωθυπουργός.
Έτσι θα περιορίζεται για παράδειγμα η ενέργεια που χρειάζεται ένα νοικοκυριό για τη θέρμανση και την παραγωγή ζεστού νερού.
Η κυβέρνηση στοχεύει να αξιοποιήσει την ενεργειακή ρήτρα διαφυγής, η οποία δημιουργεί πρόσθετο δημοσιονομικό περιθώριο έως 1,5 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2028 αλλά και τα Ταμεία Απανθρακοποίησης και Κοινωνικό Ταμείο που μπορούν να στηρίξουν επενδύσεις που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα και μειώνουν την κατανάλωση.
Με την αποθήκευση αναμένεται να προωθηθεί υπουργική απόφαση για την αυτοκατανάλωση, η οποία θα δίνει την δυνατότητα για την εγκατάσταση μπαταριών σε επιχειρήσεις, δήμους και νοικοκυριά. Στο ίδιο πακέτο εντάσσονται και τα μικρά φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι, με συγκεκριμένες τεχνικές προδιαγραφές και όρια ισχύος από τον ΔΕΔΔΗΕ.
Οι ρευματοκλοπές εκτιμάται ότι επιβαρύνουν κατά μέσο όρο κάθε παροχή με περίπου 60 ευρώ τον χρόνο και κατά συνέπεια η αποτελεσματκή αντιμετώπισή τους θα είναι ένα ακόμη βήμα για τον περιορισμό του ενεργειακού κόστους.
Κομβικό στοιχείο αποτελεί η επιτάχυνση των επενδύσεων για την μείωση του κόστους παράλληλα με τα μέτρα.
Ανησυχία για τους επόμενους μήνες
Η ανησυχία επικεντρώνεται στη συνεχιζόμενη αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου, οι οποίες πλέον έχουν σταθεροποιηθεί άνω των 70 ευρώ/MWh, (χθες έκλεισαν στα 73 ευρώ/MWh). Ταυτόχρονα από διάφορες πλευρές ακούγονται προειδοποιήσεις για το ενδεχόμενο η Ευρώπη να αντιμετωπίσει δυσκολίες τη χειμερινή περίοδο. Ωστόσο οι Βρυξέλλες θεωρούν ότι δεν υπάρχει άμεσο πρόβλημα ασφάλειας εφοδιασμού και θα επανεξετάσουν την κατάσταση της αγοράς στις 24 Σεπτεμβρίου.
Τον κίνδυνο για ένα ιδιαίτερα δύσκολο χειμώνα στην Ευρώπη εφόσον δεν υπάρξει αποκλιμάκωση είτε στη Μέση Ανατολή είτε στο μέτωπο της Ουκρανίας, επεσήμανε και ο επικεφαλής της METLEN, Ευάγγελος Μυτιληναίος, καθώς η αγορά φυσικού αερίου και LNG βρίσκεται εκ νέου υπό έντονη πίεση, με τις τιμές να καταγράφουν ισχυρή άνοδο και την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης να επιστρέφει στο επίκεντρο.
Σύμφωνα με τον κ. Μυτιληναίο, η κατάσταση στην αγορά LNG γίνεται ολοένα και πιο κρίσιμη, παραπέμποντας στις συνθήκες που είχαν διαμορφωθεί στα τέλη του 2022 και στις αρχές του 2023, ενώ την ίδια στιγμή οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη έχουν εκτοξευθεί.
Ενδεικτική της κατάστασης είναι η συνεχής αυξομείωση των τιμών χονδρικής στις αγορές ηλεκτρισμού τόσο της Ελλάδας όσο και της υπόλοιπης ΕΕ. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην Ελλάδα μετά από μια τριήμερη πρώτη των τιμών στην Αγορά Επόμενης Ημέρας του Χρηματιστηρίου Ενέργειας από τις 4 έως τις 6 Σεπτεμβρίου. το τελευταίο διήμερο και πάλι αυξήθηκαν για να διαμορφωθούν σήμερα στα 145,93 ευρώ/MWh παρά τη σημαντική συμμετοχή των ΑΠΕ στο μείγμα κατά 57,48%.
Πρόκειται για τιμή ανάλογη με αυτή που διαμορφώθηκε στη Γαλλία και τη Γερμανία ενώ αρκετές ήταν οι χώρες όπου η χονδρική ήταν ακόμη υψηλότερη. Συγκεκριμένα στη Βουλγαρία διαμορφώθηκε στα 157,98 ευρώ/MWh, στη Ρουμανία στα 176,65 ευρώ/MWh, στην Ουγγαρία στα 176,58 ευρώ/MWh, στην Αυστρία στα 179,67 ευρώ/MWh, στη Γερμανία στα 145,58 ευρώ/MWh, στη Γαλλία στα 149,69 ευρώ/MWh και στην Ισπανία και την Πορτογαλία στα 151,73 ευρώ/MWh. Ακριβότερη αγορά για μια ακόμη φορά ήταν αυτή της Ιταλίας με 225,68 ευρώ/MWh.
Παρόλα αυτά κατά τη συνεδρίαση της Ομάδας Συντονισμού για το Φυσικό Αέριο (Gas Coordination Group - GCG) την περασμένη Παρασκευή, οι εκπρόσωποι της Επιτροπής και των κρατών-μελών εκτίμησαν ότι, παρά το γεγονός πως οι συνθήκες στις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές παραμένουν εξαιρετικές και απαιτούν στενή παρακολούθηση, η σημερινή κατάσταση διαφέρει σημαντικά από εκείνη της περιόδου 2021-2022.
Προετοιμασμένη η Ευρώπη σύμφωνα με την Κομισιόν
Κατά την άποψη τους, η Ευρώπη σήμερα είναι καλύτερα προετοιμασμένη, χάρη στη μεγαλύτερη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού, την αυξημένη δυναμικότητα εισαγωγών LNG και τη μείωση της ζήτησης φυσικού αερίου. Στο πλαίσιο αυτό, η Κομισιόν φαίνεται ότι έχει χαλαρώσει πλέον την απαίτηση για πληρότητα των υπόγειων αποθηκών αερίου στο 90% της δυναμικότητας τους ως την 1η Νοεμβρίου, οπότε ξεκινά το νέο έτος αερίου.
Είναι χαρακτηριστική η ανακοίνωση, μετά τη συνάντηση του GCG, ότι «με βάση τις ιστορικές προβολές η ΕΕ βρίσκεται σε τροχιά επίτευξης επαρκούς επιπέδου προετοιμασίας ενόψει του χειμώνα και, υπό τις παρούσες συνθήκες, η Επιτροπή δεν θεωρεί αναγκαία κάποια παρέμβαση».
Πάντως σύμφωνα με τα στοιχεία, στις 5 Σεπτεμβρίου η πληρότητα των υπόγειων αποθηκών της ΕΕ ανερχόταν στο 66,6% του δυναμικού τους και των εγκαταστάσεων υγροποιημένου αερίου στο 47,4%. Στην Ελλάδα, η πληρότητα στα τερματικά LNG έφθανε στο 65,5%.
Σε αυτό το περιβάλλον, ο διευθύνων σύμβουλος της ΔΕΠΑ Εμπορίας Κωνσταντίνος Ξιφαράς, σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο της ΔΕΘ, υπογράμμισε ότι η ενεργειακή ασφάλεια είναι αποτέλεσμα πολυετούς σχεδιασμού, επενδύσεων σε υποδομές και δίκτυα, διαφοροποίησης των πηγών προμήθειας και σύναψης μακροχρόνιων συμφωνιών. Αναφέρθηκε στον αγωγό Ελλάδας–Βουλγαρίας (IGB) και το FSRU Αλεξανδρούπολης και μίλησε για την η αυξανόμενη στρατηγική σημασία του LNG, τις δυνατότητες που δημιουργεί ο Κάθετος Διάδρομος και η σταδιακή αναδιάταξη των ροών φυσικού αερίου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
www.worldenergynews.gr
