Η ψυχική ευελιξία αρχίζει όταν καταλαβαίνουμε πως δεν χρειάζεται να δίνουμε απάντηση σε κάθε σκέψη - Ψυχολόγος & Συστημική Ψυχοθεραπεύτρια 6943527322 - Αν νιώθεις άγχος, πίεση ή ανάγκη για αλλαγή, δεν χρειάζεται να το περάσεις μόνος
Έχεις ξαναδιαβάσει ένα μήνυμα πέντε φορές προσπαθώντας να καταλάβεις τι «πραγματικά» εννοούσε ο άλλος; Έχεις αναπαράγει στο μυαλό σου μια συζήτηση που τελείωσε ώρες πριν, σκεπτόμενος τι θα μπορούσες να είχες πει διαφορετικά; Ή έχεις πιάσει τον εαυτό σου να δημιουργεί ολόκληρα σενάρια για κάτι που ακόμη δεν έχει συμβεί;
Η υπερανάλυση συχνά μοιάζει με προσπάθεια επίλυσης ενός προβλήματος. Στην πραγματικότητα, όμως, μπορεί να μας κρατά εγκλωβισμένους στο ίδιο ακριβώς σημείο.
Όταν η σκέψη γίνεται κύκλος
Δεν είναι κάθε έντονη σκέψη υπερανάλυση. Η σκέψη μάς βοηθά να επεξεργαζόμαστε εμπειρίες, να παίρνουμε αποφάσεις και να προετοιμαζόμαστε για όσα έρχονται. Το πρόβλημα αρχίζει όταν παύει να οδηγεί κάπου.
Αντί να φτάνουμε σε μια απόφαση ή σε μια νέα κατανόηση, επιστρέφουμε ξανά και ξανά στο ίδιο ερώτημα: «Κι αν έκανα λάθος;», «Γιατί μου μίλησε έτσι;», «Κι αν συμβεί κάτι κακό;».
Στην ψυχολογία, αυτή η επαναλαμβανόμενη και δύσκολα ελεγχόμενη ενασχόληση με αρνητικές σκέψεις συχνά περιγράφεται ως μηρυκασμός. Και υπάρχει μια σημαντική διαφορά ανάμεσα στο να επεξεργάζομαι κάτι και στο να το ανακυκλώνω νοητικά. Το πρώτο μπορεί να οδηγήσει σε λύση. Το δεύτερο συνήθως γεννά περισσότερα ερωτήματα.
Γιατί το «μην το σκέφτεσαι» δεν λειτουργεί
Όσο περισσότερο προσπαθούμε να διώξουμε μια σκέψη, τόσο περισσότερο μπορεί να επιστρέφει. Γι’ αυτό και ο στόχος δεν χρειάζεται να είναι να σταματήσουμε να σκεφτόμαστε.
Πιο χρήσιμο είναι να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο σχετιζόμαστε με τις σκέψεις μας.
Μια απλή πρακτική είναι να παρατηρήσουμε τη σκέψη και να την ονομάσουμε: «Αυτή τη στιγμή ανησυχώ για το τι μπορεί να συμβεί» ή «Παρατηρώ ότι αναλύω ξανά αυτή τη συζήτηση». Η μικρή αυτή αλλαγή στη γλώσσα δημιουργεί απόσταση ανάμεσα σε εμάς και στη σκέψη. Δεν σημαίνει ότι την αγνοούμε, αλλά ότι δεν χρειάζεται να την αντιμετωπίσουμε αυτομάτως ως γεγονός.
Μια διαφορετική ερώτηση
Όταν αντιληφθείς ότι έχεις μπει σε έναν κύκλο υπερανάλυσης, δοκίμασε να ρωτήσεις: «Αυτή η σκέψη με βοηθά να κάνω κάτι χρήσιμο αυτή τη στιγμή;»
Αν η απάντηση είναι ναι, ίσως υπάρχει μια συγκεκριμένη ενέργεια που μπορείς να κάνεις. Αν είναι όχι, μπορείς να στρέψεις την προσοχή σου σε κάτι που συμβαίνει στο παρόν: στην αναπνοή σου, σε μια δραστηριότητα, σε όσα βλέπεις και ακούς γύρω σου.
Δεν χρειάζεται κάθε σκέψη να λυθεί.
Κάποιες φορές, η μεγαλύτερη αλλαγή έρχεται όταν σταματάμε να αντιμετωπίζουμε κάθε σκέψη σαν ένα πρόβλημα που πρέπει οπωσδήποτε να λύσουμε. Το μυαλό μας είναι φτιαγμένο για να σκέφτεται, να προβλέπει και να αναζητά πιθανούς κινδύνους. Αυτό σημαίνει ότι θα συνεχίσει να δημιουργεί φόβους, αμφιβολίες, ερωτήματα και σενάρια ακόμη κι όταν δεν υπάρχει κάτι που χρειάζεται άμεση λύση.
Το ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι να καταφέρουμε να «κλείσουμε» το μυαλό μας ή να εξαφανίσουμε τις δύσκολες σκέψεις. Είναι να μάθουμε να ξεχωρίζουμε ποιες σκέψεις χρειάζονται πραγματικά την προσοχή μας και ποιες απλώς μας παρασύρουν σε έναν ακόμη κύκλο υπερανάλυσης. Μπορούμε να παρατηρήσουμε μια ανησυχία χωρίς να την αναλύσουμε από όλες τις πλευρές ή να αναγνωρίσουμε ένα αρνητικό σενάριο χωρίς να θεωρήσουμε ότι επειδή το σκεφτήκαμε, είναι και πιθανό να συμβεί.
Αυτή είναι και μια σημαντική πλευρά της ψυχικής ευελιξίας: να μπορούμε να αφήνουμε μια σκέψη να υπάρχει χωρίς να αισθανόμαστε ότι πρέπει να την ακολουθήσουμε μέχρι να βρούμε μια οριστική απάντηση. Μερικές φορές, το πιο βοηθητικό δεν είναι να σκεφτούμε περισσότερο, αλλά να αναγνωρίσουμε ότι έχουμε ήδη σκεφτεί αρκετά.
www.worldenergynews.gr
