Η μοίρα του ηλιακού μας συστήματος είναι γραμμένη στα άστρα — ή μάλλον, σε ένα άστρο για την ακρίβεια: τον Ήλιο. Οι εκτιμήσεις για τη μορφή που θα έχει το τέλος, όταν ο Ήλιος αποβάλει μεγάλο μέρος της μάζας του και τελικά σβήσει, ποικίλλουν σημαντικά. Μια νέα έρευνα που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό *The Astrophysical Journal Letters* υποδηλώνει ότι η οριστική κατάρρευση για ορισμένους από τους εξωτερικούς πλανήτες θα έρθει πολύ νωρίτερα από ό,τι πιστεύαμε, μειώνοντας το χρονικό πλαίσιο από ένα πεντάκις εκατομμύριο έτη σε περίπου 1 δισεκατομμύριο έτη.
Τι δείχνουν τα μοντέλα
Ο βραχώδης πλανήτης στον οποίο ζούμε πιθανότατα θα έχει εξαφανιστεί προ πολλού μέχρι τότε, αλλά και ο Δίας, ο Κρόνος, ο Ουρανός και ο Ποσειδώνας ενδέχεται επίσης να μην επιβιώσουν.
Τα παραδοσιακά μοντέλα υπέθεταν ότι το εξωτερικό ηλιακό σύστημα θα επιβίωνε για δισεκατομμύρια χρόνια προτού κάποιο διερχόμενο άστρο το αποσταθεροποιήσει. Ωστόσο, πρόσφατες προσομοιώσεις από τους θεωρητικούς αστροφυσικούς Konstantin Batygin και Jim Fuller του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Καλιφόρνια (Caltech) και τον Fred Adams του Πανεπιστημίου του Μίσιган δείχνουν ότι ο θάνατος του Ήλιου θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια σχετικά ταχεία και χαοτική αναστάτωση.
Προσομοιώνοντας τον θάνατο του Ήλιου
Η ερευνητική ομάδα συνδύασε ένα λεπτομερές μοντέλο ηλιακής εξέλιξης με προγράμματα υπολογιστή που παρακολουθούν τις μεταβολές στις τροχιές του Δία, του Κρόνου, του Ουρανού και του Ποσειδώνα, καθώς ο Ήλιος αποβάλλει μάζα μέσω διακριτών εκρήξεων αστρικού υλικού. «Όλα αλλάζουν όταν το εξωτερικό περίβλημα αποβάλλεται τμηματικά», έγραψαν οι συγγραφείς της μελέτης.
Οι ερευνητές εξέτασαν 672 τέτοια σενάρια που βασίζονται σε εκρήξεις, μεταβάλλοντας το μέγεθος των εκρήξεων κατά τη διάρκεια των προσομοιώσεων. Επίσης, διερεύνησαν αν η απώλεια μάζας συνέβαινε καθ' όλη τη διάρκεια της εξέλιξης του Ήλιου σε γιγάντιο αστέρα ή μόνο κατά τα τελευταία στάδια. Η ομάδα προσομοίωσε επίσης σενάρια στα οποία ο Ήλιος απέβαλλε τη μάζα του ομαλά, προκειμένου να συγκρίνει τα αποτελέσματα. Στη συνέχεια, παρακολούθησε την εξέλιξη των πλανητικών συστημάτων για 3 δισεκατομμύρια χρόνια, για να διαπιστώσει αν παρέμεναν σταθερά.
Πλανήτες σε τροχιακή αναταραχή
Στη συντριπτική πλειονότητα των προσομοιώσεων που περιλάμβαναν πιο έντονες εκτινάξεις μάζας, το αποτέλεσμα ήταν δυσοίωνο. Έως και το 96% των πλανητικών συστημάτων κατέστησαν ασταθή εντός 3 δισεκατομμυρίων ετών από τη στιγμή που ο Ήλιος μετατράπηκε σε λευκό νάνο. Περίπου το 40% υπέστη διαταραχές ή βίαιη διασπορά ακόμη νωρίτερα, προτού ο Ήλιος ολοκληρώσει την αποβολή της μάζας του.
Ορισμένες προσομοιώσεις οδήγησαν στην εκδίωξη πλανητών από το ηλιακό σύστημα, ενώ σε άλλες, ο Ουρανός και ο Ποσειδώνας αντάλλαξαν τροχιές.
Οι ηπιότερες εκτινάξεις μάζας ώθησαν ορισμένες φορές ζεύγη πλανητών σε συγχρονισμένες τροχιές, ορισμένες εκ των οποίων παρέμειναν σταθερές για 3 δισεκατομμύρια χρόνια. «Δεν είναι κάθε αναδιάταξη της δομής καταστροφική, και η τυχαία μετατόπιση παρουσιάζει μια πιο λεπτή παρενέργεια: την περιστασιακή παγίδευση σε συντονισμούς μέσης κίνησης, κατάσταση που είναι ανέφικτη στο αδιαβατικό όριο».
Το γεγονός ότι η μοίρα του ηλιακού συστήματος είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον Ήλιο δεν προκαλεί έκπληξη. Ωστόσο, αν οι προβλέψεις αυτές ευσταθούν, το τέλος του θα είναι πολύ πιο βίαιο και ταχύ.
www.worldenergynews.gr
